Journals / Yükseköğretim ve Bilim Dergisi / 2026 / Cilt: 16 Sayı: 2

The Impact of Digital Transformation on Workforce Qualifications and the Adaptation Process in Vocational Education: A Study on Vocational School of Higher Education Students

Dijital Dönüşümün İş Gücü Nitelikleri Üzerindeki Etkisi ve Mesleki Eğitimde Uyum Süreci: Meslek Yüksekokulu Öğrencileri Üzerine Bir İnceleme

Burcu Karaca(MUĞLA ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-8186-3937
Ali Çımat(MUGLA SITKI KOCMAN UNIVERSITY, MILAS SITKI KOCMAN VOCATIONAL SCHOOL)
Pages
289–306
Publication Date
2026-08-31
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

A positive, significant relationship was identified between innovation in higher education and digital competencies, indicating that fostering innovative practices at vocational schools of higher education can strengthen the development of a qualified, digitally adaptive workforce.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Digital transformation reduces demand for low-skilled labor while increasing need for a technologically competent, well-equipped workforce, positioning vocational schools of higher education as central institutions in this transition.
📊
Key Findings & Data:Data from 280 students were collected using the Digital Literacy Scale and the Innovation in Higher Education Scale and analyzed using SPSS and AMOS.
💡
Conclusion & Impact:A positive, significant relationship was identified between innovation in higher education and digital competencies, indicating that fostering innovative practices at vocational schools of higher education can strengthen the development of a qualified, digitally adaptive workforce.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Dijital Dönüşüm · İş gücü Piyasası · Mesleki Eğitim

Abstract

Digital transformation reduces demand for low-skilled labor while increasing need for a technologically competent, well-equipped workforce, positioning vocational schools of higher education as central institutions in this transition. This study examines the influence of digital transformation awareness on workforce quality and employment structure in Türkiye within the expectations of vocational education and evaluates how students’ digital competencies at Muğla Sıtkı Koçman University Vocational School of Higher Education align with labor market requirements. Data from 280 students were collected using the Digital Literacy Scale and the Innovation in Higher Education Scale and analyzed using SPSS and AMOS. Findings show that students generally demonstrate high digital literacy levels but still require improvement in productive and functional competencies. A positive, significant relationship was identified between innovation in higher education and digital competencies, indicating that fostering innovative practices at vocational schools of higher education can strengthen the development of a qualified, digitally adaptive workforce.

Özet

Dijital dönüşüm, düşük vasıflı işlere olan ihtiyacı azaltırken teknolojiye uyumlu, donanımlı iş gücüne olan talebi artırmakta ve meslek yüksekokullarını kritik bir konuma taşımaktadır. Bu çalışma, Türkiye’de dijital dönüşüm farkındalığının iş gücü niteliği ve istihdam yapısına etkilerini mesleki eğitim beklentileri çerçevesinde değerlendirmekte; Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Meslek Yüksekokulu öğrencilerinin dijital yeterliliklerinin iş gücü piyasasıyla uyumunu incelemektedir. Dijital Okuryazarlık Ölçeği ve Yükseköğretimde Yenileşme Ölçeği kullanılarak 280 öğrenciye uygulanan veriler SPSS ve AMOS programlarıyla analiz edilmiştir. Bulgular, öğrencilerin dijital okuryazarlık düzeylerinin genel olarak yüksek olduğunu, ancak üretici ve işlevsel yeterliklerde gelişim ihtiyacı bulunduğunu göstermektedir. Ayrıca, yükseköğretimde yenileşme ile dijital yeterlilikler arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Bu bulgular, meslek yüksekokullarında yenilikçi uygulamaların artırılmasının, dijital dönüşüme uyum sağlayabilecek nitelikli iş gücünün yetiştirilmesine katkı sağlayacağını göstermektedir.

🔖

Cite This Article

Karaca, B., Çımat, A. (2026). The Impact of Digital Transformation on Workforce Qualifications and the Adaptation Process in Vocational Education: A Study on Vocational School of Higher Education Students. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, Cilt: 16 Sayı: 2, 289–306. https://doi.org/10.5961/higheredusci.1815414

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (41)

  1. Altıntaş, S., & Dinçer, A. T. (2024). Meslek Yüksekokulu öğrencilerinin dijital okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi: Lüleburgaz Meslek Yüksekokulu örneği. Trakya Eğitim Dergisi, 14(2), 880-895. https://doi.org/10.33207/trkefd.1360181
  2. Arroyo Prieto, L., & Valenduc, G. (2016). Digital skills and labour opportunities for low-skilled woman (Working Paper No. 06). The University of Hertfordshire, College Lane.
  3. Ataş, H., & Gündüz, S. (2019). Yükseköğretimde dijital dönüşüm. İ. E. Çelik (Ed.), Dijital dönüşüm ekonomik ve toplumsal boyutuyla içinde. Gazi Kitabevi.
  4. Baptista, J., Stein, M.-K., Klein, S., Watson-Manheim, M. B., & Lee, J. (2020). Digital work and organisational transformation: Emergent digital/human work configurations in modern organisations. Journal of Strategic Information Systems, 29(2), 101618. https://doi.org/10.1016/j.jsis.2020.101618
  5. Bay, D. N. (2021). Okul öncesi öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeyleri. Mustafa Kemal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(7), 172-187.
  6. Bayrakcı, S., & Narmanlıoğlu, H. (2021). Digital literacy as whole of digital competences: Scale development study. Düşünce ve Toplum Sosyal Bilimler Dergisi, 3(4), 1-30.
  7. Bayrakcı, S., & Narmanlıoğlu, H. (2021). Türkiye’deki lisans öğrencilerinin ve mezunlarının dijital okuryazarlık düzeylerinin incelenmesi. AJIT-e: Bilişim Teknolojileri Online Dergisi, 12(46), 46-67.
  8. Budak, N. (2021). Geleceğin meslekleri ve dijital beceriler. C. Selek Öz (Ed.), Çalışma ekonomisi ve endüstri ilişkileri seçme yazılar içinde (ss. 283-312).
  9. Bulut, E., & Yenipazarlı, A. (2020). Endüstri 4.0 ve teknolojinin istihdam üzerindeki etkisi, panel veri analizi. PJESS (Pamukkale Journal of Eurasian Socio Economic Studies), 7(2), 15-35.
  10. Büyüköztürk, Ş. (2011). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Pegem Akademi.
  11. Çakır, N. N. (2018). Endüstri 4.0 ve çalışmanın geleceği. Electronic Journal of Vocational Colleges, 8(2), 97-105.
  12. Çark, Ö. (2020). Dijital dönüşümün işgücü ve meslekler üzerindeki etkileri. 5. Uluslararası EMI Girişimcilik ve Sosyal Bilimler Kongresi, 4(1), 19-34.
  13. Çelikkaya, T., & Köşker, C. (2023). Sosyal bilgiler öğretmenlerinin dijital okuryazarlık beceri yeterlilik düzeyleri (Kırşehir örneği). Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 36(1), 344-371.
  14. Demirci, H., & Küçükaltan, D. (2021). Özel sektör kuruluşlarının aşçılık mezunlarından beklediği mesleki yetkinlikler: İzmir iline yönelik bir araştırma. E. Kuşku Özdemir (Ed.). Kriter Yayınevi.
  15. Demirkan, Ş. (2015). Türkiye’de yüksek öğretim sistemi içinde meslek yüksekokullarının yeri ve diploma tanınabilirliğinin öğrenci başarısı üzerine etkisi. Paradoks Ekonomi, Sosyoloji ve Politika Dergisi, 11(1), 464-493.
  16. Doğan, D. (2020). Üniversite öğrencilerinin kendilerine ilişkin dijital okuryazarlık algıları. Eğitimde Teknoloji Uygulamaları Dergisi, 1(1), 26-35. https://doi.org/10.29329/jtae.2020.283.2
  17. Doğan, D. (2022). Üniversite öğrencileri ve akademisyenlerin dijital okuryazarlık düzeylerinin incelenmesi [Yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi].
  18. Doğru, B. N., & Meçik, O. (2018). Türkiye’de Endüstri 4.0’ın işgücü piyasasına etkileri: Firma beklentileri. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 23, 1581-1606.
  19. Durmuş, B., Yurtkoru, S., & Çinko, M. (2022). Sosyal bilimlerde SPSS’le veri analizi (8. baskı). Beta Yayınları.
  20. Field, A. (2009). Discovering statistics using SPSS. SAGE Publications.
  21. Gökalp, E., Gökalp, M. O., Çoban, S., & Eren, P. E. (2018). Dijital dönüşümün istihdama etkisi: Mesleki açıdan fırsatlar ve tehditler. Verimlilik Dergisi, (4), 201-222.
  22. Gökerti, V. (2024). Mavi yakanın yükselişi: Beyaz yakanın değişimi. https://www.linkedin.com/pulse/mavi-yaka
  23. Göldağ, B. (2021). Üniversite öğrencilerinin dijital okuryazarlık düzeyleri ile dijital veri güvenliği farkındalık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. e-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 12(3), 82-100. https://doi.org/10.19160/eijer.950635
  24. Gültekin, V., & Özel, N. (2024). Üniversite öğrencilerinin dijital okuryazarlık becerileri: Ankara Üniversitesi örneği. DTCF Dergisi, 64(1), 384-420.
  25. Günay, G., & Özden, M. (2022). Dijital okuryazarlık becerisi ve ana dili eğitimi çerçevesinde dijital okuryazarlığa ilişkin öğrenci ve akademisyen algıları. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, (27), 162-182. https://doi.org/10.29000/rumelide.1104172
  26. Gürsakal, N. (2018). Çıkarımsal istatistik (7. baskı). Dora Basım-Yayın.
  27. Hiçyorulmaz, E., Çenesiz, M. U., Kılınçarslan, Ş., & Tumbuloğlu, M. (2024). Öğrencilerin dijital yeterlik düzeylerinin ölçülmesi: Hitit Üniversitesi örneği. Girişimcilik ve Kalkınma Dergisi, 19(2), 43-63.
  28. Karasar, N. (2008). Bilimsel araştırma yöntemi. Nobel Yayınları.
  29. Kartal Yıldız, Z. (2021). Özel sektör kuruluşlarının bilgisayar programcılığı mezunlarından beklediği mesleki yetkinlikler: İzmir iline yönelik bir araştırma. E. Kuşku Özdemir (Ed.). Kriter Yayınevi.
  30. Kaya, R., & Uyangör, N. (2022). Öğrencilerin teknoloji entegrasyonu öz-yeterlik algıları ile dijital yeterlik seviyeleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 22(2), 552-571.
  31. Kaya, Y. (2023). Dijital dönüşümde hizasızlığın örgüt davranışları üzerindeki etkileri [Doktora tezi, Bahçeşehir Üniversitesi].
  32. Kline, R. B. (2015). Principles and practice of structural equation modeling. Guilford Publications.
  33. Kocaman-Karoğlu, A., Bal-Çetinkaya, K., & Çimşir, E. (2020). Toplum 5.0 sürecinde Türkiye’de eğitimde dijital dönüşüm. Üniversite Araştırmaları Dergisi, 3(3), 147-158.
  34. Koç, P. (2021). Endüstriyel dijitalleşme ve işsizlik ilişkisini belirlemede mekânsal faktörlerin rolü. Turkish Studies - Economy, 16(1), 387-399.
  35. Kolade, O., & Owoseni, A. (2022). Employment 5.0: The work of the future and the future of work. Technology in Society, 71, 102086. https://doi.org/10.1016/j.techsoc.2022.102086
  36. Meriç, E. (2023). Dijital dönüşüm olgunluk seviyesinin belirlenmesinde kurum kültürünün önemi ve değişim yönetiminin moderatör etkisi [Doktora tezi, Doğuş Üniversitesi].
  37. Mesleki Yeterlilik Kurumu. (2015). Türkiye Yeterlilikler Çerçevesi. https://myk.gov.tr/images/articles/strateji/faaliyet_raporu/MYK_2015_Yili_Faaliyet_Raporu.pdf
  38. OECD. (2019). OECD Skills Strategy 2019: Skills to shape a better future. OECD Publishing. https://www.oecd.org/skills/oecd-skills-strategy-20199789264313835-en.htm
  39. Oğan, E., & Wolff, R. A. (2022). Fortune 500 işletmelerinin dijital dönüşüm performansında dijital kültürün aracılık rolü. Fiscaoeconomia, 6(3), 1282-1307. https://doi.org/10.25295/fsecon.111485
  40. Özdemir, Ş., & Kılınç, D. (2019). Geleceğin meslekleri, veri bilimi, yapay zekâ (5. baskı). Abaküs Yayınları.
  41. Ulus, L., Tuncer, N., & Sözen, Ş. (2015). Mesleki eğitim, gelişim ve yeterlilik açısından meslek yüksekokullarının önemi. Uluslararası Türk Eğitim Bilimi Dergisi.