Journals / Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi / 2026 / Cilt: 16 Sayı: 3

Architectural characteristics and spatial organization of chamber tombs in İslâhiye (Gaziantep)

İslâhiye (Gaziantep) oda mezarlarının mimari karakteri ve mekânsal organizasyonu

Beyazıt Söylemez(HATAY MUSTAFA KEMAL ÜNİVERSİTESİ, FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ, TARİH BÖLÜMÜ, ESKİÇAĞ TARİHİ ANABİLİM DALI)0000-0001-6545-6349
Pages
1201–1216
Publication Date
2026-09-26
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

This study contributes to a better understanding of Roman-period funerary architecture and burial traditions in the region through newly documented evidence from İslâhiye.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:İslâhiye, located in southeastern Gaziantep on the eastern foothills of the Amanos Mountains, has been continuously inhabited since the Paleolithic period due to its strategic location and favorable environmental conditions.
📊
Key Findings & Data:This study examines chamber tombs identified during the 2025 survey conducted in this region.
💡
Conclusion & Impact:This study contributes to a better understanding of Roman-period funerary architecture and burial traditions in the region through newly documented evidence from İslâhiye.
🔬Design:Survey & Empirical Study
📍Scope:2025 Verileri
⚙️Variables:Amanos dağları · Gaziantep · İslâhiye

Abstract

İslâhiye, located in southeastern Gaziantep on the eastern foothills of the Amanos Mountains, has been continuously inhabited since the Paleolithic period due to its strategic location and favorable environmental conditions. This study examines chamber tombs identified during the 2025 survey conducted in this region. Investigations in a previously unstudied area led to the identification of three necropolis sites, where the tombs were systematically documented. These structures, consistent with rural Roman-period burial traditions in the Gaziantep region, were evaluated comparatively in terms of typology and burial practices. Analysis of their plans, architectural features, and topographical contexts indicates that the tombs reflect local adaptations of standardized Roman funerary practices. This study contributes to a better understanding of Roman-period funerary architecture and burial traditions in the region through newly documented evidence from İslâhiye.

Özet

Gaziantep’in güneydoğusunda, Amanos Dağları’nın doğu eteklerinde yer alan İslâhiye, stratejik konumu, doğal kaynakları ve elverişli iklim koşulları sayesinde Paleolitik Çağ’dan itibaren kesintisiz iskâna sahne olmuştur. Bölgede gerçekleştirilen kazı ve yüzey araştırmaları, bu sürekliliğin tarihöncesi dönemlerden günümüze kadar uzandığını göstermektedir. Bu çalışma, 2025 yılı yüzey araştırmaları kapsamında İslâhiye ilçesinin güneydoğusunda, Amanos Dağları eteklerinde belirlenen oda mezar alanlarını ele almaktadır. Daha önce sistematik olarak araştırılmamış bu sahada yürütülen incelemeler sonucunda üç ayrı nekropol alanı saptanmış ve mezarlar belgelenmiştir. Gaziantep bölgesindeki Roma Dönemi kırsal mezar geleneğiyle uyumlu olan bu yapılar, tipolojik özellikleri ve gömme pratikleri açısından bilinen örneklerle karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Plan şemaları, mimari özellikleri ve topografik konumları bakımından incelenen mezarlar, standart Roma gömü uygulamalarının bölgedeki yerel uyarlamalarını yansıtmaktadır. Bu çalışma, İslâhiye’de yeni belirlenen oda mezarlar üzerinden Roma Dönemi mezar mimarisi ile ölüm ve gömme ritüellerinin anlaşılmasına katkı sağlamayı amaçlamaktadır.

🔖

Cite This Article

Söylemez, B. (2026). Architectural characteristics and spatial organization of chamber tombs in İslâhiye (Gaziantep). Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, Cilt: 16 Sayı: 3, 1201–1216. https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1927822

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (34)

  1. Albayrak, Y. (2017). Şanlıurfa kale eteği nekropolü kaya mezarları. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, 36, 269–279. https://doi.org/10.17498/kdeniz.366359
  2. Albayrak, Y. (2021). Soğmatar nekropolü kaya mezar mimarisi. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, 1(52), 32–50. https://doi.org/10.17498/kdeniz.1020938
  3. Alföldi-Rosenbaum, E. (1971). Anamur nekropolü: The necropolis of Anemurium. Türk Tarih Kurumu.
  4. Biber, H., & Erdoğan, S. (2018). Bulanık’ta bir Helenistik-Roma dönemi nekropolü: Mollakent. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 22(2), 1029–1052. https://izlik.org/JA55CC93TA
  5. Borbonus, D. (2014). Columbarium tombs and collective identity in Augustan Rome. Cambridge University Press. Cicero, M. T. (1928). De legibus (C. W. Keyes, Trans.). Harvard University Press.
  6. Civelek, A. (2007). Roma cenaze törenleri ve gömme gelenekleri. Arkeoloji ve Sanat Dergisi, 124, 71–80.
  7. Cormack, S. (2004). The space of death in Roman Asia Minor. Österreichisches Archäologisches Institut.
  8. Çevik, N. (2000). Urartu kaya mezarları ve ölü gömme gelenekleri. Türk Tarih Kurumu Yayınları.
  9. Çevik, N. (2021). Lykia kitabı: Arkeolojisi, tarihi ve kültürüyle Batı Antalya. Türk Tarih Kurumu Yayınları.
  10. Davies, J. (1999). Death, burial and rebirth in the religions of antiquity. Routledge.
  11. Doğanay, O. (2009). İsauria bölgesi kaya mezarları ve ölü gömme gelenekleri. Çizgi Kitabevi.
  12. Emmerson, A. L. (2020). Re-examining Roman death pollution. The Journal of Roman Studies, 110, 5–27. https://doi.org/10.1017/S0075435820001227
  13. Erarslan, F. (2001). Adıyaman Turus kaya mezarları kazı ve temizlik çalışması. 11. Müze Çalışmaları ve Kurtarma Kazıları Sempozyumu, 263–272. Kültür Bakanlığı Yayınları.
  14. Erten, E. (2005). Mersin, Silifke, Olba yüzey araştırması–2003. 22. Araştırma Sonuçları Toplantısı, 2. Cilt, 11–22. Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
  15. Gellius, A. (1927). The Attic Nights of Aulus Gellius (J. C. Rolfe, Trans., Vol. 2). Harvard University Press. (Original work published ca. AD 180)
  16. Hope, V. M. (2009). Roman death: The dying and the dead in ancient Rome. Continuum.
  17. Hopkins, K. (1983). Death and renewal: Sociological studies in Roman history. Cambridge University Press.
  18. Kortanoğlu, E. (2006). Hellenistik ve Roma dönemlerinde dağlık Phrygia bölgesi kaya mezarları [Yayımlanmamış doktora tezi]. İstanbul Üniversitesi.
  19. Kyle, D. G. (1998). Spectacles of death in ancient Rome. Routledge.
  20. Machatschek, A. (1967). Die nekropolen und grabmäler im gebiet von Elaiussa Sebaste und Korykos im rauhen Kilikien.
  21. Nock, A. D. (1932). Cremation and burial in the Roman Empire. Harvard Theological Review, 25(4), 321–359. https://doi.org/10.1017/S0017816000021313
  22. Pliny the Elder. (1472). Naturalis historia VII. Nicolaus Jenson.
  23. Plutarch. (1914). Lives: Numa and Lycurgus (B. Perrin, Trans.). Harvard University Press.
  24. Plutarch. (1936). Moralia (F. C. Babbitt, Trans., Vol. 4). Harvard University Press. (Original work published ca. AD 100)
  25. Er Scarborough, Y. (1991). The funerary monuments of Cilicia Tracheia [Doctoral dissertation, Cornell University]. ProQuest Dissertations & Theses Global. (Publication No. 9131417).
  26. Söylemez, B. (2025a). A Roman necropolis in southern Commagene: Yarımca (Yavuzeli) underground rock tombs. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(3), 1953–1987. https://doi.org/10.18506/anemon.1698632
  27. Söylemez, B. (2025b). Ilıcak (Yavuzeli) nekropolü ve işlik alanının arkeolojik analizi. In Y. Kılıç (Ed.), Eski Çağ araştırmaları I (ss. 379–392). Çizgi Yayınevi.
  28. Toynbee, J. M. C. (1971). Death and burial in the Roman world.
  29. Üngör, İ. (2015). Amanos dağları eteklerinde bir Roma yerleşmesi ve Tepeobası nekropol alanları. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, 7(12), 2–30. https://izlik.org/JA23BN46KM
  30. Üngör, İ., & Özgül, O. (2016). Gaziantep/İslâhiye Leçe bölgesi oygu tekne mezarları. Ardahan Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi Belgü Dergisi, 3, 73–88. https://izlik.org/JA73WX57SG
  31. Üngör, İ. (2024). Çerçili nekropolü oda mezarları ve kült alanı. Art-Sanat Dergisi, 21, 745–770. https://doi.org/10.26650/artsanat.2024.21.1213522
  32. Üngör, İ., Söylemez, B., Kalmış, G., Özyiğit, M., & Torun, R. (2024). 2022 yılı Gaziantep ili ve ilçeleri Demir Çağları yüzey araştırmaları. In 39. Araştırma Sonuçları Toplantısı II (pp. 299–315). Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
  33. Yaman, H. (2019). Death in Zeugma: A survey of the tombs. Anadolu, 45, 125–168. https://izlik.org/JA46CP85CU
  34. Zeyrek, T. H. (2007). Yukarı Söğütlü nekropollerinden kaya mezarları. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(2), 117–144. https://izlik.org/JA44XX89BE