Journals / Yıldırım Beyazıt Hukuk Dergisi / 2026 / Sayı: 1

The Effect of Application to the Ombudsman Institution on Time Limits for Litigation in Administrative Jurisdiction in the Light of the Council of State Decisions

Danıştay Kararları Işığında Kamu Denetçiliği Kurumu'na Başvurunun İdari Yargıda Dava Açma Süreleri Üzerindeki Etkisi

Ezgi Avcıoğlu Aksoy(MANİSA CELÂL BAYAR ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-6650-2685
Pages
53–103
Publication Date
2026-01-30
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

The interpretations of these situations in Council of State rulings are also evaluated.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:This study examines the impact of applications made to the Ombudsman Institution on the time limits for filing lawsuits in administrative jurisdiction, within the framework of Law No. 6328 on Ombudsman Institution and decisions of the Council of State.
📊
Key Findings & Data:Article 17 of Law No. 6328 stipulates that an application to the Ombudsman Institution suspends the time limit for filing a lawsuit.
💡
Conclusion & Impact:The interpretations of these situations in Council of State rulings are also evaluated.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Ombudsman Denetimi · Kamu Denetçiliği Kurumu · Dava Açma Süresi

Abstract

This study examines the impact of applications made to the Ombudsman Institution on the time limits for filing lawsuits in administrative jurisdiction, within the framework of Law No. 6328 on Ombudsman Institution and decisions of the Council of State. In administrative judiciary, time limits for filing lawsuits are of a forfeiture nature, and missing these deadlines results in dismissal of the case without examining its merits. Article 17 of Law No. 6328 stipulates that an application to the Ombudsman Institution suspends the time limit for filing a lawsuit. This provision aims to ensure that individuals can effectively exercise their right to apply both to the ombudsman and the judiciary. However, for this to occur, the application must be made before the expiration of the time limit and after exhausting the necessary administrative remedies. The study analyzes the suspension of time limits in light of applications made under Articles 10, 11, and 13 of the Administrative Jurisdiction Procedure Law No 2577, and explains the resumption of the time period in cases such as rejection decisions, non-compliance with recommendations, friendly settlements, or decisions of non-jurisdiction. The interpretations of these situations in Council of State rulings are also evaluated.

Özet

Bu çalışma, Kamu Denetçiliği Kurumu’na başvurunun, idari yargıda dava açma süreleri üzerindeki etkisini 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu ve Danıştay kararları çerçevesinde incelemektedir. İdari yargıda dava açma süreleri hak düşürücü nitelikte olup bu sürelerin geçirilmesi, davanın esasına girilmeden reddine yol açmaktadır. 6328 sayılı Kanun’un 17. maddesiyle Kamu Denetçiliği Kurumu’na yapılan başvurunun dava açma süresini durduracağı hüküm altına alınmış, böylece kişilerin hem kamu denetçisine hem de yargıya başvuru haklarını etkin biçimde kullanabilmeleri hedeflenmiştir. Ancak bu durdurma etkisinin doğabilmesi için başvurunun, dava açma süresi sona ermeden ve gerekli idari başvuru yolları tüketildikten sonra yapılması gerekmektedir. Çalışmada, dava açma süresinin durması 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun m. 10, 11., 13. hükümlerine göre yapılan başvurular açısından ayrı ayrı ele alınmıştır. Yeniden işlemeye başlayacağı durumlar ise ret kararı, tavsiye kararına uyulmaması, dostane çözüm ve karar verilmesine yer olmadığına yönelik kararı gibi ihtimaller üzerinden açıklanmış, Danıştay kararları ışığında uygulamadaki belirsizlikler değerlendirilmiştir.

🔖

Cite This Article

Aksoy, E. A. (2026). The Effect of Application to the Ombudsman Institution on Time Limits for Litigation in Administrative Jurisdiction in the Light of the Council of State Decisions. Yıldırım Beyazıt Hukuk Dergisi, Sayı: 1, 53–103. https://doi.org/10.33432/ybuhukuk.1763478

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (101)

  1. Aslan, Zehreddin (2023) Madde Sistematiği ile İdari Yargılama Hukuku, 4. Baskı, Ankara, Seçkin Kitabevi.
  2. Akıncı, Müslüm (1999) Bağımsız İdari Otoriteler ve Ombudsman, İstanbul, Beta Yayınları.
  3. Akıncı, Müslüm (2008) İdari Yargıda Adil Yargılanma Hakkı, 1. Baskı, Ankara, Turhan Kitabevi.
  4. Akyılmaz, Bahtiyar (2000) İdari Usul İlkeleri Işığında İdari İşlemin Yapılış Usulü, Ankara, Yetkin Yayınları.
  5. Akyılmaz, Bahtiyar/Sezginer, Murat/Kaya, Cemil (2019) Türk İdari Yargılama Hukuku, 2. Baskı, Ankara, Savaş Yayınevi.
  6. Alan, Nuri (1983) “İptal Davalarının Ön ve Esastan Kabul Şartları”, DD, S. 50-51, Y. 13, ss. 22-50.
  7. Avcıoğlu Aksoy, Ezgi (2025) “Fransa’da Ombudsman Denetimi: Hakların Savunucusu’nun Yapısı, Görev ve Yetkileri Üzerine Bir İnceleme”, Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 15, S. 1, ss. 31-65.
  8. Avcıoğlu Aksoy, Ezgi (2024) Kamu Denetçiliği Kurumu, 1. Baskı, Ankara, Adalet Yayınevi.
  9. Avşar, B. Zakir (2012) Ombudsman İyi Yönetilen Bir Türkiye İçin Kamu Denetçisi, İstanbul, Hayat Yayınları.
  10. Bertran, Michele (2002) “Judiciary Ombudsman: Solving Problems in the Courts”, Fordham Urban Law Journal, C. 29, S. 5, ss. 2099-2116.
  11. Çağlayan, Ramazan (2015) İdari Yargılama Hukuku, 7. Baskı, Ankara, Seçkin Kitabevi.
  12. Çaptuğ, Mehpare (2020) İdari Usul Hukukunda Hukuki Güvenlik İlkesi, 1. Baskı, Ankara, Seçkin Kitabevi.
  13. Derdiman, Cengiz (2012) İdarî Yargının Genel Esasları, 1. Baskı, Ankara, Aktüel Yayınları.
  14. Duran, Lûtfi (1945) “İdari Kazada Dava Açma Müddeti-İdari Miruru Müddet”, İHFM, C. II, S. 1-2, ss. 238 - 263.
  15. Duran, Lûtfi (1946) “İdari Müracaatlar ve Bunlar Karşısında İdarenin Sükûtu Meselesi”, İÜHFM, C. XII, S. 1, ss. 131-199.
  16. Ergen, Cafer (2007) İdari Yargıda Dava Açma Süreleri, 1. Baskı, Ankara, Seçkin Kitabevi.
  17. Erhürman, Tufan (1988) “Ombudsman”, Amme İdaresi Dergisi, C. 31, S. 3, ss. 87-102.
  18. Evren, Çınar Can (2015) “İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun Onüçüncü Maddesi Uyarınca Yapılacak Başvurularda Süre ve Adil Yargılanma Hakkı”, Memleket Siyaset Yönetim, C. 10, S. 24, ss. 62-85.
  19. Günday, Metin (2022) İdari Yargılama Hukuku, 2. Baskı, Ankara, Turhan Kitabevi.
  20. Gözler, Kemal/Kaplan, Gürsel (2021) İdare Hukuku Dersleri, 23. Bası, Bursa, Ekin Basın Yayın Dağıtım.
  21. Gözübüyük, A. Şeref/Tan, Turgut (2013) İdare Hukuku, C. I, 9. Bası, Ankara, Turhan Kitabevi.
  22. Gözübüyük, A. Şeref (1969) “İdari Yargıda Dava Açma Süresi”, Amme İdaresi Dergisi, C. 2, S. 4, ss. 3-20.
  23. Gözübüyük, A. Şeref (2016) Yönetsel Yargı, 35. Bası, Ankara, Turhan Kitabevi.
  24. Hansen, Hans Gammeltoft (1996) “Ombudsman Kavramı”, Amme İdaresi Dergisi, C. 29, S. 3, ss. 195-202.
  25. Hatipoğlu, Cengizhan (2015) “İdari Merci Tecavüzü ve Dört Gri Alan”, TAAD, Y. 6, S. 21, ss. 359-384.
  26. Kağıtçıoğlu, Mutlu (2018) “Kamu Denetçiliği Kurumunu (Türk Ombudsmanını) Yeniden Tasarlamak”, Anayasa Hukuku Dergisi, C. 7, S. 14, ss. 457-512.
  27. Kaplan, Gürsel (2020) İdari Yargılama Hukuku, 7. Baskı, Bursa, Ekin Yayınevi.
  28. Kaya, Cemil (2010) “İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 10. Maddesi Uyarınca İdareye Yapılan Her Yeni Müracaatın Dava Açma Süresini Canlandırması”, İÜHFM, C. LXVIII, S. 1-2, ss. 61-75.
  29. Mutta, Serdar (2005) İdarenin Denetlenmesi ve Ombudsman Sistemi, İstanbul, Kazancı Yayınları.
  30. Odyakmaz, Zehra (2013) “Kamu Denetçiliği(Ombudsmanlık) Kurumunun Tanıtılması ve 6328 Sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Bazı Maddelerinin Değerlendirilmesi”, TAAD, S. 14, Y. 4, ss. 1-85.
  31. Odyakmaz, Zehra/Çınarlı, Serkan/Avcıoğlu Aksoy, Ezgi (2018) İdare Hukukunda Yargı Öncesi Uyuşmazlık Çözüm Usûlleri, 2. Baskı, Ankara, Seçkin Kitabevi.
  32. Onar, Sıddık Sami (1966) İdare Hukukunun Umumi Esasları, C. III, 1. Baskı, İstanbul, İsmail Akgün Matbaacılık.
  33. Özden, Kemal (2010) Ombudsman, 1. Baskı, Ankara, Seçkin Kitabevi.
  34. Sancakdar, Oğuz/Önüt, Lale Burcu/Us Doğan, Eser/Kasapoğlu Turhan, Mine/Seyhan, Serkan (2019) İdare Hukuku Teorik Çalışma Kitabı, 8. Baskı, Ankara, Seçkin Kitabevi.
  35. Sancakdar, Oğuz/Önüt, Lale Burcu (2023) İdari Yargılama Hukuku Genel Esaslar, 6. Baskı, Ankara, Seçkin Kitabevi.
  36. Sancar, Mithat (1990) “İdari Yargılama Usulü Kanununun 10 ve 11. Maddeleri Bağlamında İptal Davalarında Süre”, Amme İdaresi Dergisi, C. 23, S. 1, ss. 69-88.
  37. Sezen, Seriye (2001) “Ombudsman: Türkiye İçin Nasıl Bir Çözüm? Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu Tasarısı Üzerine Bir Değerlendirme”, Amme İdaresi Dergisi, C. 34, S. 4, ss. 71-96.
  38. Sezginer, Murat (1996) “İdari Makamların Sükûtu Üzerine Açılan Davalarda Süre”, Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 5, S. 1-2, ss. 417-441.
  39. Tortop, Nuri (1993) “Ombudsmanlık Sistemi ve Çeşitli Ülkelerde Uygulaması”, Amme İdaresi Dergisi, C. 31, S. 1, ss. 3-11.
  40. Uler, Yıldırım (1990) “Ombudsman (Kamu Denetçisi)”, 1. Ulusal İdare Hukuku Kongresi, 3. Kitap, Çeşitli İdare Hukuku Konuları, Ankara, Danıştay Matbaası, ss. 1021-1028.
  41. Ulusoy, Ali D. (2024) Türk İdare Hukuku, 6. Baskı, Ankara, Yetkin Yayınları.
  42. Uyanık, Halit (2014) “Türk İdare Hukukunda Zımni Red ve Zımni Kabul Müesseseleri Üzerine Değerlendirmeler”, İÜHFM, C. LXXII, S. 1, ss. 673-694.
  43. Uz, Bilge (2018) “Kamu Denetçiliği (Ombudsmanlık) Kurumuna Yapılan Başvuruların Dava Açma Süreleri Üzerindeki Etkisi”, Ombudsman Akademik, S. 8, Y. 4, ss. 59-73.
  44. Yenice, Kazım/Esin, Yüksel (1983) Açıklamalı - İçtihatlı - Notlu İdari Yargılama Usulü, 1. Baskı, Ankara, Arısan Matbaacılık.
  45. Yıldırım, Ramazan (2006) İdari Başvurular, 1. Baskı, Konya, Mimoza Yayıncılık.
  46. Yılmaz, Dilşat (2017) “Türk İdare Hukuku’nda İdari İşlemin “Kesin”Liği Üzerine Bir Değerlendirme: “Kime Göre?”, “Ne İçin?” Kesinlik” Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 21, S. 2, ss. 105-154.
  47. Zabunoğlu, Yahya Kâzım (1991) “İdari Yargıda Dava Açma Süresi”: I. Ulusal İdare Hukuku Kongresi Birinci Kitap-İdari Yargı, 1. Baskı, Ankara, Danıştay Yayınları.
  48. Mahkeme Kararları
  49. AİHM, Eşim v. Turkey, B. No: 59601/09, 17/12/2013 s.e.t. 10.10.2025.
  50. AYM, Yaşar Çoban, B. No: 2014/6673, 25/07/2017 s.e.t. 10.10.2025.
  51. Danıştay 7. Daire, E. 1984/1081, K. 1984/1385, T. 09.07.1984 s.e.t. 04.08.2025.
  52. Danıştay 3. Daire, E. 2006/1488, K. 2006/2447, T. 05.10.2006 s.e.t. 04.08.2025.
  53. Danıştay İDDK, E. 2016/3317, K. 2016/2812, T. 03.11.2016 s.e.t. 01.08.2025.
  54. Danıştay 13. Daire, E. 2019/1886, K. 2019/3942, T. 02.12.2019 s.e.t. 06.10.2025.
  55. Danıştay 13. Daire, E. 2018/3148, K. 2023/2166, T. 04.05.2023 s.e.t. 06.10.2025.
  56. Danıştay 13. Daire, E. 2019/1742, K. 2020/2285, T. 24.09.2020 s.e.t. 06.10.2025.
  57. Danıştay 13. Daire, E. 2023/2902, K. 2023/6257, T. 26.12.2023 s.e.t. 06.10.2025.
  58. Danıştay 13. Daire, E. 2019/2534, K. 2023/797, T. 23.02.2023 s.e.t. 06.10.2025.
  59. Danıştay 13. Daire, E. 2019/1645, K. 2023/794, T. 23.02.2023 s.e.t. 06.10.2025.
  60. Danıştay 13. Daire, E. 2019/2540, K. 2023/799, T. 23.02.2023 s.e.t. 06.10.2025.
  61. Danıştay 13. Daire, E. 2023 283, K. 2023/1176, T. 15.03.2023 s.e.t. 06.10.2025.
  62. Danıştay 13. Daire, E. 2022/4350, K. 2022/4620, T. 06.12.2022 s.e.t. 06.10.2025.
  63. Danıştay 13. Daire, E. 2017/2089, K. 2020/39, T. 07.01.2020 s.e.t. 06.10.2025.
  64. Danıştay İBK, E. 1941/1, K. 1944/138, T. 08.12.1944, aktaran Duran, Lûtfi (1946) “İdari Müracaatlar ve Bunlar Karşısında İdarenin Sükûtu Meselesi”, İÜHFM, C. XII, S. 1, s. 151.
  65. Danıştay 12. Daire, E. 2017/774, K. 2013/2389, T. 23.12.2013 s.e.t. 01.08.2025.
  66. Danıştay 12. Daire, E. 2020/5073, K. 2021/1499, T. 22.03.2021 s.e.t. 03.08.2025.
  67. Danıştay İDDK, E. 2019/1327, K. 2021/2885, T. 08.12.2021 s.e.t. 06.10.2025.
  68. Danıştay 10. Daire, E. 2013/8239, K. 2019/5180, T. 01.07.2019 s.e.t. 06.10.2025.
  69. Danıştay 10. Daire, E. 2019/12226, K. 2021/406, T. 10.02.2021 s.e.t. 06.10.2025.
  70. Danıştay 12. Daire, E. 2020/2142, K. 2020/2997, T. 24.09.2020 s.e.t. 06.10.2025.
  71. Danıştay 6. Daire, E. 2020/8657, K. 2024/3166, T. 21.05.2024 s.e.t. 06.10.2025.
  72. Danıştay 13. Daire, E. 2016/809, K. 2018/3029, T. 01.11.2018 s.e.t. 06.10.2025.
  73. Danıştay 4. Daire, E. 2023/11472, K. 2023/5928, T. 02.11.2023 s.e.t. 06.10.2025.
  74. Danıştay 6. Daire, E. 2016/8403, K. 2017/5810, T. 14.07.2017, s.e.t. 04.10.2025.
  75. Danıştay 10. Daire, E. 2024/5236, K. 2024/3776, T. 08.10.2024, s.e.t. 01.08.2025.
  76. Danıştay 12. Daire, E. 2022/2625, K. 2022/4114, T. 22.06.2022 s.e.t. 05.10.2025.
  77. Danıştay İDDK, E. 2023/3076, K. 2024/959, T. 06.05.2024, s.e.t. 04.10.2025.
  78. Danıştay İDDK, E. 2022/410, K. 2022/2091, T. 8.06.2022, s.e.t. 04.10.2025.
  79. Danıştay 8. Daire, E. 2024/7020, K. 2024/7854, T. 31.12.2024, s.e.t. 04.08.2025.
  80. Danıştay 10. Daire, E. 2014/5620, K. 2015/6232, T. 24.12.2015, s.e.t. 04.08.2025.
  81. Danıştay İDDK, E. 2021/3311, K. 2022/805, T. 09/03/2022, s.e.t. 03.08.2025.
  82. Danıştay 13. Daire, E. 2016/478, K. 2018/2404, T. 12.09.2018, s.e.t. 05.10.2025.
  83. Danıştay 10. Dairesi, E. 1985/1044, K. 1987/926, T. 04.05.1987 s.e.t. 12.10.2025.
  84. Danıştay 10. Daire, E. 1993/2082, K. 1995/529, T. 13.02.1995, s.e.t. 12.10.2025.
  85. Danıştay 8. Daire, E. 2016/9780, K. 2020/1203, T. 26.02.2020 s.e.t. 12.10.2025.
  86. Danıştay 11. Dairesi, E. 2016/7097, K. 2018/1388, T. 13.03.2018 s.e.t. 12.10.2025.
  87. Danıştay 11. Daire, E. 2008/7992, K. 2009/7964, T. 02.10.2009 s.e.t. 12.10.2025.
  88. Danıştay İDDK, E. 2015/527, K. 2017/1554, T. 05.04.2017 s.e.t. 12.10.2025.
  89. Danıştay 11. Daire, E. 2016/676, K. 2016/2400, T. 12.05.2016 s.e.t. 12.10.2025.
  90. Danıştay İDDK, E. 2008/419, K. 2009/2805, T. 10.12.2009 s.e.t. 12.10.2025.
  91. Danıştay İDDK, E. 2009/414, K. 2009/2807, T. 10.12.2009 s.e.t. 12.10.2025.
  92. Danıştay 2. Daire, E. 2010/3903, K. 2011/1600, T. 19.04.2011 s.e.t. 12.10.2025.
  93. Danıştay 8. Daire, E. 2020/4072, K. 2022/4022, T. 10.06.2022 s.e.t. 12.10.2025.
  94. Danıştay 8. Daire, E. 2018/3823, K. 2021/6076, T. 08.12.2021 s.e.t. 12.10.2025.
  95. Danıştay 9. Daire, E. 2022/1136, K. 2023/4073, T. 26.10.2023 s.e.t. 04.10.2025.
  96. Danıştay 8. Daire, E. 2015/38, K. 2018/609, T. 06/02/20218, s.e.t. 04.10.2025.
  97. Danıştay 6. Dairesi, E. 2019/21453, K. 2021/6242, T. 28.04.2021, s.e.t. 05.10.2025.
  98. Danıştay 13. Daire, E. 2020/1238, K. 2022/3828, T. 25/10/2022, s.e.t. 04.10.2025.
  99. Danıştay 12. Daire, E. 2022/2132, K. 2022/2507, T. 28.04.2022 s.e.t. 04.10.2025.
  100. Danıştay 13. Daire, E. 2020/3816, K. 2021/1104, T. 9.03.2021 s.e.t. 04.08.2025.
  101. Danıştay 8. Daire, E. 2020/7626, K. 2021/3286, T. 21.06.2021 s.e.t. 04.10.2025.