Afetlerde Sivil Toplum Kuruluşlarının Yürüttüğü Çalışmalar: Kahramanmaraş Örneği

Özet

Bu makale, 6 Şubat 2023’te meydana gelen ve “asrın felaketi” olarak adlandırılan Kahramanmaraş merkezli depremin ardından, sivil toplum kuruluşlarının (STK) afet bölgesinde üstlendiği rolleri ve yürüttüğü çalışmaları incelemektedir. Nitel araştırma yöntemiyle tasarlanan çalışmada, Kahramanmaraş’taki iki farklı konteyner kentte aktif olarak görev yapan sosyal çalışmacılar, psikologlar ve saha koordinatörleriyle yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Elde edilen veriler araştırmacılar tarafından MAXQDA programı ile analiz edilmiştir. Bulgular, STK’ların ayni ve nakdi yardımların yanı sıra psikososyal destek, farkındalık oturumları, eğitim faaliyetleri, danışmanlık ve mesleki rehabilitasyon gibi çok yönlü hizmetler sunduğunu göstermektedir. Özellikle kadınlar, çocuklar, yaşlılar, engelliler gibi hassas gruplara yönelik özel çalışmalar dikkat çekmektedir. Gönüllülerin koordinasyonu, kurumlar arası iş birlikleri ve uzun vadeli destek programlarının afet sonrası iyileşme sürecine büyük katkı sunduğu vurgulanmaktadır. Ancak, sahada karşılaşılan bürokratik engeller, gönüllü yorgunluğu, mahremiyet sorunları ve sosyal uyum eksiklikleri gibi zorluklar da gözlemlenmiştir. Çalışma, STK’ların afet yönetiminde yalnızca destekleyici değil, aynı zamanda dönüştürücü bir rol oynadığını ortaya koymaktadır.