SavedAdd your journal

Journals / Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi / 2018 / Cilt: 13 Sayı: 2

OSMANLI CEZA HUKUKUNDA HUKUKA UYGUNLUK SEBEPLERİ

Müge Vatansever Öztürk
Pages
371–411
Publication Date
2018-11-14
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Bunlar sınırlı sayıda değildir; şartları oluştuğunda hakkın kullanılması niteliğindeki her meşru fiil bu kapsamda hukuka uygunluk sebebi olarak değerlendirilir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:İslam hukuk doktrinindeki suç genel teorisi ile ilgili hüküm ve tavsiyeler Osmanlı ceza hukukunda da aynen geçerli olmuştur.
📊
Key Findings & Data:Bir fiilden dolayı faile ceza verilmesi için sadece o fiilin yasaklanmış olması yeterli değildir; yasaklanan fiilin aynı zamanda hukuka aykırı olarak işlenmesi gerekir.
💡
Conclusion & Impact:Bunlar sınırlı sayıda değildir; şartları oluştuğunda hakkın kullanılması niteliğindeki her meşru fiil bu kapsamda hukuka uygunluk sebebi olarak değerlendirilir.
🔬Design:Araştırma Makalesi
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Hukuka Uygunluk · Suç · Ceza

Özet

İslam hukuk doktrinindeki suç genel teorisi ile ilgili hüküm ve tavsiyeler Osmanlı ceza hukukunda da aynen geçerli olmuştur. Bir fiilden dolayı faile ceza verilmesi için sadece o fiilin yasaklanmış olması yeterli değildir; yasaklanan fiilin aynı zamanda hukuka aykırı olarak işlenmesi gerekir. Günümüz hukukunda olduğu gibi, İslam ve Osmanlı ceza huku-kunda da, ortada bir hukuka uygunluk sebebi bulunuyorsa, suç oluşmaz. Osmanlı Hukuku’na göre, görevin ifası, meşru müdafaa, hakkın kulla-nılması, mağdurun rızası gibi hukuka uygunluk sebeplerinin varlığı ha-linde fiil hukuka uygun hale gelir ve fiili işleyenin ceza sorumluluğu ol-maz. Hakkın kullanılması kapsamına; tıbbi müdahaleler, tedip hakkının kullanılması, spor faaliyetleri, şikâyet, direnme ve eleştiri hakkı gibi haklar girmektedir. Bunlar sınırlı sayıda değildir; şartları oluştuğunda hakkın kullanılması niteliğindeki her meşru fiil bu kapsamda hukuka uygunluk sebebi olarak değerlendirilir.

🔖

Cite This Article

Öztürk, M. V. (2018). OSMANLI CEZA HUKUKUNDA HUKUKA UYGUNLUK SEBEPLERİ. Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 13 Sayı: 2, 371–411. https://ajindex.com/articles/1148748

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (27)

  1. Akgündüz, Ahmet; Mukayeseli İslam ve Osmanlı Hukuku Külliyatı, Diyarbakır, 1986, (Mukayeseli). Osmanlı Ceza Hukukunda Hukuka Uygunluk Sebepleri 409 Akgündüz, Ahmet; Osmanlı Kanunnameleri ve Hukukî Tahlilleri, Cilt:1-9, İstanbul 1990-1996, (Kanunnameler). Akgündüz, Ahmet ve Heyet; Şer’iyye Sicilleri Mahiyeti, Toplu Kata-loğu ve Seçme Hükümler, Cilt:1, İstanbul, 1988.
  2. Akman, Mehmet; Osmanlı Devleti’nde Ceza Yargılaması, İstanbul, 2004.
  3. Avcı, Mustafa; Osmanlı Ceza Hukuku Genel Hükümler, 2. Baskı, Konya, 2014, (Genel). Avcı, Mustafa; Türk Hukuk Tarihi, 7. Baskı, Konya, 2018.
  4. Aydın, Mehmet Akif; Türk Hukuk Tarihi, 14. Baskı, İstanbul, 2017.
  5. Bilmen, Ömer Nasuhi; Hukuk-ı İslamiyye ve Islahat-ı Fıkhiyye Ka-musu, İstanbul, 1967.
  6. Canan, İbrahim; Kütüb-i Sitte Muhtasarı Tercüme ve Şerhi, Cilt:13, Ankara, 1992.
  7. Cin, Halil/ Akgündüz, Ahmed; Türk Hukuk Tarihi Kamu Hukuku, Cilt:1, 3. Baskı, İstanbul, 1995.
  8. Cin, Halil/ Akyılmaz, Gül; Türk Hukuk Tarihi, 9. Baskı, Konya, 2017.
  9. Çağrıcı, Mustafa; “Gıybet”, DİA, Cilt:14, 1996, s. 63-64. 410 Dr. Müge VATANSEVER ÖZTÜRK ERÜHFD, C. XIII, S. 2, (2018)
  10. Çolak, Abdullah; “İslâm Ceza Hukukunda Meşrû Müdâfaa”, Ekev Akademi Dergisi, Yıl:8, Sayı:19, 2004, s. 135-156.
  11. Demirtaş, Necati; Açıklamalı Osmanlı Fetvaları Fetavâ-yı Ali Efen-di-Cild-i Sâni, Çatalcalı Ali Efendi, İstanbul, 2014.
  12. Dönmez, İbrahim Kafi; “Meşru Müdafaa”, DİA, Cilt:29, 2004, s. 383-387. Düstur, 1. Tertip, Cilt:1-2, İstanbul, 1289-1291.
  13. Ebu Zehra, Muhammed; İslam Hukukunda Suç ve Ceza, Cilt:1, İs-tanbul, 1994.
  14. Ekinci, Ekrem Buğra; Osmanlı Hukuku Adalet ve Mülk, İstanbul, 2008.
  15. Esen, Hüseyin; İslam’da Suç ve Ceza, İstanbul, 2006.
  16. Hakeri, Hakan; Ceza Hukuku Genel Hükümler, Ankara, 2017.
  17. Hamidullah, Muhammed; İslam Peygamberi, Cilt:2, çev. Salih Tuğ, İstanbul, 1993.
  18. İstanbul Kadı Sicilleri, Üsküdar Mahkemesi 51 Numaralı Sicil (987-988/1579-1580),
  19. Haz. Rifat Günalan, İstanbul, 2010.
  20. Kazıcı, Ziya; Osmanlılarda İhtisap Müessesesi, İstanbul, 1987. Ömer Hilmi Efendi; Miyâr-ı Adalet, İstanbul, 1301. Osmanlı Ceza Hukukunda Hukuka Uygunluk Sebepleri 411 Özbek, Veli Özer/ Doğan, Koray/ Bacaksız, Pınar/ Tepe, İlker; Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 8. Baskı, Ankara, 2017.
  21. Özel, Ahmet; “Dârülbağy”, DİA, Cilt:8, 1993, s. 514-515.
  22. Özgenç, İzzet; Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, Ankara, 2012.
  23. Soyaslan, Doğan; Ceza Hukuku Özel Hükümler, 12. Baskı, Ankara, 2018.
  24. Telkenaroğlu, M. Rahmi; “İslam Ceza Hukukunda Hukuka Uygun-luk Nedeni Olarak “Spor Faaliyetleri”, Atatürk Üniversitesi İlahiyat Fa-kültesi Dergisi, Sayı:36, Erzurum, 2011, s. 71-104. Ûdeh, Abdülkadir; Mukayeseli İslam Ceza Hukuku ‘Genel Hüküm-ler’, Cilt:1, çev. Ali Şafak, 2. Baskı, İstanbul, 2012.
  25. Yiğit, Yaşar; “İslâm Ceza Hukuku Açısından Ötanazi ve Hukukî So-nuçlarının Değerlendirilmesi”, İslâmî Araştırmalar Dergisi, Cilt:16, Sa-yı:3, 2003, s. 337-349, (Ötanazi). Yiğit, Yaşar; “İslâm Ceza Hukukuna Göre Meşrû Müdafaa ve Hu-kukî Sonuçları”, Diyanet İlmi Dergi, Cilt:39, Sayı:1, 2003, s. 37-54.
  26. Yurtseven, Yılmaz; “İslam-Osmanlı Ceza Hukukunda Hukuka Uy-gunluk Sebebi Olarak Meşrû Müdâfaa”, II. Türk Hukuk Tarihi Kongresi Bildirileri, Cilt:1, İstanbul, 2016, s. 745-764.
  27. Zorlu, Süleyman Emre; “İslam ve Osmanlı Hukukuna Göre Tıbbi Müdahalenin Hukuka Uygunluk Şartları”, II. Türk Hukuk Tarihi Kongre-si Bildirileri, Cilt:1, İstanbul, 2016, s. 765-797