Journals / Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi / 2026 / Cilt: 34 Sayı: 1

Öğrencilerin Bölme İşlemi Gerektiren Aritmetik Sözel Problemlerde Yaşadığı Zorlukların İncelenmesi

Pages
99–123
Publication Date
2015-06-01
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

İşlem sırasında toplama, çıkarma ve çarpma işlemlerinde geçerli olan işleme sağdan başlama kuralını bölme işlemine de genelleyerek bölme işlemine sağdan başladıkları; yine toplama ve çıkarma işleminde olduğu gibi birlerle birler, onlarla onlar basamağı arasında işlem yapma kuralını bölme işlemine genellemeleri sık karşılaşılan sorunlar arasındadır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Bu çalışmada, ilkokul ikinci ve üçüncü sınıf öğrencilerinin bölme işlemi gerektiren aritmetik sözel problemlerde yaşamış olduğu kavram yanılgıları ve yapmış olduğu hatalar nedenleriyle birlikte tespit edilmeye çalışılmıştır.
📊
Key Findings & Data:Bu amaçla Elazığ il merkezinde yer alan bir ilkokulun ikinci ve üçüncü sınıflarının tamamına (265) bölme işlemi gerektiren aritmetik sözel problemler sorulmuştur.
💡
Conclusion & Impact:İşlem sırasında toplama, çıkarma ve çarpma işlemlerinde geçerli olan işleme sağdan başlama kuralını bölme işlemine de genelleyerek bölme işlemine sağdan başladıkları; yine toplama ve çıkarma işleminde olduğu gibi birlerle birler, onlarla onlar basamağı arasında işlem yapma kuralını bölme işlemine genellemeleri sık karşılaşılan sorunlar arasındadır.
🔬Design:Makale
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Bölme · Kavram Yanılgısı · Hata

Özet

Bu çalışmada, ilkokul ikinci ve üçüncü sınıf öğrencilerinin bölme işlemi gerektiren aritmetik sözel problemlerde yaşamış olduğu kavram yanılgıları ve yapmış olduğu hatalar nedenleriyle birlikte tespit edilmeye çalışılmıştır. Hataların tespit edilmesinde nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi tekniği kullanılırken, hataların nedenlerinin tespit edebilmek için öğrencilerle klinik görüşmeler yapılmıştır. Bu amaçla Elazığ il merkezinde yer alan bir ilkokulun ikinci ve üçüncü sınıflarının tamamına (265) bölme işlemi gerektiren aritmetik sözel problemler sorulmuştur. Elde edilen veriler, ilk önce çocukların problemlere vermiş olduğu cevapların doğru, yanlış ve boş olma durumlarına göre sınıflandırılmış, daha sonra da sorulara verilen yanlış cevaplar, araştırmacı tarafından belirlenen dört hata türüne göre sınıflandırılarak betimsel analiz yapılmıştır. Hataların nedenleri, her bir hata ayrı başlıklar altında ele alınarak araştırılmıştır. Araştırma sonunda öğrencilerin bölme işlemi gerektiren aritmetik sözel problemlerde genellikle problemde geçen anahtar sözcüklere göre işlem tercihlerini belirledikleri görülmüştür. İşlem sırasında toplama, çıkarma ve çarpma işlemlerinde geçerli olan işleme sağdan başlama kuralını bölme işlemine de genelleyerek bölme işlemine sağdan başladıkları; yine toplama ve çıkarma işleminde olduğu gibi birlerle birler, onlarla onlar basamağı arasında işlem yapma kuralını bölme işlemine genellemeleri sık karşılaşılan sorunlar arasındadır.

🔖

Cite This Article

Varol, F., Kubanç, Y. (2015). Öğrencilerin Bölme İşlemi Gerektiren Aritmetik Sözel Problemlerde Yaşadığı Zorlukların İncelenmesi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt: 34 Sayı: 1, 99–123. https://doi.org/10.7822/omuefd.214950

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (57)

  1. Altun, M. (2010), Matematik öğretimi: eğitim fakülteleri ve sınıf öğretmenleri için, Bursa, Alfa Yayınları, syf.231
  2. Arsal, Z. (2002). İlköğretim matematik dersi bölme işleminde somut yaşantılarla yapılan öğretimin etkinliliği. Yayınlanmış Doktora Tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Bolu
  3. Ayvaz, A. (2010), 4. Sınıf Matematik Dersi Bölme İşlemi Alt Öğrenme Alanının Edebi Ürünlerle İşlenmesinin Öğrenci Başarısı ve Tutumuna Etkisi, Yayınlanmış Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya
  4. Bayezit, İ. & Aksoy, Y. (2009), Matematiksel Problemlerin Öğrenim ve Öğretimi, E. Bingölbali & M. F. Özmantar (Editörler), İlköğretimde Karşılaşılan Matematiksel Zorluklar ve Çözüm Önerileri (syf. 300), Ankara, Pegem A Yayıncılık
  5. Baykul, Y. (2009), İlköğretimde Matematik Öğretimi (1-5. Sınıflar), Ankara, Pegem A Yayıncılık, syf.245
  6. Bingölbali, E. & Özmantar, M.F. (2009), Matematiksel Kavram Yanılgıları: Sebepleri ve Çözüm Arayışları, İlköğretimde Karşılaşılan Matematiksel Zorluklar ve Çözüm Önerileri (syf. 2), Ankara, Pegem A Yayıncılık
  7. Burns, M. (2000), About Teaching Mathematics, New York, Math Solutions Publications, pp. 154-208
  8. Carpenter, T. P., Ansell, E., Franke, M. L., Fennema, E. & Weisbeck, L. (1993), Models of problem solving: A study of kindergarten children’s problem solving process, Journal for Research in Mathematics Education, 24 (5), pp.434
  9. Carpenter, T. P., Fennema, E., Franke, M. L., Levi, L., & Empson, S. (1999). Children's mathematics: Cognitively guided instruction. Portsmouth, NH: Heinemann
  10. Carpenter, T. P., Hiebert, J. & Moser J. M. (1981). Problem structure first-grade children’s initial solution processes for simple addition and subtraction problems, Journal for Research in Mathematics Education, 12, 27-39
  11. Casey, D.P. (1978). Failing students: A strategy of error analysis. In P. Costella (Ed.), Aspect of Motivation (pp.295-306). Melbourne: Mathematical Association of Victoria.
  12. Clements, M. A. (1980). Analysing children’s errors on written mathematical tasks. Educational Studies in Mathematics, 11(1), pp.1-21.
  13. Correa, J. & Bryant, P. E. (1994), Young Childrens Understanding of the Division Concept, Amsterdam, Poster presented at the ISSBD (International Society for the Study of Behavioural Development)
  14. Erdoğan, A. & Özdemir Erdoğan, E. (2009), Toplama ve Çıkartma Kavramlarının Öğretimi ve Öğrenci Güçlükleri, E. Bingölbali & M. F. Özmantar (Editörler), İlköğretimde Karşılaşılan Matematiksel Zorluklar ve Çözüm Önerileri (syf. 31), Ankara, Pegem A Yayıncılık
  15. Fong, H.K. (1995). Schematic model for categorising children’s errors in mathematics. Hiroshima Journal of Mathematics Education, 3, pp.15-30.
  16. Frdyman, O. (1990), The Role of Correspondence in the Development of Number Based Strategies in Young Children, Unpublished D. Thesis, Universty of Oxford, USA
  17. Frydman, O. & Bryant, P. E. (1988), Sharing and understanding of number equivalence by young children, Cognitive Development, 3, pp.323-339
  18. Fuson, K. C. & Burghardt, B. H. (1997), Group case studies of second graders inventing multidigit subtraction methods, In J. A. Dossey, J. O. Swafford, M. Parmantie & A. E. Dossey (Eds.), Proceedings of the nineteenth annual meeting of the North American Chapter of the International Group for the Psychology of Mathematics Education, pp.291-298, Columbus, ERIC
  19. Gelbal, S. (1991), Problem Çözme, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6, syf.167-173
  20. Goldin, G. (2002). Representation in mathematical learning and problem solving. İn Lyn D. English (Ed.). Handbook of international research in mathematics education. Lawrence Erlbaum Associates Publishers, pp.527
  21. Graeber, A. O. & Baker, K. M. (1992), Little in to big is the way it always is, Arithmetic Teacher, 39 (8), pp.18-21
  22. Hart, K. (1984), Ratio: Childerns Strategies and Errors: A Report of the Strategies and Errors in Secondary Mathematics Project, Windsor: NFER
  23. Hatfield, M. M., Tanner, N., Bitter, G. G. (1997), Mathematics Methods for Elementary School Teachers, London, Allyn and Bacon.
  24. Jane Lo, J. (1997), Developing Ratio and Proportion Schemes: A Story of a Fifth Grader, NCTM, 28 (2), pp.216-236
  25. Jerman, J. (1972), Problem lenght as a structurelvariable in verbal arithmetic problems, Educational Studies in Mathematics 5, pp.109-123
  26. Jiang, C. (2013), Errors in Solving Word Problems about Speed: A Case in Singapore and Mainland China, Educational Studies in Mathematics, pp.56-76, Retrieved May 21, 2014
  27. http://link.springer.com/article/10.1007/s10649-014-9559-x
  28. Kamii, C. (2000), Young Children Reinvent Arithmetic, New York & London, pp.66-130
  29. Karplus, R., Pulos, S. & Stage, E. K. (1983), Proportional Reason of Early Adolescents, R. Lesh and M. Landau (Eds.), Acausition of Mathematics Concepts and Process, pp.45-90, London, Academic Press
  30. Kartallıoğlu, S. (2005), İlköğretim 3. ve 4. sınıf öğrencilerinin sözel matematik problemlerini modellemesi: çarpma ve bölme işlemi, Yayınlanmış Yüksek Lisans Tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bolu
  31. Kelley, M. & Carifio, J. (1997), From Misconceptions to Constructed Understnading, The Fourth International Seminar on Misconceptions Research, Retrieved July 24, 2014
  32. http://www.mlrg.org/proc4pdfs/Kelley-Calculus.pdf
  33. Kılıç, Ç. (2009), İlköğretim beşinci sınıf öğrencilerinin matematiksel problemlerin çözümlerinde kullandıkları temsiller, Yayınlanmış Doktora Tezi, Eskişehir
  34. Kubanç, Y. (2012), İlköğretim 1, 2 ve 3. Sınıf Öğrencilerinin Matematikte Dört İşlem Konusunda Yaşadığı Zorluklar ve Çözüm Önerileri, Yayınlanmış Yüksek Lisans Tezi, Fırat Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Elazığ
  35. Lamon, S. (1996). The development of unitizing: Its role in children's partitioning strategies. Journal for Research in Mathematics Education, 27, pp.170-194.
  36. Lamon, S. (2012). Teaching fractions and ratios for understanding: Essential content knowledge and instructional strategies for teachers (3rd ed.). New York: Routledge.
  37. Mack, N. K. (1995), Critical ideas, informal knowledge, and understanding fractions, İn J. T. Sowder (Ed.), Providing a Foundation for Teaching Mathematics in the Middle Grades (pp.67-84), New York Press
  38. Mulligan, J. (1992), Childrens Solutions to Multiplication and Division Word Problems: A Longıtudinal Study, Mathematics Education Research Journal, 4 (1), pp.24-41
  39. Mulligan, J. & Watson, J. (1998), A Developmental Multimodal Model for Multiplication and Division, Mathematics Education Research Journal, 10 (2), pp.61-86
  40. Newman, M.A. (1977). An analysis of sixth-grade pupils’ errors on written mathematical tasks. In M.A. Clements & J. Foyster (Eds.), Research in Mathematical Education in Australia (vol.1) (pp.239-258). Melbourne: Swinburne Press
  41. Nures, T. & Bryant, P. E. (2008), Çocuklar ve Matematik: Matematik Öğretiminde Yeni Adımlar, Çeviren: Selma Koçak, İstanbul, Doruk Yayınları, syf.221-245
  42. Olivier, A. (1989). Handling pupil’s misconceptions. Presidential address delivered at the Thirteen National Convention on Mathematics, Physical Science and Biology Education, Pretoria, 3-7 July, 1989. Retrieved May 12, 2013, http://academic.sun.ac.za/mathed/HED/Misconceptions.pdf
  43. Özmantar, M. F. (2008), Sonsuzluk Kavramı: Tarihsel Gelişimi, öğrenci zorlukları ve çözüm önerileri, M.F. Özmantar, E. Bingölbali ve H. Akkoç (Editörler), Matematiksel Kavram Yanılgıları ve Çözüm Önerileri (syf.151-180), Ankara, Pegem A Yayıncılık
  44. Pesen, C. (2003), Eğitim Fakülteleri ve Sınıf Öğretmenleri İçin Matematik Öğretimi, Ankara, Nobel Yayınları, syf. 248
  45. Piel, J. A., & Green, M. (2010). Jump right in. Teaching Children Mathematics, 17(2), pp.72–76.
  46. Radatz, H. (1980). Students’ errors in the mathematical learning process: A survey. For the Learning of Mathematics, 1(1), pp.16-20.
  47. Schoenfeld, A. H. (1994). A Brief Biography of Calculus Reform. UME Trends. pp. 1-6.
  48. Sidekli, S., Gökbulut, Y. & Sayar, N. (2013), Dört İşlem Becerisi Nasıl Geliştirilir, Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 1 (1), syf.31-41
  49. Smith, J. P., diSessa, A. A. & Roschelle, J. (1993), Misconceptions Reconceived: A Constructivist Analysis of Knowledge in Transition, The Journal of The Learning Sciences, 3(2), pp.115-163
  50. Stefanich, G.P. & Rokusek, T. (1992) An analysis of computational errors in the use of division algorithms by fourth-grade students. School Science and Mathematics, 92 (4), 201–205.
  51. Steffe, L. (1994), Childerns multiplying schemes, G. Harel and J. Confrcy (Eds.), The Development of Multiplicative Reasoning in the Learning of Mathematics, pp.3-40, Albany, New York Press
  52. Suppes, P., Loftus, E. F. & Jerman, M. (1969), Problem Solving on a computer-base dtele type, Educational Studies in Mathematics 2, pp.1-15
  53. Tall, D. (1985). Understanding the Calculus. Mathematics Teaching, 110, pp.44-53.
  54. Tanner, H. (2000), Becoming a Succesful Teacher of Mathematics, London, UK: Routledge Falmer
  55. Timmerman, M. A. (2014), Making Connections: Elementary Teachers’ Construction of Division Word Problems and Representations, Wiley Online Library, 114 (3), Retrieved June 23, 2014
  56. http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/ssm.12059/abstract
  57. Wilson, P. H., Edgington, C. P., Nguyen, K. H., Pescosolido, R. C., & Confrey, J. (2011). How to share fair. Teaching Children Mathematics, 17(4), pp.231–236.