Journals / Milel ve Nihal / 2026 / Cilt: 12 Sayı: 2

Postmodernizm ve Tanrı’nın Ölümü: Öznenin Arkeolojisi Üzerine Bir Deneme

Pages
73–124
Publication Date
2015-07-01
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Tam da bu nedenle, postmodernizm, sahici bir ateizmdir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Postmodernizm, farklılık ve özgürlük adına modernizmle bir hesaplaşmadır.
📊
Key Findings & Data:Her ne kadar modernist söylem özgürleşme ve özerklik üzerine inşa edilmiş olsa da, zamanla bireyler üzerinde tahakküm kuran ve farklı öznelliklere izin vermeyen bir iktidar yaratmaktan kendisini kurtaramamıştır.
💡
Conclusion & Impact:Tam da bu nedenle, postmodernizm, sahici bir ateizmdir.
🔬Design:Makale
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:postmodernizm · tanrı · din

Özet

Postmodernizm, farklılık ve özgürlük adına modernizmle bir hesaplaşmadır. Her ne kadar modernist söylem özgürleşme ve özerklik üzerine inşa edilmiş olsa da, zamanla bireyler üzerinde tahakküm kuran ve farklı öznelliklere izin vermeyen bir iktidar yaratmaktan kendisini kurtaramamıştır. Farklılıkların silinmesinin ve özgürlük yitiminin baş sorumlusu ise modern öznedir. Modern özne bu gücü, önce Tanrıyı işinden ederek ve dünyadan kovarak ve sonra da Onun tahtına oturarak elde etmiş ve dinin yerine de bilimi ve rasyonel düşünceyi ikame etmiştir. Ne var ki, Nietzsche’nin Tanrının ölümünü ilan edişiyle birlikte muktedir modern özne de varlığının temelini ve meşruiyetini kaybetmiş ve sonsuzca yorumlarla sürekli yaratılan bir dünyalar çokluğunun içinde erimiş gitmiştir. Büyük ölçüde Nietzsche’den ilham alarak beslenen postmodernist düşünce ise, farklılıkların ve özgürlüklerin yeşertilmesi adına, tıpkı Nietzsche gibi, bilime de dine de mesafeli durmuştur. Ve postmodernist düşüncenin, aşkın bir varlığa sahip olan ve insana, topluma, dünyaya ve tarihe biçim veren bir Tanrıya artık tahammülü yoktur. Tam da bu nedenle, postmodernizm, sahici bir ateizmdir.

🔖

Cite This Article

Tüzer, A. (2015). Postmodernizm ve Tanrı’nın Ölümü: Öznenin Arkeolojisi Üzerine Bir Deneme. Milel ve Nihal, Cilt: 12 Sayı: 2, 73–124. https://doi.org/10.17131/milelnihal.88806

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (52)

  1. Alpyağıl, Recep, Derrida’dan Caputo’ya Dekonstrüksiyon ve Din, İz Yayıncılık, İstanbul 2007
  2. Aristoteles, Felsefeye Çağrı: Protreptikos, çev. S. Ö. Akkaş, Doruk Yayınları, Ankara 1999
  3. Bakunin, Mihail, Tanrı ve Devlet, çev. Mustafa Tüzel, Belge Yayınları, İstan- bul 2013
  4. Barrett, William, İrrasyonel İnsan, çev. Salih Özer, Hece Yayınları, Ankara 2003.
  5. Baudrillard, Jean, Anahtar Sözcükler, çev. O. Adanır ve L. Yıldırım, Paragraf Yayınları, Ankara 2005
  6. _______________, Simülakrlar ve Simülasyon, çev. Oğuz Adanır, Doğubatı Yayınları, Ankara 2008
  7. Bauman, Zygmunt, Siyaset Arayışı, çev. Tuncay Birkan, Metis Yayınları, İs- tanbul 2000
  8. _______________, Modernlik ve Müphemlik, çev. İsmail Türkmen, Ayrıntı Ya- yınları, İstanbul 2003
  9. _______________, Postmodernlik ve Hoşnutsuzlukları, çev. İsmail Türkmen, Ayrıntı Yayınları, İstanbul 2000
  10. Berten, Andre, Pablo da Silveira ve Pourtois, Herve (Der.), Liberaller ve Ce- maatçiler, çev. B. Demir, M. Develioğlu, Dost Yayınları, Ankara 2006
  11. Best, Steven ve Kellner, Douglas, Postmodern Teori, çev. Mehmet Küçük, Ay- rıntı Yayınları, İstanbul 1998
  12. Botton, Alan de, Ateistler İçin Din, çev. Ayşe Ece, Sel Yayıncılık, İstanbul 2011
  13. Connolly, William E., Kimlik ve Farklılık, çev. Ferma Lekesizalın, Ayrıntı Ya- yınları, İstanbul 1995
  14. Deleuze, Gilles, Müzakereler, çev. İnci Uysal, Norgunk Yayıncılık, İstanbul 2006
  15. Derrida, J., Kermode, F., Moi, T., Norris, C., Teoriden Sonra Hayat, M. Payne ve J. Schad (der.), çev. Ebru Kılıç, Agora Kitaplığı, İstanbul 2004
  16. Derrida, J., Vattimo, G., Din, çev. D. Kundakçı ve M. E. Özcan, Dost Kitabevi Yayınları, Ankara 2011
  17. William Barrett, İrrasyonel İnsan, çev. Salih Özer, Hece Yayınları, Ankara 2003, s.
  18. Derrida, Jacques, “Yapıbozum ve Pragmatizm Üzerine Düşünceler”, Yapı- bozum ve Pragmatizm, C. Mouffe (der.), çev. Tuncay Birkan, Sarmal Yayınevi, İstanbul 1998
  19. _______________, Gramatoloji, çev. İsmet Birkan, Bilgesu Yayıncılık, Ankara 2010
  20. Eagleton, Terry, Postmodernizmin Yanılsamaları, çev. Mehmet Küçük, Ayrıntı Yayınları, İstanbul 1999
  21. Eagleton, Terry, Kuramdan Sonra, çev. Uygar Abacı, Literatür Yayınları, İs- tanbul 2006
  22. Foucault, Michel, Özne ve İktidar, çev. I. Ergüden ve O. Akınhay, Ayrıntı Yayınları, İstanbul 2005
  23. Habermas, Jurgen, İnsan Doğasının Geleceği, çev. Kaan H. Ökten, Everest Ya- yınları, İstanbul 2003
  24. Herakleitos, Kırık Taşlar, Çev. Alova, Bordo-Siyah Yayınları, İstanbul 2003
  25. Horkheimer, Max, Akıl Tutulması, çev. Orhan Koçak, Metis Yayınları, İstan- bul 1994
  26. Horkheimer M. ve Adorno, T. W., Aydınlanmanın Diyalektiği I, çev. Oğuz Özügül, Kabalcı Yayınları, İstanbul 1995,
  27. Kierkegaard, Soren, Günlüklerden ve Makalelerden Seçmeler, çev. İ. Kapaklı- kaya, Anka Yayınları, İstanbul 2005
  28. Leibniz, G. W., Monadoloji, çev. Suut K. Yetkin, MEB Yayınları, İstanbul 1997
  29. _______________, Metafizik Üzerine Konuşma, çev. A. Timuçin, Cumhuriyet Dünya Klasikleri, Ankara 1999
  30. Lyotard, Jean-François, Postmodern Durum, çev. Ahmet Çiğdem, Ara Yayın- cılık, İstanbul 1990
  31. Murphy, John W., Postmodern Sosyal Analiz ve Postmodern Eleştiri, çev. H. Arslan, Paradigma Yayınları, İstanbul 2000
  32. Nietzsche, F., İyinin ve Kötünün Ötesinde, çev. Ahmet İnam, Say Yayınları, İstanbul 2009
  33. _______________, Ahlakın Soykütüğü, çev. Ahmet İnam, Yorum Yayınevi, İs- tanbul 2001
  34. _______________, Deccal: Hıristiyanlığa Lanet, çev. Oruç Aruoba, Hil Yayın- ları, İstanbul 1995
  35. _______________, Şen Bilim, çev. Levent Özşar, Asa Yayınları, Bursa 2003
  36. _______________, Güç İstenci, çev. Sedat Umran, Birey Yayıncılık, İstanbul 2002
  37. Platon, Theaitetos, çev. M. Gökberk, MEB Yayınları, İstanbul 1997
  38. Popper, Karl, Açık Toplum ve Düşmanları, Cilt II, çev. Harun Rızatepe, Li- berte Yayınları, Ankara 2008
  39. Rorty, Richard, Olumsallık, İroni ve Dayanışma, çev. M. Küçük ve A. Türker, Ayrıntı Yayınları, İstanbul 1995
  40. Rorty, Richard, “Dinsel Zümre Karşıtlığı ve Ateizm”, Dinin Geleceği, Santi- ago Zabala (der.), çev. Rahmi G. Öğdül, Ayrıntı Yayınları, İstanbul 2009
  41. Rosenau, Pauline Marie, Post-Modernizm ve Toplum Bilimleri, çev. Tuncay Birkan, Bilim ve Sanat Yayınları, Ankara 2004
  42. Russell, Bertrand, Sorgulayan Denemeler, çev. N. Arık, Tübitak Yayınları, An- kara 1998
  43. Sarup, Madan, Post-Yapısalcılık ve Postmodernizm, çev. Abdülbaki Güçlü, Bi- lim ve Sanat Yayınları, Ankara 2004
  44. Smart, Barry, “Postmodern Toplum Teorisi”, Modernite versus Postmodernite, Mehmet Küçük (der.), Vadi Yayınları, Ankara 2000
  45. Spinoza, B., Törebilim, çev. A. Yardımlı, İdea Yayınları, İstanbul 2000
  46. Touraine, Alain, Demokrasi Nedir?, çev. Olcay Kunal, YKY, İstanbul 2011
  47. Trigg, Roger, Reason and Commitment, Cambridge University Press, 1973
  48. Wagner, Peter, Modernliğin Sosyolojisi, çev. Mehmet Küçük, Ayrıntı Yayın- ları, İstanbul 2005
  49. Wittgenstein, Ludwig, Tractatus Logico-Philosophicus, çev. Oruç Aruoba, YKY, İstanbul 2001
  50. _______________, “Günlükler”, Felsefe ve Dil: Wittgenstein Üstüne Bir Araştırma, (Ömer Naci Soykan), Kabalcı Yayınevi, İstanbul 1995.
  51. _______________, “Notlar”, Felsefe ve Dil: Wittgenstein Üstüne Bir Araş- tırma, (Ömer Naci Soykan), Kabalcı Yayınevi, İstanbul 1995.
  52. Yeğenoğlu, M. ve Mutman, M., “Bilimlerde ve Toplumda Postmodernizm”, Birikim, Sayı: 33, 1992.