Bu denemelerin insanlara ve diğer canlılara verdiği radyoaktif zararın boyutları bugüne kadar ölçülmüş değildir.
📌 3 Key Takeaways
🎯
Objective & Hypothesis:Türkistan Coğrafyasında pamuk mono kültürünün gerektirdiği suyu karşılayabilmek için Aral’ı besleyen Ceyhun ve Seyhun nehirlerinden kanallar açıldı.
📊
Key Findings & Data:Sonuçta bu iki nehir Aral’a ulaşamadan çekildi. 1960’lı yıllardan itibaren kurumaya başlayan Aral etrafında günümüze gelinceye kadar yaşanan tam facia idi.
💡
Conclusion & Impact:Bu denemelerin insanlara ve diğer canlılara verdiği radyoaktif zararın boyutları bugüne kadar ölçülmüş değildir.
🔬Design:Experimental Field Trial
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Aral · Semipalatinski · Çevre Kirliliği
Özet
Türkistan Coğrafyasında pamuk mono kültürünün gerektirdiği suyu karşılayabilmek için Aral’ı besleyen Ceyhun ve Seyhun nehirlerinden kanallar açıldı. Sonuçta bu iki nehir Aral’a ulaşamadan çekildi. 1960’lı yıllardan itibaren kurumaya başlayan Aral etrafında günümüze gelinceye kadar yaşanan tam facia idi. İkinci facia Kazakistan’ın Semipalatinski vilayetindeki yer altı nükleer denemeleri yüzünden yaşandı. 1949 ile 1989 arasında 40 senede 456 deneme yapıldı. Bu denemelerin insanlara ve diğer canlılara verdiği radyoaktif zararın boyutları bugüne kadar ölçülmüş değildir.
GARNER, R. 2000, Environmental Politics, MacMillian Press, NY
GORZ, A. 2012, Capitalism, Socialism, Ecology, Verso, NY
GÖMEÇ S. 2001, “Kazakistan Türk Cumhuriyeti”, Türk Dünyası El Kitabı, Birinci Cilt, Coğrafya Tarih, Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü, Ankara. (XIII. Bölüm, sayfa 741-763).
KAVUNCU, O. 1997, “Türkistan’da Ekoloji Problemleri: Kazakistan, Yeni Türkiye Dergisi, Türk Dünyası Özel sayısı, Sayı 15: 889-892, Ankara.
KAVUNCU O. 2008, Kazakistan’ın “Tavelsizlik” Günü, www.turkocagi.org.tr/yazarlar.
KAVUNCU O. 2009, Su Forumu ve Türkistan’da Su Problemi, Türk Yurdu Dergisi, Yıl 98, Sayı 260
KAVUNCU O. 2012, Hazar’ın te Yakasında Su Problemleri, Türk Yurdu Dergisi, Yıl 101, Sayı 304.
KAVUNCU O. 2010, Dünyada ve Türkistan’da İklim Değişikliği, Türk Yurdu Dergisi, Yıl 99, Sayı 269