SavedAdd your journal

Journals / Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi / 2026 / Cilt: 26 Sayı: 3

YARI-KESİKLİ STİREN POLİMERİZASYON REAKTÖRÜNÜN GENETİK ALGORİTMA İLE BULANIK KONTROLU

Ayla Altınten
Seçkin Altındal
Sebahat Erdoğan
Hale Hapoğlu
Pages
—
Publication Date
2013-02-20
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Deneysel monomer dönüşüm değerlerinin teorik monomer dönüşüm değerlerinden yüksek çıktığı vedeneysel viskozite ortalama molekül ağırlığı değerlerinin teorik olarak hesaplanan sayıca ortalama molekülağırlığı değerleriyle uyumlu olduğu gözlemlenmiştir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Polimerleşmede esas amaç, istenilen kalitede ürün eldesi olup, polimerleşme proseslerinde kontrol ve tasarımbüyük önem taşımaktadır.
📊
Key Findings & Data:GA için uygunluk fonksiyonu olarak hataların mutlak değerleritoplamı (IAE) seçilmiştir.
💡
Conclusion & Impact:Deneysel monomer dönüşüm değerlerinin teorik monomer dönüşüm değerlerinden yüksek çıktığı vedeneysel viskozite ortalama molekül ağırlığı değerlerinin teorik olarak hesaplanan sayıca ortalama molekülağırlığı değerleriyle uyumlu olduğu gözlemlenmiştir.
🔬Design:Modeling & Simulation
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Genetik Algoritma · Bulanık Kontrol · Yarı-Kesikli Polimer Reaktörü.

Özet

Polimerleşmede esas amaç, istenilen kalitede ürün eldesi olup, polimerleşme proseslerinde kontrol ve tasarımbüyük önem taşımaktadır. Çalışmada stirenin yarı–kesikli, ceketli bir reaktörde serbest radikalik çözeltipolimerizasyonu incelenmiştir. Ayarlanabilen değişken olarak dalgıç ısıtıcıdan verilen ısı seçilmiştir. Kontrolyöntemi olarak seçilen bulanık kontrol için en iyi kontrolü sağlayacak üyelik fonksiyon kümeleri ve ilişki matrisigenetik algoritma (GA) ile belirlenmiştir. GA için uygunluk fonksiyonu olarak hataların mutlak değerleritoplamı (IAE) seçilmiştir. Belirlenen bulanık kontrol parametreleri yardımıyla deneysel çalışmalara geçilmiştir.Deneysel çalışmalarda stiren ve toluen karışımı reaktöre beslenmiş, başlatıcı olarak benzoil peroksit kullanılmışve ekzotermik reaksiyon nedeniyle artan reaktör içi sıcaklığı bulanık kontrol yöntemiyle istenilen set noktasındatutulmaya çalışılmıştır. Deney süresince belli zaman aralıklarında alınan numunelerden yüzde monomerdönüşümü ve viskozite ortalama molekül ağırlığı değerleri belirlenmiştir. Parametreleri GA kullanılarak bulunanbulanık kontrol yönteminin yarı-kesikli polimer reaktör sıcaklığını başarıyla kontrol ettiği sonunucunavarılmıştır. Deneysel monomer dönüşüm değerlerinin teorik monomer dönüşüm değerlerinden yüksek çıktığı vedeneysel viskozite ortalama molekül ağırlığı değerlerinin teorik olarak hesaplanan sayıca ortalama molekülağırlığı değerleriyle uyumlu olduğu gözlemlenmiştir.

🔖

Cite This Article

Altınten, A., Altındal, S., Erdoğan, S., Hapoğlu, H. (2013). YARI-KESİKLİ STİREN POLİMERİZASYON REAKTÖRÜNÜN GENETİK ALGORİTMA İLE BULANIK KONTROLU. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Cilt: 26 Sayı: 3. https://ajindex.com/articles/1078533

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (55)

  1. Özkan, G., Özen, Ş., Erdoğan, S., Hapoğlu, H. ve
  2. Alpaz, M., “Nonlinear control of
  3. polymerization reactor”, Computers and Chem.
  4. Eng., Cilt 25, No 757- 763, 2001.
  5. Pal, T., Pal, N. R. ve Pal, M., “ Learning Fuuzy
  6. Control Rules for Controllers withGenetic
  7. Algorithms”, International Journal of
  8. Intelligent Systems, Cilt 18, 569- 592, 2003.
  9. Altınten, A., Erdoğan, S., Alioğlu, F., Hapoğlu H.
  10. ve Alpaz, M. “Application of adaptive PID
  11. control with genetic algorithm to a
  12. polimerization reactor”, Chem. Eng. Comm.,
  13. Cilt 191, 1158-1172, 2004.
  14. Antures, A.J.B., Pereira, J.A.F.R. ve Fileti,
  15. A.M.F.,“Fuzzy control of a PMMA batch
  16. reactor: Development and experimental testing”,
  17. Computers and Chem. Eng., Cilt 30, 268-276,
  18. Altınten, A., Erdoğan, S., Hapoğlu H., Aliev, F.
  19. ve Alpaz, M. “Application of fuzzy control
  20. method with genetic algorithm to a
  21. polimerization reactor at constant set point”,
  22. Chem. Eng. Research and Design, Cilt 84, No
  23. A11, 1012-1018, 2006.
  24. Altınten, A., Ketevanlıoğlu, F., Erdoğan, S.,
  25. Hapoğlu H. ve Alpaz, M. “Self-tuning PID
  26. control of Jacketed batch polystyrene reactor
  27. using genetic algorithm”, Chem. Eng. J, Cilt, 490-497, 2008.
  28. Güzel, Y., Hasan, A.R., Karagöz, A.R., Erdoğan,
  29. S., Alpbaz, M. ve Saçak, M., “The Dynamic
  30. Properties of Jacketed Batch Reactor of Radical
  31. Styrene Polymerization”, Turkish Journal of
  32. Engineering and Environmental Sciences,
  33. Cilt 17, No 2, 81-90. 1993.
  34. Holland, J.H., Adaptation in natural and
  35. artificial systems, Univ. of Michigan Press,
  36. Ann Arbor, MI, 1975.
  37. Altınten A., Genetik Algoritma Kullanılarak
  38. Fuzyy Kontrol Yöntemi İle Bir Stiren
  39. Polimerizasyon Reaktörünün Kontrolü,
  40. Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri
  41. Enstitüsü, 2001.
  42. Gözen, Ş., Bulanık esnek akış tipi çok prosesli
  43. çizelgeleme probleminin genetik
  44. algoritma ve tavlama benzetimi ile çözümü,
  45. Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi,
  46. Fen Bilimleri Enstitüsü, 2007.
  47. Atlaş, İ. H., “Bulanık Mantık: Bulanık
  48. Denetim”, Enerji, Elektrik, Elektromekanik -
  49. e, 64: 76- 81, 1999.
  50. Newell, R. B. ve Lee, P. L., Applied Process
  51. Control: A Case Study, Prentice Hall, 97-111,
  52. Altınten, A., Erdoğan, S., Hapoğlu, H. ve Alpbaz,
  53. M., “Control of a polymerization reactor by fuzzy
  54. control method with genetic algorithm”,
  55. Comput. Chem. Eng., Cilt 27, No 7, 1031–1040,