Dergiler / Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi / 2013 / Cilt: 3 Sayı: 1

Mesleki tükenmişlik, işle bütünleşme ve iş doyumu arasındaki ilişkilerin incelenmesi

Examining of the relationships between professional burnout, work engagement and job satisfaction

Sayfa
29–49
DOI
—

Özet

Bu araştırmanın amacı, Maslach Tükenmişlik Envanteri-Genel Formu (MTE-GF) ve Utrecht İşle Bütünleşme Ölçeği’nin (UİBÖ) Türkçe uyarlama, geçerlik ve güvenirlik çalışmalarını gerçekleştirmek ve mesleki tükenmişlik, işle bütünleşme ile iş doyumu arasındaki ilişkileri incelemektir. Mersin’deki 124 kadın (% 27,9) ve 321 erkek (% 72,1) olmak üzere 445 gönüllü meslek çalışanından oluşan çalışma grubuna, Maslach Tükenmişlik Envanteri-Genel Formu (MTE-GF), Utrecht İşle Bütünleşme Ölçeği (UİBÖ) ve Minnesota İş Doyum Ölçeği (MİDÖ) ile “Kişisel Bilgi Formu” uygulanmıştır. Verilerin analizinde, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA), korelasyon analizi ve çoklu regresyon analizi kullanılmıştır. Bulgular sonucunda, MTE-GF ve UİBÖ’nün Türk Kültüründe geçerli ve güvenilir bir biçimde kullanılabileceği belirlenmiştir. Ayrıca UİBÖ’nün alt faktörleri ve genel iş doyumu puanları ile MTE-GF’nin tükenme, duyarsızlaşma ve yetkinlik alt ölçekleriyle negatif; genel iş doyumu puanları ile işle bütünleşme alt faktörleri arasında pozitif ve anlamlı ilişkiler olduğu belirlenmiştir. Regresyon analizi sonuçları ise, UİBÖ’nün bütünleşme alt faktörü dışındaki diğer tüm değişkenlerin tükenmişliğin istatistiksel olarak önemli yordayıcıları olduğunu göstermiştir

Abstract

Burnout and work engagement are significant structures affecting employees’ performances. While some of the employees performing the same work may meet the physical, psychological, social, or institutional demands related to the job, they may pay a price by developing burnout. Some employees in the same environment however, while taking advantage of work resources and meeting expected demands, actualize themselves without losing energy, become satisfied and create a meaningful bond with their jobs (Demerouti, Bakker, Janssen, & Schaufeli, 2001; Schaufeli & Bakker, 2004). According to Maslach and Leiter (1997), burnout is defined as the erosion experiences in work engagement. Accordingly, when the significance of the work undertaken diminishes, loses its meaning and starts becoming boring, the employees’ energy turns into burnout, their work engagement into indifference, and efficacy into insufficiency. One of the significant dimensions directly affecting employees’ work when their work engagement or burnout increases is their job satisfaction. While the bondage and work engagement levels of those with high job satisfaction also increases (Güner, 2007; Høigaarda, Giskeb & Sundsli, 2012; Klassen et al., 2012), their burnout decreases (Alanyalı, 2006; Dinler, 2010; Kinman, Wray & Strange, 2011; Weng et al., 2011).

Anahtar kelimeler: Mesleki tükenmişlik, İşle bütünleşme, İş doyumu, Geçerlik, Güvenirlik