YABANCI DİL OLARAK TÜRKÇE ÖĞRETİMİNDE ATASÖZLERİ VE DEYİMLERİN SIKLIK ANALİZİ

FREQUENCY ANALYSIS OF PROVERBS AND IDIOMS IN TEACHING TURKISH AS FOREIGN LANGUAGE

Özet

Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde üzerinde durulması gereken önemli konulardan biri sıklık çalışmalarıdır. Sıklık, Türkçe Sözlük' te "sık olma durumu, sık geçme, kullanımı sık olma" anlamına gelmektedir. Sıklık analizi çalışmaları, yabancı bir dili öğrenmeye çalışanlara öğretilecek kelimelerin tespit edilmesine imkân sağlar. Başarılı sonuçlar alabilmek için öğretilmesi hedeflenen kelimeler doğru belirlenmelidir. Ders kitaplarındaki ya da öğretim materyallerindeki kelimelerin rastgele seçilmesi ve dildeki bütün kelimelerin öğrenene öğretilmeye çalışılması öğretimi zora sokacak, başarıyı düşürecektir. Yabancılar için hazırlanan Türkçe kitaplarında, dilin sözcüklerinin kullanılış sıklığı göz önünde bulundurulmadığı için bu kitaplarda sözcük seçimi kişisel görüş ve değerlendirmeye bağlı kalmış, sözcük ve kavram açısından yetersizlikler, eksiklikler doğmuştur. Türkçe öğretimi yapan kurumlarda kullanılan öğretim materyalleri ve kitaplar tahminler yoluyla oluşturulmaktadır. Aynı sorun atasözleri ve deyimlerin öğretilmesinde de mevcuttur. Atasözleri ve deyimlerden ne ölçüde yararlanılması gerektiği, hangi seviyede hangi atasözleri ve deyimlerin öğretileceği konusunda da bir ölçüt bulunmamaktadır. Bu nedenle kelime sıklığı çalışmalarının yanı sıra sık kullanılan atasözleri ve deyimlerin de belirlenmesi gerekmektedir. Araştırmada deyimlerin ve atasözlerinin sıklıklarının tespit edilebilmesi için, öğreticilerden oluşan bir kurul oluşturulmuştur. Yabancı dil olarak Türkçe alanında tecrübeli öğreticilerin görüşleri sorularak, sık kullanılan 150 atasözü ve 150 deyim belirlenmiştir. Bu listeler öğreticiler ve ders kitabı hazırlayanlar için kılavuz niteliğinde olacaktır

Abstract

meaning idioms and proverbs. This provides privilege for such kind of idioms and proverbs in teaching and adding them to frequency lists. There is no frequency analysis study independently conducted in Turkish teaching area for idioms and proverbs. Therefore in our study, it is purposed to give frequency lists of idioms and proverbs for the use of the teachers who prepare course books. In this study, frequently used idioms and proverbs have been detected by getting the ideas of Turkish as foreign language teachers via question forms. The idioms and proverbs were obtained by at least 2- year-experienced 50 Turkish as foreign language teachers and then they were classified. The first 150 idioms and the first 150 proverbs have been specified as most frequently used ones and the results have been presented in lists. Language teacher will give priority to teaching of the proverbs including the concepts that he / she finds important in consequence of being an individual living in the culture of the target language. If a situation, an idea, a tradition or a belief is considered as important, teaching priority will be given to it. When looking through the words they included, giving nice suggestions, not including any slang, suitable for the levels of the students and being formed by familiar words for learners increase preferability of the proverbs. ‘Learners’ understanding and learning of the idioms formed by familiar words for students become easier. The proverbs and idioms which do not carry these characteristics will have lower places in usage frequencies. Teaching the frequently used proverbs and especially idioms will increase the understanding of the texts given in that language. The usage of proverbs and idioms properly in suitable places shows the capability of the language learner. As a result of the study, after the expansion of certain number of idioms and proverbs whose frequency lists are prepared to education process and supporting this process by course books, listening activities and other activities, a successful education process will be possible. These frequency lists will also have the characteristic of guide for the ones who prepare course books. In most of the proverbs and idioms, the words are not used with their own meanings. Subjects are usually embodied when the sentences are made. What to say is effectively conveyed through an encapsulating speech. By using them in different meanings via exemplifications and metaphors, aesthetic contribution can be added to meaning. Apart from such kind of proverbs and idioms, proverbs and idioms with concrete meanings are also available. There is not any concretization in these proverbs; what to say is directly stated. Explanation of the proverbs and idioms with tangible meanings is less difficult than the ones with intangible meanings for language learners. This situation provides this kind of proverbs to have priorities in education process