ÇOCUKLAR İÇİN ALEKSİTİMİ ÖLÇEĞİ (ÇAÖ) TÜRKÇE’YE UYARLANMASI: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI

AN ALEXITHYMIA SCALE FOR CHILDREN: ADAPTATION INTO TURKISH, VALIDITY AND RELIABILITY

Özet

Çalışmanın temel amacı, aleksitimik özellikleri ölçen ve Rieffe, Oosterveld ve Terwogt (2006) tarafından geliştirilmiş Çocuklar için Aleksitimi Ölçeği'ni (ÇAÖ) Türk dili ve kültürüne uyarlamak ve uyarlanmış ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışmalarını yapmaktır. Araştırmanın örneklemini bir orta Anadolu ilinin merkez ve ilçelerinde hizmet veren ortaokullarda öğrenime devam eden 6. ve 7. sınıf öğrencilerden kolayda örnekleme yolu ile seçilen 242 kız (% 48.6) ve 258 erkek (%51.4) üzere toplam 500 öğrenci oluşturmaktadır. Çeviri ve geri-çeviri çalışması sonucunda ve uzman görüşleri ışığında ölçek maddelerinin Türkçe tercümelerinin İngilizce özgün maddelerle yüksek düzeyde benzeştiği, yani, dil geçerliliğinin yüksek olduğu anlaşılmıştır. Doğrulayıcı faktör analizinde Ki-kare testi sonucu istatiksel olarak anlamlı bulunmamıştır (p = .88) Ayrıca doğrulayıcı faktör analizi sonucunda orijinal Toranto Aleksimi Ölçeği'nde olduğu gibi, Çocuklar İçin Aleksitimi Ölçeği'nin üç faktörlü yapıda olduğu doğrulanmıştır (?² /sd = 2.44; GFI = .95; RMSEA = .04,) Analizler sonucunda tüm madde yük değerlerinin .40'ın üzerinde olduğu görülmüştür. Yordama geçerliği için yapılan analiz sonucunda ise Çocuklar İçin Aleksitimi Ölçeği ile Kısa Semptom Tarama Envanteri ve Ruh Hali Ölçekleri arasında pozitif yönde anlamlı ilişki olduğu tespit edilmiştir. Ölçeğin Cronbach alfa iç tutarlılık katsayısı .78 olarak tespit edilmiştir. Sonuç olarak, ÇAÖ'nün Türkiye'deki çocukların aleksitimik özelliklerini ölçmede geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu söylenebilir

Abstract

The purpose of the present study is to adapt the Alexithymia Questionnaire for Children (Rieffe, Oosterveld & Terwogt, 2006) into the Turkish language and culture and perform the adapted scale’s validity and reliability analyses. The sample of the study was determined by convenience sampling technique and was composed of a total of 500 students, 242 female (% 48.6) and 258 (% 51.4) male sixth and seventh graders in a central Anatolian city. As a result of translation and backtranslation process and in the light of experts’ opinions, it was determined that the translated items showed high similarities with the original ones and the language validity was high. As part of the validity study, a confirmatory factor analysis was conducted and the result of Chi-square test was found to be statistically non-significant (p = .88). Also, confirmatory factor analysis showed that the three-factor structure fit with the original structure (x² /sd=2.44; GFI = .95; RMSEA= .04). The analyses demonstrated that all of the item loadings were above .40. The analysis of the predictive validity showed a positive and significant correlation between the Alexithymia Questionnaire for Children and the Brief Symptom Inventory and the Mood Scales. Cronbach Alpha internal-consistency coefficient was found to be .78. In conclusion, the Turkish version of the Alexithymia Questionnaire for Children can be regarded as a valid and reliable scale in measuring the alexithymic characteristics of children in Turkey