Aksaray İli Güzelyurt İlçesi'nin Geleneksel Bir Gıdası Gelveri Ekmeği

Özet

Ekmek üretimi, insanoğlu tarafından bilinen en eski gıda üretim teknolojilerinden birisidir. Geleneksel bir gıda olan Gelveri Ekmeği, Aksaray İli'ne bağlı Kapadokya Bölgesi'nde yer alan Güzelyurt İlçesi'nin kültürel dokusu içerisinde geçmişten günümüze varlığını taşıyabilmiş yöresel ekmeklerimizden biridir. İlçe kadınları tarafından hazırlanarak tarihi Rum evlerinin bahçesinde yer alan 300-400 ºC ısıya dayanıklı taş fırınlarda pişirilen Gelveri Ekmeği yaklaşık 15 gün boyunca tazeliğini koruyabilme özelliğine sahiptir. Bu çalışmanın amacı, yörede yaşayanlarla yapılan yüz yüze görüşmelere ve araştırmalara dayanılarak, Aksaray'ın tarihi ve turistik ilçesi Güzelyurt'un yöresel Gelveri Ekmeği, bileşenleri, hazırlanışı ve pişirilmesi konularında bilgi vermektir. Gelveri Ekmeği üretiminde hammadde, doğal olarak üretilen unların kullanıldığı, üretim teknolojisi açısından ise ekşi hamur yönteminden yararlanılıp ekmeğin taş fırında pişirildiği ve üretilen ekmeklerin oda koşullarında ve derin dondurucularda muhafaza edildiğinin sonucuna varılmıştır

Abstract

Bread is one of the oldest food production technologies known by mankind. GelveriBread is one of our regional breads that could carry the past sunflower presence in thecultural texture of the Güzelyurt District in the Cappadocia Region of Aksaray. TheGelveri Bread, which is prepared jointly by the district women and baked in 300-400 ºCheat resistant stone ovens in the gardens of the historic Greek houses, can preserve itsfreshness for about fifteen days. The aim of this study is to give information on thecomponents, preparation and baking of Gelveri Bread of Güzelyurt, which is thehistorical and touristic district of Aksaray, based on face to face interviews and researchesmade with the locals. It was concluded that Gelveri Bread is used to make sourdoughmethod, is baked in stone oven, and the produced breads are kept in deep freezers androom conditions.