Öğretmen Adaylarının Öğrenme Ortamlarında Uygulanan Ödül, Ceza ve Ayrımcılığa İlişkin Görüşleri

Prospective Teachers’ Opinions of Reward, Punishment and Discrimination in Learning Environments

Özet

Sınıf, öğrenciler ve öğretmenlerin, eğitsel amaçlara ulaşabilmek için, kendilerinde var olan ve çeşitliiletişim araçlarıyla sağladıkları bilgi ve yaşantıları, uygun bir düzenlenişle paylaştıkları ortamdır.Öğrenme-öğretme etkinliklerinin gerçekleştirildiği bir yer olan sınıfta öğrenci-öğrenci ve öğretmenöğrencietkileşimi gerçekleşmektedir. Sınıf etkinliklerini planlama ve uygulamadan sorumlu öğretmenlersınıf ortamında öğrencilere ödül, ceza ve ayrımcılık uygulamakta ve bu uygulamalara maruz kalan ya daizleyen öğrenciler de kendilerine ilişkin çıkarımlarda bulunmaktadır. Bu nedenle bu çalışmada, öğretmenadaylarının algılarına göre öğretmenlerin sınıf ortamında ödül, ceza ve ayrımcılık uygulamalarına nesıklıkla yer verdikleri ve bu uygulamaların öğrenciler üzerindeki etkilerinin neler olduğu ortayaçıkarılmaya çalışılmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırma on öğretmen adayıile gerçekleştirilmiştir. Veriler, odak grup görüşme tekniğiyle toplanmıştır. Verilerin analizinde nitel verianaliz programı olan MAXQDA 11 kullanılmış ve elde edilen veriler bu doğrultuda analiz edilerekyorumlanmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre, öğretmen adayları öğretmenlerin en çok maddi,psikolojik ve sosyal ödül kullanmakta olduğunu, çoğunlukla öğrencilerin akademik davranışlarınıödüllendirildiğini düşünmektedirler. Yine öğrenciler sınıf ortamında en çok fiziksel, psikolojik ve sosyalcezalar uygulandığını düşünmektedirler. Aynı zamanda öğretmen adayları, öğretmenlerin öğrencilerinebireysel özellikler, akademik başarı, sosyo-ekonomik düzey ve siyasi görüşleri gibi nedenlerle deayrımcılık yaptıklarını düşünmektedirler.

Abstract

Classroom is the environment where students and teachers share the knowledge and experiences they possess and provide through various communication instruments so as to attain educational goals in an appropriate arrangement. Student-student and teacher-student interactions occur in the classroom, in which learning and teaching activities are actualised. Teachers responsible for planning and implementing classroom activities give rewards and punishment to students and make discrimination between them in the classroom environment, and students who are exposed to or follow these practices also make inferences about them. Therefore, this study sets out to reveal how often rewarding, punishment and discrimination practice is used in the classroom according to prospective teachers’ perceptions and what impacts the practice have on students. The study uses qualitative research method. The research was conducted with the participation of ten prospective teachers. The data were collected through focus group interviews. MAXQDA 11, a data analysis programme, was used in the analysis of the data, and following the analysis, interpretations were made on the data. The results obtained demonstrated that teachers resorted the most frequently to materialistic, psychological and social rewards; that they reward students’ academic behaviours more and that they most frequently gave physical, psychological and social punishment to students in prospective teachers’ views. Prospective teachers also thought that teachers made student discrimination for such reasons as individual properties, academic achievement, socio-economic levels and political views.