Ortaokul Öğretmenlerinin Örgütsel Muhalefet Davranışlarına İlişkin Algılarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi

Investigation of Secondary School Teachers’ Perceptions Regarding Their Organizational Dissent Behaviors in terms of Several Variables

Özet

Bu araştırma, İzmir ili Buca merkez ilçesindeki kamu ortaokullarında görevli öğretmenlerin örgütselmuhalefet davranışlarına ilişkin algılarını ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Araştırmada 347 ortaokulöğretmeninin muhalif davranışlarına ilişkin algılarının, cinsiyet, eğitim düzeyleri, sendika üyesi olupolmadıkları ve sosyal medyayı kullanıp kullanmadıkları değişkenlerine bağlı olarak değişip değişmedikleriincelenmiştir. Özdemir (2010) tarafından geliştirilen “Örgütsel Muhalefet Ölçeği” nin “MuhalifDavranışlar” bölümü kullanılmıştır. Veriler SPSS 15 kullanılarak, aritmetik ortalama, standart sapma, ttesti, ANOVA ve LSD testleri yoluyla analiz edilmiştir. Öğretmenlerin muhalefet davranışlarına ilişkinalgılarının ortalaması “ara sıra” ve okul müdürlerine gösterdikleri açık muhalefet davranışları da“çoğunlukla” düzeyinde, örtük muhalefet ve bilgi (haber) uçurma davranışlarının ortalaması da “ara sıra”düzeyinde bulunmuştur. Öğretmenlerin cinsiyeti ve sosyal medya kullanımları onların açık muhalefet,örtük muhalefet ve bilgi uçurma davranışlarında anlamlı bir farklılık yaratmamaktadır. Öğretmenlerineğitim düzeyleri açık muhalefet ve haber uçurma davranış biçimlerinde anlamlı bir fark yaratmamaktaancak örtük muhalefet davranışlarında anlamlı bir fark yaratmaktadır. Öğretmenlerin sendika üyeliği açıkmuhalefet ve örtük muhalefet davranışlarında anlamlı bir fark yaratmamakla birlikte, bilgi uçurmadavranışlarında anlamlı bir farklılık yaratmaktadır.

Abstract

This research investigates the perceptions of teachers regarding their organizational dissent behaviors in secondary schools in central Buca, İzmir. It is a descriptive survey administered to 347 middle school teachers to determine whether their perceptions change depending on their gender, educational status, being a union member and using social media. A subscale named “Dissident Behaviors” of “Organizational Dissent Scale” developed by Özdemir (2010) was used. Data was analyzed via SPSS 15 for arithmetic mean, standard deviation, t-test, ANOVA and LSD test. The participants “sometimes” dissented, and “frequently” employed upward dissent, and “sometimes” used lateral dissent and whistle blowing. Results show that teachers’ gender and social media usage does not create a meaningful difference in their upward dissent, lateral dissent and whistleblowing behaviors. Teachers’ educational status does not create a meaningful difference in terms of their upward dissent and whistleblowing; however, creates a meaningful difference in lateral dissent. Teachers’ who are union members show similar dissident behaviors in terms of upward and lateral dissent, however their dissident behaviors differ meaningfully in terms of whistleblowing.