Yiyecek İçecek İşletmelerinde Mobbing Uygulamalarının Örgütsel Bağlılığa Etkisi: Ankara Örneği

(The Impact of Mobbing Applications on Organizational Commitment in the Food and Beverage Operations: The Case of Ankara

Özet

İşletmelerin temel amaçlarından birisi maksimum verim elde etmektir. Böylesi bir sonuç ise örgüte yönelik bağlılık hisseden işgörenlerin ortak çabasını gerektirmektedir. Bu nedenle, çalışanların dolayısıyla da örgütün verimli olması işgörenlerin örgütsel bağlılığının bir sonucu olarak görülmekte ve önemsenmektedir. Çalışanın örgüte bağlı olabilmesinin en temel koşullarından biri belki de başlıcası çalıştığı ortamda mutlu olmasıdır. Çalışanın aşağılanması, azarlanması, kişiliğine yönelik tehdit ve saldırılara uğraması gibi kendini rahatsız eden tavırlarla karşılaşması, çalışanı psikolojik olarak etkileyecek ve bu durum örgüte de olumsuz biçimde yansıyacaktır. Sonuç olarak mobbingin olduğu örgütte örgütsel bağlılık görülmeyecektir. Bu bağlamda çalışmanın amacı, Ankara’nın Çankaya İlçesi’nde etkinlik gösteren yiyecek içecek işletmelerinde mobbing uygulamalarının var olup olmadığının saptanması ve örgütsel bağlılığa olası etkilerinin incelenmesidir. Çalışmanın ana kütlesini Çankaya İlçesi’nde ruhsatlı 2.551 işyerinde çalışan yaklaşık 25.500 iş gören oluşturmuştur. Araştırma amaçlarının karşılanması için ilgili yazın derinlemesine taranmış ve elde edilen ikincil verilerin yardımıyla bir ölçek hazırlanmıştır. Araştırma verileri kolayda, yargısal ve gönüllülük yaklaşımlarının birlikte uygulandığı çok düzeyli örnekleme yöntemi ile seçilen 400 çalışana yüz yüze ve bırak topla teknikleri ile yürütülen anketlerle toplanmıştır. Elde edilen veriler sosyal bilimlerde yaygın olarak kullanılan bir istatistik paket program yardımıyla sıklık, yüzde, aritmetik ortalama ve standart sapmalarla çözümlenmiştir. Çözümleme sonucunda anılan işletmelerde düşük düzeyde mobbingin var olduğu ancak mobbing davranışları ile örgütsel bağlılık arasında bir ilişkinin olmadığı saptanmıştır.

Abstract

One of the main purposes of businesses is to achieve maximum efficiency. This result is possible with collective efforts of employees whose are loyal to the organizations. For this reason, it is seen that both efficiency of employees and organizations is result of organizational commitment. In order to be loyal to organization for employees, one of the most basic conditions, in fact the main one is that employees are happy in the business life. Such annoying attitudes as employee humiliation, being rebuked of employees, threats and attacks on employee personality will affect negatively both employees and organizations. It can be concluded that organizational commitment is not seen in the organization where in there is mobbing. The purpose of this study is to determine whether mobbing practices exist in the food and beverage business in Ankara and to examine the possible effects on organizational commitment. The main population of this research is comprised of 25.500 employees who worked in 2.551 licensed businesses in Çankaya, Ankara. In order to meet the research objectives, the relevant literature was deeply reviewed and a scale was prepared with the help of the secondary data obtained. Convenience, judgment, voluntary sampling method was applied together in the survey and data was collected from selected 400 employees by the way of face to face interview technique. The obtained data were analyzed with frequency, percentage, arithmetic mean and standard deviations with the help of a statistical package program widely used in social sciences. It is determined that although there is a low level of mobbing in the organizations that are mentioned in the analysis result, there is no relation between mobbing behavior and organizational commitment.