Dergiler / Türkiye Ormancılık Dergisi / 2023 / Cilt: 24 Sayı: 1

Burdur Gölü Havzasındaki morfometrik parametrelerin ve erozyon durumunun değerlendirilmesi

Evaluation of morphometric parameters and erosion status in Burdur Lake Watershed

Sayfa
25–38
Yayın Tarihi
2023-03-29
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Sonuç olarak morfometri parametrelerinin büyük çoğunluğunda erozyon riskinin nispeten az olduğu kanısına varılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Araştırma Burdur Gölü Havzasının morfometrik analiz parametrelerini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ayrıca morfometrik parametreler yardımıyla havzadaki erozyon durumu değerlendirilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Sonuç olarak morfometri parametrelerinin büyük çoğunluğunda erozyon riskinin nispeten az olduğu kanısına varılmıştır.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Havza morfometrisi · Erozyon · Rölyef

Özet

Araştırma Burdur Gölü Havzasının morfometrik analiz parametrelerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Ayrıca morfometrik parametreler yardımıyla havzadaki erozyon durumu değerlendirilmiştir. Araştırmanın veri altyapısı SRTM (Shuttle Radar Topography Mission)’den elde edilen Sayısal Yükseklik Modeli (SYM) kullanılarak oluşturulmuştur. Analizlerde kullanılan akarsu dizinlerinin belirlenmesi ArcGIS 10.2 programı aracılığıyla yapılmıştır. Bu bağlamda; havzanın çizgisel, alansal ve rölyef morfometrilerine ait parametrelerin, morfometrik analiz sonuçlarına bakıldığında; çatallanma oranı 3.42, akarsu uzunluk oranı 3.46, drenaj yoğunluğu 1.25, dere sıklığı 0.95, form faktörü 0.25, gravelius indeksi 2.66, dairesellik oranı 0.14, havza uzunluk oranı 0.28, havza rölyefi 1534, rölyef oranı 0.013, bağıl rölyef 0.29, engebelilik değeri sırasıyla 1.92 ve hipsometrik integral değeri 0.28 olarak bulunmuştur. Genel olarak havzanın infiltrasyon kapasitesinin yüksek, akarsu sıklığı ve taşkın hassasiyetinin düşük olduğu sonucu bulunmuştur. Morfometrik analizler sonucu, sahanın kurak iklim şartları ve zayıf bitki örtüsüne sahip olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak morfometri parametrelerinin büyük çoğunluğunda erozyon riskinin nispeten az olduğu kanısına varılmıştır. Bu sonuçlara göre, morformetrik analizlerin, havzada erozyon durumunu yorumlamada önemli bir araç olduğu söylenebilir.

Abstract

The research was carried out to determine the morphometric analysis parameters of the Burdur Lake Watershed. In addition, the erosion situation in the watershed has been evaluated with the help of morphometric parameters. The data basis of the research was created using the Digital Elevation Model (DEM) obtained from Shuttle Radar Topography Mission (SRTM). The determination of the stream indexes used in the analyzes was made via the ArcGIS 10.2 program. In this context; When the morphometric analysis results of the parameters of the linear, areal and relief morphometries of the watershed are examined; bifurcation ratio 3.42, stream length ratio 3.46, drainage density 1.25, stream frequency 0.95, form factor 0.25, gravelius index 2.66, circularity ratio 0.14, elongation ratio 0.28, basin relief 1534, relief ratio 0.013, relative relief 0.29, ruggedness number respectively 1.92 and the hypsometric integral value was found to be 0.28. In general, it has been found that the infiltration capacity of the watershed is high, stream frequency and flood sensitivity are low. In consequence of morphometric analysis, it was determined that the area had arid climatic conditions and weak vegetation. As a result, it has been concluded that the erosion risk is relatively low in most of morphometry parameters. According to these results, it can be said that morphometric analysis are an important tool for interpreting the erosion situation in the watershed.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DURSUN, İ., BABALIK, A. A. (2023). Burdur Gölü Havzasındaki morfometrik parametrelerin ve erozyon durumunun değerlendirilmesi. Türkiye Ormancılık Dergisi, Cilt: 24 Sayı: 1, 25–38. https://ajindex.com/articles/964754

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (15)

  1. Agarwal, C.S., 1998. Study of drainage pattern through aerial data in Naugarh area of Varanasi district, UP. Journal of the Indian Society of Remote Sensing, 26: 169-175.
  2. Akın, M., Akın, G., 2007.
  3. Suyun önemi, Türkiye’de su potansiyeli, su havzaları ve su kirliliği. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Dergisi, 47(2): 105-118.
  4. Alam, A., Ahmed, B., Sammonds, P., 2021. Flash flood susceptibility assessment using the parameters of drainage basin morphometry in SE Bangladesh. Quaternary International, 575: 295-307.
  5. Arefin, R., Seker, D.Z., Hore, R., Meshram, S.G., 2023. GIS and remotely sensed data-based morphometric elements analysis for determination of Bengal Basin evolution. Environment, Development and Sustainability, 25: 1-34.
  6. Arulbalaji, P., Gurugnanam, B., 2017. Geospatial tool-based morphometric analysis using SRTM data in Sarabanga watershed, Cauvery River, Salem district, Tamil Nadu, India. Applied Water Science, 7(7): 3875-3883.
  7. Ataol, M., 2010. Burdur Gölü Havzası için yeni bir su yönetim modeli önerisi. Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi,
  8. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
  9. Avcı, V., Sunkar, M., 2015. Giresun'da sel ve taşkın oluşumuna neden olan aksu çayı ve Batlama Deresi havzalarının morfometrik analizleri. Coğrafya Dergisi, 30: 91-119.
  10. Banerjee, A., Singh, P., Pratap, K., 2017. Morphometric evaluation of Swarnrekha watershed, Madhya Pradesh, India: An integrated GIS-based approach. Applied Water Science, 7(4): 1807-1815.
  11. Bates, N., 1981. Valley shapes. In: Practical Foundations of Physical Geography (Ed: Knap, B.), George Allen and Unwin, London, pp. 25-29.
  12. Bharath, A., Kumar, K.K., Maddamsetty, R., Manjunatha, M., Tangadagi, R.B., Preethi, S., 2021. Drainage morphometry based sub-watershed prioritization of Kalinadi Basin using geospatial technology. Environmental Challenges, 5: 100277. Bhattacharya, R.K., Das Chatterjee, N., Das, K., 2019. Multi-criteria-based sub-basin prioritization and its risk assessment of erosion susceptibility in Kansai–Kumari catchment area, India. Applied Water Science, 9(4): 1-30.
  13. Bishop, M.P., Shroder, J.F., Bonki, R., Olsenholler, J., 2002. Geomorphic change in high mountains: A western Himalayan perspective. Glob Planet Change, 32(4): 311-329.
  14. Biswas, H., Raizada, A., Mandal, D., Kumar, S., Srinivas, S., Mishra, P.K., 2015. Identification of areas vulnerable to soil erosion risk in India using GIS methods. Solid Earth, 6(4): 1247–1257.
  15. Bogale, A., 2021. Morphometric analysis of a drainage basin usi