Dergiler / Uludağ İlahiyat Dergisi / 2022 / Cilt: 31 Sayı: 2

Sultan II. Murad’ın Bursa Vakfiyesi

Sultan II. Murad’s Bursa Waqfiyya

Sayfa
583–623
Yayın Tarihi
2022-12-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışmanın, dönemin sosyal, kültürel, ekonomik ve dinî yapısının daha iyi anlaşılmasına katkı sunacağı kanaatindeyiz.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Osmanlı Devleti’nin ilk başkenti olan Bursa, klasik dönem padişahlarının vakıf eserleriyle gelişerek bir şehir silüeti kazanmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Murad’ın Bursa Muradiye Semti’nde inşa ettirdiği cami, medrese ve imaretine ait vakfiyenin Osmanlıca tercüme sureti (15 Receb 1325/24 Ağustos 1907) latinize edilmiş ve belli başlıklar altında ele alınmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışmanın, dönemin sosyal, kültürel, ekonomik ve dinî yapısının daha iyi anlaşılmasına katkı sunacağı kanaatindeyiz.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:58 adet
⚙️Değişkenler:İslam Tarihi · Osmanlı Devleti · Bursa

Özet

Osmanlı Devleti’nin ilk başkenti olan Bursa, klasik dönem padişahlarının vakıf eserleriyle gelişerek bir şehir silüeti kazanmıştır. Siyasi ve ilmî alanlardaki başarılarının yanı sıra “Ebu’l-Hayrât” unvanına da sahip olan altıncı Osmanlı padişahı II. Murad meşhur eserlerini Edirne ve Bursa’da yaptırmış ve buralarda kurduğu vakıflarına hukuki statü kazandıran vakfiyeler yazdırmıştır. Bu makalede Sultan II. Murad’ın Bursa Muradiye Semti’nde inşa ettirdiği cami, medrese ve imaretine ait vakfiyenin Osmanlıca tercüme sureti (15 Receb 1325/24 Ağustos 1907) latinize edilmiş ve belli başlıklar altında ele alınmıştır. Çalışmada, aslına ulaşılamayan vakfiyenin Arapça sureti (22 Şevval 833/14 Temmuz 1430) de kullanılmıştır. 15. yüzyıla ait olan vakfiyede vakfın kurucusu, tarihi, bulunduğu yer, hayır müesseseleri, akarları (gelirleri) ve çalışanlarıyla ilgili detaylı bilgiler bulunmaktadır. Söz konusu vakfın 58 adet gelir sağlayan mevkûfatı ve 24 farklı vazifede toplam 89 kişilik çalışanıyla Bursa halkına hizmet etmiş zengin bir vakıf olduğu görülmektedir. Bu çalışmanın, dönemin sosyal, kültürel, ekonomik ve dinî yapısının daha iyi anlaşılmasına katkı sunacağı kanaatindeyiz.

Abstract

Bursa, the first capital of the Ottoman Empire, has gained a city silhouette by developing with the waqfs built by the sultans of the classical period. In addition to his achievements in the political and scientific fields, the sixth Ottoman sultan, who also had the title of "Ebu'l-Hayrât", II. Murad had his famous waqfs built in Edirne and Bursa and had written waqfiyyas that gave legal status to the waqfs he established there. In this article the Ottoman translation of the waqfiyya (15 Rajab 1325/24 August 1907) of the mosque, madrasah and imaret that Sultan II. Murad had built in Bursa Muradiye District was latinized and discussed under certain headings. In the study the Arabic copy of the waqfiyya (22 Shawwal 833/14 July 1430) whose original could not be reached was also used. The waqfiyya which belongs to the 15th century, contains detailed information about the waqf's founder, its history, its location, charitable institutions, incomes and employees. It is seen that the mentioned waqf was a rich waqf that served the people of Bursa, with 58 income generating waqf properties and a total of 89 employees in 24 different duties. We believe that this study will contribute to a better understanding of the social, cultural, economic and religious structure of the period.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ALTUN, F. G. (2022). Sultan II. Murad’ın Bursa Vakfiyesi. Uludağ İlahiyat Dergisi, Cilt: 31 Sayı: 2, 583–623. https://ajindex.com/articles/934540

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (22)

  1. Acar, Türkan. “Tabhaneli Camilerin Tipolojisi Üzerine Bir Deneme”. Süleyman Demi-rel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi 28 (Mayıs 2013), 303-326. Âşıkpaşazâde, Osmanoğullarının Tarihi Tevârîh-i Âl-i Osmân. haz. M. A. Yekta Saraç - Kemal Yavuz. İstanbul: Gökkubbe Yayınları, 2018.
  2. Ayverdi, Ekrem Hakkı. Osmanlı Mimarisinde Çelebi ve II. Sultan Murad Devri 806-855 (1403-1451). 4 Cilt. İstanbul: Baha Matbası,1972.
  3. Azamat, Nihat. II. Murad Devri Kültür Hayatı. İstanbul:
  4. Marmara Üniversitesi,
  5. Türki-yat Araştırmaları Enstitüsü, Doktora Tezi, 1996.
  6. Başol, Samettin. Vakfiyelere Göre XV. Yüzyıl Bursa Vakıfları. Ankara:
  7. Gazi Üniversitesi,
  8. Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2001.
  9. Baykal, Kazım. Bursa ve Anıtları. Bursa: Aysan Matbası, 1950.
  10. Berki, Ali Himmet. Vakfa Dair Yazılan Eserlerle Vakfiye ve Benzeri Vesikalarda Geçen Istılâh ve Tâbirler. Ankara: Vakıflar Genel Müdürlüğü Neşriyatı, 1966.
  11. Berki, Ali Himmet. Vakıf Hukuku Yazıları. haz. Hüseyin Çınar. Ankara: VGM Yayınları, 2013.
  12. Bilmen, Ömer Nasuhi. Hukukı İslâmiyye ve Istılâhatı Fıkhiyye Kâmusu. İstanbul: Bilmen Yayınevi, 1969.
  13. Cantay, Gönül. Osmanlı Külliyelerinin Kuruluşu. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Baş-kanlığı Yayınları, 2002.
  14. Cezar, Mustafa. Mufassal Osmanlı Tarihi Resimli - Haritalı. 6 Cilt. Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi, 2010.
  15. Çam, Mevlüt vd. Vakıflar Genel Müdürlüğü Arşiv Rehberi. Ankara: Vakıflar Genel Müdürlüğü Yayınları, 2020.
  16. Çiftçi, Cafer. “II. Murad İmâreti”. Sultan II. Murad ve Dönemi. ed. İsmail Yaşayanlar. 316-332. Bursa: Bursa Osmangazi Belediyesi Yayınları, 2015.
  17. Devellioğlu, Ferit. Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lûgat. Ankara: Aydın Kitabevi Ya-yınları, 33. Basım, 2017.
  18. Eyice, Semavi. “İlk Osmanlı Devrinin Dini-İçtimai Bir Müessesesi Zâviyeler ve Zâvi-yeli Camiler”. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Mecmuası 23/1-2 (Şubat 1963), 1-80.
  19. Gabriel, Albert. Bir Türk Başkenti Bursa. haz. Neslihan Er vd. 2 Cilt. Bursa: Osmangazi Belediyesi, ts. Gelibolulu Mustafa Âlî. Künhü’l-Ahbâr Dördüncü Rükn Osmanlı Tarihi. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 2009.
  20. Gök, Bilal. “Osmanlı Dönemi’nde Zaviyeli Camiler”. Uluslararası Cami Sempozyumu (Sosyo-Kültürel Açıdan). ed. Fikret Karaman vd. 1/687-707. Ankara: İnönü Üniversitesi Yayınları, 2018.
  21. Günay, Hacı Mehmet. “Vakıf”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. Erişim 11 Aralık 2021. https://islamansiklopedisi.org.tr/vakif
  22. Hammer, Baron Joseph Von Purgstall. Büyük Osmanlı Tarihi. haz. Mümin Çevik vd. 10 Cilt. İ