Türk modernleşme tarihinde, ülkeyi ileri uygarlık standartlarına taşımayı amaçlayan reformları yürütmek ile çağdaş batı toplumlarının sahip olduğu özgürlükleri benimsemek arasında çoğu kez bir gerilim gözlemlenmiştir.
📌 3 Maddede Bu Makale
🎯
Amaç & Hipotez:Öz Bu çalışma, Türkiye’de 1950’li yıllarda iktidarda bulunan popülist-muhafazakâr hükümete karşı şekillenen muhalif aydın hareketinin başlıca sosyo-politik görüşlerini ele almaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Türk modernleşme tarihinde, ülkeyi ileri uygarlık standartlarına taşımayı amaçlayan reformları yürütmek ile çağdaş batı toplumlarının sahip olduğu özgürlükleri benimsemek arasında çoğu kez bir gerilim gözlemlenmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Bununla beraber, Cumhuriyet’in kurucu felsefesinden miras aldıkları inkılâpçılık ilkesini “ilerlemecilik” kavramı çerçevesinde yorumlayan 58 kuşağı aydınları, liberal evrimcilik ve otoriter devrimcilik arasında bir denge tutturmayı başarmış ve 1961 Anayasası’nda ifadesini bulan özgürlükçü sosyal devlet düzeninin düşünsel mimarları olmuşlardır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Anahtar Kelimeler 50’li Yıllar · Türk Demokrasisi · İlerlemecilik
Özet
Öz Bu çalışma, Türkiye’de 1950’li yıllarda iktidarda bulunan popülist-muhafazakâr hükümete karşı şekillenen muhalif aydın hareketinin başlıca sosyo-politik görüşlerini ele almaktadır. Türk modernleşme tarihinde, ülkeyi ileri uygarlık standartlarına taşımayı amaçlayan reformları yürütmek ile çağdaş batı toplumlarının sahip olduğu özgürlükleri benimsemek arasında çoğu kez bir gerilim gözlemlenmiştir. Genellikle devrimci grupların birinci, liberal-demokratlarınsa ikinci unsuru ön plana aldıkları ve diğer boyutu ihmal ettikleri söylenebilir. Bununla beraber, Cumhuriyet’in kurucu felsefesinden miras aldıkları inkılâpçılık ilkesini “ilerlemecilik” kavramı çerçevesinde yorumlayan 58 kuşağı aydınları, liberal evrimcilik ve otoriter devrimcilik arasında bir denge tutturmayı başarmış ve 1961 Anayasası’nda ifadesini bulan özgürlükçü sosyal devlet düzeninin düşünsel mimarları olmuşlardır.
ERDEM, D. E. (2017). Türk Siyasal Düşüncesinde 58 Kuşağı: Progresivist (İlerlemeci) Aydınlar. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 17 - Sayı: 3, 149–164. https://ajindex.com/articles/9202
Çakmak, D. (2007), Forum Dergisi: 1954-1960, T.C. Ankara Üniversitesi SBE Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Anabilim Dalı Doktora Tezi, (Tez Danış- manı: Prof. Dr. Türker Alkan), Ankara.
Çakmak, D. (2010). Forum Dergisi, 1.b., Libra Kitapçı- lık ve Yayıncılık, İstanbul.
Çakmak, D. (2016). Hürriyet Partisi (1955-1958), 1.b. Libra Kitapçılık ve Yayıncılık, İstanbul.
Çavdar, T. (2000). Türkiye’nin Demokrasi Tarihi (1950- 1995),
İmge Kitabevi,
Ankara.
Emerson, B. (2015). The Democratic Reconstruction of the Hegelian State in American Progressive Political Thought, The Review of Politics 77 (2015), University of Notre Dame ss. 545-574.
Emre, Y. (2013). “CHP’nin Değişiminde Önemli Bir Durak: Araştırma Bürosu”, Tarih ve Toplum, Sayı 16, ss. 59-60.