Dergiler / Türkiye Ormancılık Dergisi / 2019 / Cilt: 20 Sayı: 2

Tunçbilek havzası erken Miyosen paleoiklimsel rekonstrüksiyonu

Early Miocene palaeoclimatic reconstruction of Tunçbilek basin

Sayfa
93–100
Yayın Tarihi
2019-07-04
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Genel olarak, CLAMP değerleri ve bunların Köppen iklim tipleri ile ilişkilendirilmesi Tunçbilek havzasının erken Miyosen boyunca her mevsim yağışlı, yazları sıcak (Cfa) ılıman bir iklime sahip olduğunu gösteriyor.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Tunçbilek-Domaniç Havzası (Batı Anadolu) Türkiye’nin Neojen yaşlı en önemli kömür yataklarından bir tanesidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Havzanın yaşı, volkanitlerin Ar/Ar yöntemiyle yaşlandırılması sonucu bütünüyle Erken Miyosen dönemine (~23-19 Ma) tarihlenir. 2018 yılında Tunçbilek’te bitki makrofosilleri ile ilgili arazi çalışması yapılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Genel olarak, CLAMP değerleri ve bunların Köppen iklim tipleri ile ilişkilendirilmesi Tunçbilek havzasının erken Miyosen boyunca her mevsim yağışlı, yazları sıcak (Cfa) ılıman bir iklime sahip olduğunu gösteriyor.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2018 Verileri
⚙️Değişkenler:CLAMP · Batı Anadolu · Akuitaniyen

Özet

Tunçbilek-Domaniç Havzası (Batı Anadolu) Türkiye’nin Neojen yaşlı en önemli kömür yataklarından bir tanesidir. Havzanın yaşı, volkanitlerin Ar/Ar yöntemiyle yaşlandırılması sonucu bütünüyle Erken Miyosen dönemine (~23-19 Ma) tarihlenir. 2018 yılında Tunçbilek’te bitki makrofosilleri ile ilgili arazi çalışması yapılmıştır. Bitki fosilleri bakımından zengin olan havzadan makrofosil olarak 2 gymnosperm ve 18 angiosperm cinsine ait 20 taksonun varlığı saptanmıştır. Yaprak florasına ait dikotil odunsu bitkilerin, yaprak fizyonomisi temel alınarak “Çok Değişkenli İklim Yaprak Analiz Programı (CLAMP)” ile paleoiklim rökonstrüksiyonu gerçekleştirilmiştir. Yapılan rökonstrüksiyonda alandan toplanan 18 angiosperm taksonuna ek olarak önceki çalışmalarda belirlenen 3 taksonla birlikte toplam 21 takson kullanılmıştır. İklimsel parametrelere ait değerler: yıllık ortalama sıcaklık (MAT) 12.1-14.5 °C; en sıcak ayın ortalama sıcaklığı (WMMT) 22.5–25.1 °C; en soğuk ayın ortalama sıcaklığı (CMMT) 1.6–5.4 °C; vejetasyon dönemi (GROWSEAS) 6.9-8.3 ay; vejetasyon dönemi yağış (GSP) 940-1380 mm; en nemli üç ayın yağışı (X3.Wet) 490-790 mm; en kurak üç ayın yağışı (X3.Dry) 170-230 mm. Genel olarak, CLAMP değerleri ve bunların Köppen iklim tipleri ile ilişkilendirilmesi Tunçbilek havzasının erken Miyosen boyunca her mevsim yağışlı, yazları sıcak (Cfa) ılıman bir iklime sahip olduğunu gösteriyor.

Abstract

The Tunçbilek-Domaniç Basin (Western Anatolia) is one of the most important Neogene coal deposits of Turkey. The age of the basin is early Miocene (~ 23-19 Ma) based on dating of volcanic units by the Ar/Ar method. Field work was conducted about plant macrofossils in Tunçbilek in 2010. Twenty taxa were identified belonging to two gymnosperm and 18 angiosperm genera. Dicot woody plants belonging to the leaf flora were used to reconstruct palaeoclimate by Multivariate Climate Leaf Analysis Program (CLAMP) based on leaf physiognomy. For reconstruction 18 angiosperm taxa collected from the area in addition 3 taxa determined in previous studies total of 21 taxa were used. The reconstructed values for selected climatic parameters are as follows: mean annual temperature (MAT) 12.1-14.5 °C; warmest month mean temperature (WMMT) 22.5-25.2 °C; coldest month mean temperature (CMMT) 1.6-5.4 °C; length of growing season (GROWSEAS) 6.9-8.3 months; growing season precipitation (GSP) 940-1380 mm; precipitation during the three consecutive wettest months (X3.Wet) 490-790 mm; precipitation during the three consecutive driest months (X3.Dry) 170-230 mm. Overall, CLAMP values expressed as Köppen climate types indicate that the Tunçbilek basin had a warm temperate climate with hot summers (Cfa) during the early Miocene.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Güner, H. T. (2019). Tunçbilek havzası erken Miyosen paleoiklimsel rekonstrüksiyonu. Türkiye Ormancılık Dergisi, Cilt: 20 Sayı: 2, 93–100. https://ajindex.com/articles/914534

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (13)

  1. Akgün, F., Kayseri, M.S., Akkiraz, M.S., 2007. Paleoclimatic evolution and vegetational changes during the Late Oligocene–Miocene period in Western and Central Anatolia (Turkey). Palaeogeography Palaeoclimatology Palaeoecology, 253: 56-90.
  2. Akkemik, Ü., Türkoğlu, N., Poole, I., Çiçek, I., Köse, N., Gürgen, G., 2009. Woods of a Miocene petrified Forest near Ankara, Turkey. Turk. J. Agric. For., 33: 89-97.
  3. Akkiraz, M.S, Akgün, F., Utescher, T., Wilde, W., Bruch, A.A., Mosbrugger, V., 2012. Palaeoflora and climate of lignite-bearing lower–middle miocene sediments in the Seyitömer and Tunçbilek subbasins, Kütahya province, Northwest Turkey. Turk J Earth Sci., 21:213-235.
  4. Arni, P., 1942. Das Braunkohlenbecken von Tavşanlı. Unveröffentl, M. T. A. Bericht, Ankara.
  5. Arslan, R., 1979. Kütahya-Tunçbilek sahasındaki sondaj örneklerinin palinoloji incelemesi. Türkiye Jeoloji Bülteni, 22: 135-140.
  6. Bailey, I.W., Sinnott, E.W., 1915. A botanical index of Cretaceous and Tertiary climates. Science, 41: 831-834.
  7. Bailey, I.W., Sinnott, E.W., 1916. The climatic distribution of certain types of angiosperm leaves. American Journal of Botany, 3: 24–39.
  8. Baş, H., 1986. Domaniç-Tavşanlı-Kütahya-Gediz yöresinin Tersiyer Jeolojisi [Teritary geology of the Domaniç-Tavşanlı-Kütahya-Gediz region]. Geol Eng Turk, 17:11-18.
  9. Bouchal, J.M., Güner, H.T., Denk, T., 2018. Middle Miocene climate of southwestern Anatolia from multiple botanical proxies. Climate of the Past, 14: 1427-1440, https://doi.org/10.5194/cp-14-1427-2018. CLAMP, 2019. Climate Leaf Analysis Multivariate Program, http://clamp.ibcas.ac.cn/CLAMP_Home.html, Erişim: 15.01.2019. Climate-Data, 2019.
  10. Climate-Data.org, Dünya geneli şehirlerde iklim verileri, Oedheim, https://tr.climate-data.org/asya/ tuerkiye/kuetahya/tuncbilek-537964/, Erişim: 15.01.2019.
  11. Çelik, Y., 1999. Domaniç (Kütahya) Neojen Havzasının Sedimantolojisi ve Kömür Potansiyeli. Doktora Tezi, İstanbul Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  12. Denk, T., Grimm, G.W., Grímsson, F., Zetter, R., 2013. Evidence from “Köppen signatures” of fossil plant assemblages for effective heat transport of Gulf Stream to subarctic North Atlantic during Miocene cooling. Biogeosciences, 10: 7927-7942, https://doi.org/10.5194/bg-10-7927-2013.
  13. Denk, T., Güner, H.T., Kvaček, Z., Bouchal, J.M., 2017. The early Miocene flora of Güvem (Central Anatolia, Turkey): a window into early Neogene vegetation and environments in the Eastern Mediterranean. Acta Palaeobotanica, 57(2): 237-338. Fri