Dergiler / Tarih İncelemeleri Dergisi / 2019 / Cilt: 34 - Sayı: 2

Hakkâri Sancağı’nda Nasturi Olayları (1896-1897)

Nestorian Events in Hekkiari Sanjak (1896-1897)

Sayfa
475–506
Yayın Tarihi
2019-12-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Browne’un rapor ve yazışmaları, Osmanlı Arşivi’nde tespit edilen Konsolos Elliot’un ve misyonerlerin bölgedeki faaliyetleri, Kürt-Nasturi ve saldırı-yağma olayları, vergi tahsilinde yaşanan problemler, Şeyh Sıddık ve Musa Bey ile ilgili tespit edilen arşiv vesikalarıyla hazırlanmaya çalışılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:1897-1898 yıllarında İngiltere’nin Van Vilayeti Yardımcı Konsolosu olarak görev yapan Yüzbaşı Elliot, görevine başladıktan kısa süre sonra bölgeyi tanımak ve istihbaratını aldığı olayları bizzat yerinde müşahede etmek üzere güzergâhında Hakkâri Sancağı’nın da bulunduğu bir gezi düzenlemiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Konsolos Elliot, Hakkâri dâhilinde Nasturilerin Çölemerik’teki merkezi Koçanis (Konak)’i ziyaret etmiş ve bu ziyaretinde Nasturi Matranı, diğer Nasturi liderleri ve uzun yıllar Hakkâri Nasturilerin arasında yaşayan Canterbury Başpiskoposluğu tarafından görevlendirilen Mr.
💡
Sonuç & Katkı:Browne’un rapor ve yazışmaları, Osmanlı Arşivi’nde tespit edilen Konsolos Elliot’un ve misyonerlerin bölgedeki faaliyetleri, Kürt-Nasturi ve saldırı-yağma olayları, vergi tahsilinde yaşanan problemler, Şeyh Sıddık ve Musa Bey ile ilgili tespit edilen arşiv vesikalarıyla hazırlanmaya çalışılmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Van Vilayeti · Hakkâri · İngiltere Yardımcı Konsolosu Elliot

Özet

1897-1898 yıllarında İngiltere’nin Van Vilayeti Yardımcı Konsolosu olarak görev yapan Yüzbaşı Elliot, görevine başladıktan kısa süre sonra bölgeyi tanımak ve istihbaratını aldığı olayları bizzat yerinde müşahede etmek üzere güzergâhında Hakkâri Sancağı’nın da bulunduğu bir gezi düzenlemiştir. Konsolos Elliot, Hakkâri dâhilinde Nasturilerin Çölemerik’teki merkezi Koçanis (Konak)’i ziyaret etmiş ve bu ziyaretinde Nasturi Matranı, diğer Nasturi liderleri ve uzun yıllar Hakkâri Nasturilerin arasında yaşayan Canterbury Başpiskoposluğu tarafından görevlendirilen Mr. Browne ile görüşmüştür. Çalışma, dönemin Van Vilayeti Yardımcı Konsolosu Yüzbaşı Elliot ve Canterbury Başpiskoposluğu tarafından görevlendirilen Mr. Browne’un rapor ve yazışmaları, Osmanlı Arşivi’nde tespit edilen Konsolos Elliot’un ve misyonerlerin bölgedeki faaliyetleri, Kürt-Nasturi ve saldırı-yağma olayları, vergi tahsilinde yaşanan problemler, Şeyh Sıddık ve Musa Bey ile ilgili tespit edilen arşiv vesikalarıyla hazırlanmaya çalışılmıştır.

Abstract

In 1897-1898, Captain Elliot, who was the Vice-Consul of the Van Province of Britain, made a trip to Hakkâri (Hekkiari) Province to learn about the region and to observe the events in a short time. The Vice-Consul Elliot visited the Kochannes (Konak), the center of the Nestorians in Julamerk and during this visit Matran, other Nestorian leaders and Mr. Browne. Mr. Browne of the Archbishop of Canterbury lived for many years among Hekkiari Nestorians. The study, report and correspondence of Captain Elliot and Browne, and activities of Consul Elliot and missionaries in the Ottoman Archives, Kurdish-Nestorian, attack-looting incidents, the problems in tax collection, the archive documents we have identified regarding about Sheikh Sadig -Musa Beg were tried to be prepared.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

GÖRÜR, E. D. (2019). Hakkâri Sancağı’nda Nasturi Olayları (1896-1897). Tarih İncelemeleri Dergisi, Cilt: 34 - Sayı: 2, 475–506. https://ajindex.com/articles/91391

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (3)

  1. Arşiv Kaynakları Osmanlı Arşivi (BOA) Bâb-ı Âlî Evrak Odası (BEO.), 914/8525, Lef 2; 915/68598; 934/70046, Lef 1/2. Dahiliye Nezareti Mektubi Kalemi (DH.MKT.), 2087/7. Dahiliye Nezareti Şifre Kalemi (DH.ŞFR.), 192/72. Dâhiliye Nezareti Tesri-i Muamelat ve Islahat Komisyonu Müteferrik (DH.TMIK.M.), 6/26; 37/25; 43/30, Lef 1/2. Hariciye Nezareti Siyasi (HR. SYS.) 1368/18; 1368/24. Sadaret Mektubi Mühimme Kalemi Evrakı (A.MKT.MHM.), 68/14; 670/13, Lef 2/4; 671/4, Lef 2/29; 671/7; 672/19; 669/1; 672/19. Yıldız Esas Evrakı (Y.EE.), 132/13; 132/26. Yıldız Mütenevvi Maruzat Evrakı (Y.MTV), 146/75. Yıldız Perakende Evrakı Askeri Maruzat (Y.PRK. ASK.), 115/83; 115/93 Yıldız Perakende Evrakı Dâhiliye Nezareti Maruzatı (Y. PRK. DH), 9/26; 9/36. Yıldız Perakende Evrakı Umumi (Y.PRK.UM.), 35/17; 45/2. Yıldız Sadaret Hususi Maruzât (Y.A.HUS.), 348/133. The National Archives/ İngiliz Milli Arşivi (TNA) Foreign Office (F.O) 78/3286, No. 3, Binbaşı Trotter’dan Earl of Dufferin’e, 29 Eylül 1881. 195/ 1985, No. 15; No. 33; No. 33/1; No. 33/3; No. 22; No. 23; No. 28; No. 34; 18 Nisan 1897; 11 Mayıs 1897; 31 Mayıs 1897; 13 Haziran 1897. 424/106, No. 5, No. 5/1. 424/107, No.104/2. 424/123, No.27/3. 424/191, No. 364; No. 364/1; No. 389; No. 391; No. 395. 424/192, No. 29/1; No. 32/1; 32/2; No. 32/3; No. 39/1; No. 71/1. Araştırma Eserleri Albayrak 2012 Kadir Albayrak, “Nestûrilik”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi (DİA), 2012, XXXIII, s. 15-17. Anzerlioğlu 1996 Yonca Anzerlioğlu, “Nasturiler ve 1924 Ayaklanması” (yüksek lisans tezi), Hacettepe Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Enstitüsü, Ankara. Anzerlioğlu 2000
  2. Yonca Anzerlioğlu, Nasturiler, Tamga Yayınları Ankara 2000. Arvas 2010 Tarık Ziya Arvas, “Hakkâri Nasturileri (1836-1936)” (yüksek lisans tezi), Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Van. Cuinet 1891 Vital Cuinet, La Turquie D’asie, Géographie Administrative Statistique Descriptive et Raisonnée de Chaque Province de L’asie-Mineure, II, Ernest Leroux Éditeur, Paris. Çetin 1988 Süleyman Hayrullah Çetin, “Türkiye’de Nasturi Hareketleri (1830-1926)” (yüksek lisans tezi), Ankara Üniversitesi Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü, Ankara. Dalyan 2009 Murat Gökhan Dalyan, “19. Yüzyıl’da Nasturiler (İdari, Siyasi Yapı ve Siyasi İlişkiler)” (doktora tezi), Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Isparta. Demir-Görür 2018
  3. Emel Demir-Görür, Vilâyât-ı Sitte Islahatı (1878-1899) (doktora tezi), Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. G