Dergiler / Şarkiyat / 2020 / Cilt: 12 - Sayı: 3

ULUS-DEVLET İNŞASININ TAHTACILARA YANSIMALARI: İTTİHAT VE TERAKKİ CEMİYETİ’NİN TAHTACI ALEVİLERİ RAPORU

REFLECTIONS OF NATION-STATE BUILDING ON THE TAHTACIS: A REPORT OF COMMITTEE OF UNION AND PROGRESS ON TAHTACI ALEVIS

Sayfa
465–489
Yayın Tarihi
2020-08-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Sonrasında ise İTC’nin zihin dünyası hakkında ve konumuzu aydınlatıcı bilgiler paylaşılacak ve devamında Tahtacılar raporunun hazırlandığı yıllardaki Tahtacı nüfusu hakkında bazı bilgiler paylaşıldıktan sonra Tahtacılar Raporunun ayrıntılarına inilecektir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma İttihat ve Terakki Cemiyeti (İTC) tarafından Adana-Mersin bölgesinde yaşayan Tahtacı Alevileri hakkında 1918 yılında hazırlatılmış bir raporu çerçevesinde İTC’nin Tahtacı Alevileri ile ilgili yaklaşımlarını irdelemeyi amaçlamaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:İmparatorluktan ulus-devlete dönüşüm yaşandığı süreçteki baskın milliyetçi fikrî mülahazaların ve İTC yönetiminin Türkleştirme siyasasının Tahtacı Alevilerinin sosyal, kültürel, dini ve kimliksel yönleri ile ne derecede örtüşüp örtüşmediği tartışılıyor.
💡
Sonuç & Katkı:Sonrasında ise İTC’nin zihin dünyası hakkında ve konumuzu aydınlatıcı bilgiler paylaşılacak ve devamında Tahtacılar raporunun hazırlandığı yıllardaki Tahtacı nüfusu hakkında bazı bilgiler paylaşıldıktan sonra Tahtacılar Raporunun ayrıntılarına inilecektir.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alevilik · İttihat ve Terakki(İTC) · Alevism

Özet

Bu çalışma İttihat ve Terakki Cemiyeti (İTC) tarafından Adana-Mersin bölgesinde yaşayan Tahtacı Alevileri hakkında 1918 yılında hazırlatılmış bir raporu çerçevesinde İTC’nin Tahtacı Alevileri ile ilgili yaklaşımlarını irdelemeyi amaçlamaktadır. İmparatorluktan ulus-devlete dönüşüm yaşandığı süreçteki baskın milliyetçi fikrî mülahazaların ve İTC yönetiminin Türkleştirme siyasasının Tahtacı Alevilerinin sosyal, kültürel, dini ve kimliksel yönleri ile ne derecede örtüşüp örtüşmediği tartışılıyor. Anadolu’nun Türklüğün son kalesi olarak yeniden inşasında yaşanan homojenizasyon sürecinin sıklıkla farklı etnik yapılar üzerinden tartışılmaya açıldığını görüyoruz. Bu çalışmada İTC’nin temel endişelerinin farklı bir etnik yapı olmayan Alevi bir topluluğa yansıması tartışılacaktır. Etno-dinsel bir topluluk olan Tahtacıların Alevi kimliğine karşı bakış açısı İTC tarafından hazırlatılmış bir rapora nasıl yansıdığı irdelenecektir. Çalışmamızda sırası ile Tahtacılar hakkında kısaca tanıtıcı bazı bilgiler paylaşılması akabinde Tahtacılar ile ilgili literatürün temel argümanlarının ne olduğuna değinilecektir. Sonrasında ise İTC’nin zihin dünyası hakkında ve konumuzu aydınlatıcı bilgiler paylaşılacak ve devamında Tahtacılar raporunun hazırlandığı yıllardaki Tahtacı nüfusu hakkında bazı bilgiler paylaşıldıktan sonra Tahtacılar Raporunun ayrıntılarına inilecektir.

Abstract

This article aims to analyze how the Commitee of Union and Progress(CUP) approached to the Tahtaci Alevis via using a report of CUP written on them in 1918. Whether the dominant Turkish nationalists’ ideas and the CUP’s Turkification polity coincide with the Tahtaci Alevis’ social, cultural religious and perception of their own identity is discussed. We often confront the studies of which focused on the Turkification approaches to different ethnicities when Anatolia was transformed into a homogenized structure as the last haven of Turkishness. In this study, we rather will focus to the CUP’s main anxieties regarding a society which has a Turkish-Alevi background. How these perspectives reflected in this CUP’s report of Tahtacis will be the main discussion of the article. We will firstly give some introductory information regarding the Tahtacis, and then secondly, the main arguments of Tahtaci literature will be addressed. Later, we will focus on the CUP’s world of mentality and anxieties in order to better understand the report of Tahtaci Alevis. And lastly, we will discuss whether it is possible to proclaim the demographic data of Tahtaci Alevis during the early 20th century befor we dig in to the details of the report.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÇİFTÇİ, E. (2020). ULUS-DEVLET İNŞASININ TAHTACILARA YANSIMALARI: İTTİHAT VE TERAKKİ CEMİYETİ’NİN TAHTACI ALEVİLERİ RAPORU. Şarkiyat, Cilt: 12 - Sayı: 3, 465–489. https://ajindex.com/articles/88218

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (12)

  1. T.C. Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri BOA, BEO 4494/337040. BOA, DH. EUM. KLH 3/40, 4/14. BOA, DH. EUM. SSM 31/16. BOA, DH. EUM.2.ŞB 58/8, 61/61. BOA, DH. EUM.6.ŞB 54/34. BOA, DH. MKT. 1237/1. BOA, DH. ŞFR 588/37, 87/350, 59/91 BOA, DH.İ. UM. 14/4. BOA, DH.SN.THR 54/15. BOA, İ.UM. EK 111/38. BOA, MF. MKT. 1237/1. Araştırma-İnceleme Eserler Abak, Tibet, “İttihat ve Terakki’nin Kritik Seçimi: Kürt Politikasında Hamidiye Siyasetine Dönüş ve Kör Hüseyin Paşa Olayı (1910-1911)”, 1915:
  2. Siyaset, Tehcir, Soykırım, eds. Fikret Adanır ve Oktay Özel, (İstanbul: Tarih Varkfı Yurt Yayınları, 2015), 277-293.
  3. Akpınar, Alişan, “II. Abdülhamid Dönemi Devlet Zihniyetinin Alevi Algısı”, Kızılbaşlık Alevilik Bektaşilik: Tarih-Kimlik-İnanç-Ritüel, der. Yalçın Çakmak- İmran Gürtaş, (İstanbul: İletişim, 2015): 215-226.
  4. Alandağlı, Murat, “Kızılbaşlara Dair İki Rapor: 19. Yüzyılın Son Çeyreğinde Osmanlı İdarecilerinin Gözüyle Kızılbaşlar”, Kızılbaşlık Alevilik Bektaşilik: Tarih-Kimlik-İnanç-Ritüel, der. Yalçın Çakmak- İmran Gürtaş, (İstanbul: İletişim, 2015): 227- 244. Alper, Emin, “Ömer Seyfettin”, Cumhuriyet’e Devreden Düşünce Mirası: Tanzimat ve Meşrutiyet’in Birikimi, ed. Tanıl Bora, Murat Gültekin (İstanbul: İletişim, 2009), 186-191.
  5. Arai, Masami, “Jön Türk Dönemi Türk Milliyetçiliği”, Cumhuriyet’e Devreden Düşünce Mirası: Tanzimat ve Meşrutiyet’in Birikimi, ed. Tanıl Bora, Murat Gültekin (İstanbul: İletişim, 2009), 180-195.
  6. Aydın, Suavi ve Erdal Çiftçi, Aşiretler Fihristi (Fihristül Aşair), (İstanbul:
  7. İletişim, Yayın aşamasında). Aydın, Suavi, “Bir Etno-Dinsel Kimlik Olarak Alevilik”, Kızılbaşlık Alevilik Bektaşilik: Tarih-Kimlik-İnanç-Ritüel, der. Yalçın Çakmak- İmran Gürtaş, (İstanbul: İletişim, 2015): 11-32.
  8. Aydın, Suavi, “İki İttihat-Terakki: İki Ayrı Zihniyet, İki Ayrı Siyaset”, Cumhuriyet’e Devreden Düşünce Mirası: Tanzimat ve Meşrutiyet’in Birikimi, ed. Tanıl Bora, Murat Gültekin (İstanbul: İletişim, 2009), 117-128.
  9. Aydın, Suavi, “The Emergence of Alevism As An Enthno-Religious Identitiy”, National Identities, 20-1, (2018): 9-29.
  10. Babinger, Franz, “Tahtadji”, Encyclopaedia of Islam, First Edition (1913- 1936), vol. 8, (Leiden: Brill, 1993), 627-628.
  11. Baha Said Bey, Türkiye’de Alevî-Bektaşî, Ahi ve Nusayrî Zümreleri, haz. İsmail Görkem, (Ankara: Kültür Bakanlığı, 2000).
  12. Bahadır, İbrahim, “Aleviliğe Milliyetçi Yaklaşımlar ve Aleviler Üzerindeki Etkileri”, Kızılbaşlık Alevilik Bektaşilik: Tarih-Kimlik-İnanç-Ritüel, der. Yalçın Çakmak- İmran Gürtaş, (İstanbul: İletişim, 20