Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI Insightİncelenecek veriler, Türkçe Sözlük’ten (2011) tespit edilmiştir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
İnsan yaşadığı süre boyunca algısal içerik hakkında konuşma ihtiyacı hisseder. Duyusal kanallarla gerçekleştirdiği algıyı, sözel olarak ifade etmek için de dili kullanır. Bu nedenle dillerde duyusal dile ilişkin farklı konuşma biçimleri bulunur. Bazı dillerde duyusal dili ifade etmek için biçimbirimlerle işaretleme yapılırken bazı dillerde bu sadece sözlüksel düzeyde kalır. Bazı dillerde bir duyusal kanalı ifade eden tek bir sözlüksel birim varken bazı dillerde her duyusal kanal için birer sözlüksel birim bulunur. Duyusal içerik hakkında konuşmada görülen bu çeşitlilik, duyusal dil çalışmalarına olan ilgiyi giderek arttırmaktadır. Bu çalışmada Türkçede koku alanının sözlüksel olarak nasıl ifade edildiği sorusuna cevap aranmaktadır. Türklerin koku hakkında konuşma biçimlerini ortaya çıkarmak üzere sözlüksel kategorilerden eylemlere odaklanılmaktadır. İncelenecek veriler, Türkçe Sözlük’ten (2011) tespit edilmiştir. Bu veriler, fiziksel duyum ifade eden soyut koku eylemleri ile sınırlandırılmıştır. Tespit edilen eylemler sözdizimsel ve anlambilimsel ilişkileri açısından değerlendirilmiştir. Bu değerlendirmeye göre Türkiye Türkçesinde koku alanını ifade eden 11 soyut eylem bulunmaktadır. Merkezde kokmak eylemi bulunur. Diğer eylemler kokmak eyleminden genişletilmiş eylemlerdir. Daha sonra eylemlerin geçirmiş olduğu biçimbilgisel süreçler belirlenmiş, bu süreçlerin söz konusu eylemlerin sözdizimsel ve anlambilimsel ilişkilerini etkiledikleri tespit edilmiştir. Bu süreçlerin aynı zamanda eylemlerde algılayanın beğeni değerini de açıkça etkilediği elde edilen bulgular arasındadır.
Abstract
Human feel the need to talk about perceptual content throughout his life. It also uses language to verbally express the perception it performs through sensory modal. For this reason, languages have different forms of speech related to sensory language. In some languages, morphemes are marked to express the sensory language, while in some languages this remains only at the lexical level. Some languages have a single lexical unit describing a sensory channel, while some languages have a lexical unit for each sensory modal. This diversity in talking about sensory content is increasing interest in sensory language studies. In this study, an answer is sought to the question of how the olfactory domain is expressed lexically in Turkish. It focuses on verbs from lexical categories to reveal the way Turks talk about smell. The data to be analyzed was obtained from the Turkish Dictionary (2011). These data are limited to abstract olfactory verbs expressing physical sensations. The detected verbs were evaluated in terms of their syntactic and semantic relations. According to this evaluation, 11 abstract verbs are expressing the olfactory domain in Turkish. At the center is to smell. Other verbs are extended verbs from to smell. Then, the morphological processes of the verbs were determined, and it was determined that these processes affected the syntactic and semantic relations of the verbs in question. It is among the findings that these processes also clearly affect the hedonic value of the perceiver in verbs.