Dergiler / Motif Akademi Halkbilimi Dergisi / 2022 / Cilt: 15 - Sayı: 40

KLASİK TÜRK EDEBİYATI’NDA MEMURİYET YOLCULUKLARI

Sayfa
1213–1230
Yayın Tarihi
2022-12-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmada söz konusu beyitler incelenerek XVI. yüzyıldan XIX. yüzyıla kadar olan dönemde yolculuk yapmanın zorluklarının anlaşılması amaçlanmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Klasik Türk Edebiyatı geleneği içerisinde şairlerin sefer, sürgün, tayin ya da kişisel sebeplerle yaptıkları yolculukları, gezip gördükleri şehirleri konu edinen eserler bulunmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bunların başlıcaları seyahatnameler, sefaretnameler ve sergüzeştnameler olup divanlarda ya da mesnevilerin kimi bölümlerinde de yolculuklardan bahseden şiirler, beyitler mevcuttur.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmada söz konusu beyitler incelenerek XVI. yüzyıldan XIX. yüzyıla kadar olan dönemde yolculuk yapmanın zorluklarının anlaşılması amaçlanmaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:klasik türk edebiyatı · osmanlı coğrafyası · memur şairler

Özet

Klasik Türk Edebiyatı geleneği içerisinde şairlerin sefer, sürgün, tayin ya da kişisel sebeplerle yaptıkları yolculukları, gezip gördükleri şehirleri konu edinen eserler bulunmaktadır. Bunların başlıcaları seyahatnameler, sefaretnameler ve sergüzeştnameler olup divanlarda ya da mesnevilerin kimi bölümlerinde de yolculuklardan bahseden şiirler, beyitler mevcuttur. Za’ifî’nin Kitâb-ı Sergüzeşt-i Za’ifî’sinde, Bursalı Beliğ’in Sergüzeşt-nâme-i Fakîr be-‘Azîmet-i Tokat’ında, Enderunlu Fâzıl ve Trabzonlu Hazinedar-zâde Âgah Osman’ın Dîvân’larında şairlerin memuriyetleri sebeplerle yaptıkları yolculuklar anlatılmaktadır. Müderris bir şair olan Za’ifî Sivas’tan Diyarbakır’a, Bursalı Beliğ mahkeme naipliği görevi için Bursa’dan Tokat’a, Enderunlu Fâzıl madenleri teftiş etmek amacıyla Erzurum, Gürcistan ve Gence’ye, alay beyliği makamına tayin edilen Trabzonlu Hazinedar-zâde Âgah Osman Ankara’dan Van’a seyahat etmiş; karşılaştıkları kişileri, durumları ve o esnada yaşadıkları olayları detaylı bir biçimde beyitlerinde dile getirmişlerdir. Şairler, olumsuz hava koşulları, yol üzerinde konaklama imkanlarının az ve konforsuz olması, yollarda parasız kalmak ve emniyette olmamak gibi çeşitli sıkıntılarla seyahat ederek yeni görev yerlerine varmışlardır. Çalışmada söz konusu beyitler incelenerek XVI. yüzyıldan XIX. yüzyıla kadar olan dönemde yolculuk yapmanın zorluklarının anlaşılması amaçlanmaktadır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

YILMAZ, G. A. (2022). KLASİK TÜRK EDEBİYATI’NDA MEMURİYET YOLCULUKLARI. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, Cilt: 15 - Sayı: 40, 1213–1230. https://ajindex.com/articles/861990

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (16)

  1. Abdülkadiroğlu, A. (1997). Kültürümüzden esintiler. İzmir:
  2. Dağıtım Akademi Kitabevi.
  3. Akkaya, H. (1994). Nevres-i Kadîm ve Türkçe Divanı. İstanbul: Marmara Üniversitesi SBE Yayımlanmamış Doktora Tezi. Ak, M. (2009). Osmanlı coğrafya çalışmaları. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 2 (4), 163-211.
  4. Anhegger, R. (1950). 16. asır şairlerinden Za’ifî. Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, 1-2 (4), 133-166.
  5. Ayan, H. (1986). Celîlî’nin Hecr-nâme’si. Atatürk Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Araştırma Dergisi, 14, 155-172.
  6. Beyhan, E. (2021). Enderunlu Fâzıl Divanı (metin-inceleme). İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Yayımlanmamış Doktora Tezi. Coşun, M. (2009). Seyahat-nâme-Türk edebiyatı. TDV İslam Ansiklopedisi, C. 37, 13-16, İstanbul:
  7. TDV Yayınları.
  8. Demirayak Özsoy, B. (1997). Sergüzeşt-nâme-i Zihnî (Bayburtlu Zihnî). Denizli: Pamukkale Üniversitesi SBE Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Dilçin, C. (1983). Yeni tarama sözlüğü. Ankara:
  9. TDK Yayınları.
  10. Duman, M. Â. (2005). Fâzıl Dîvânı (transkripsiyonlu metin-inceleme). Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi SBE Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Erimer, K. (1974). Gün ışığına çıkan değerli bir eser. Türk Dili Araştırmaları Yıllığı Belleten, 1973-74, 265-281.
  11. Faroqhi, S. (2000). Osmanlı’da kentler ve kentliler, kent mekânında ticaret zanâat ve gıda üretimi (1550-1650). (Çev. Neyyir Kalaycıoğlu), İstanbul:
  12. Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
  13. Gökalp, H. (2006a). Eski Türk edebiyatında manzum sergüzeşt-nâmeler. Adana: Çukurova Üniversitesi SBE Yayımlanmamış Doktora Tezi. Gökalp, H. (2006b). Çobanlıktan valiliğe, valilikten asiliğe: Varvarî Ali Paşa ve Makâlât-ı Varvarî. İlmî Araştırmalar, 22, 111-134.
  14. Güfta, H. (1995). Sâlim (Mirzâ-zâde) hayatı, edebî kişiliği, eserleri ve Divanının karşılaştırmalı metni. Erzurum: Atatürk Üniversitesi SBE Yayımlanmamış Doktora Tezi. İnan, U. (1990). Hâl-nâme-i Sevâdî. İstanbul: İstanbul Üniversitesi SBE Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. İz, F. (1970). Macuncuzade Mustafa'nın Malta Anıları Sergüzeşt-i Esir-i Malta. Türk Dili Araştırmaları Yıllığı 1970, 78 – 122. Karataş, A. (2013). Sergüzeştnâme-i Hindî Mahmûd İnebahtı Gazisi Hindî Mahmûd ve esaret hatıraları. İstanbul: Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Yayınları.
  15. Korkut, H. (2003). Osmanlı Sefaretnâmeleri Hakkında Yapılan Araştırmalar. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 1 (2), 491-511.
  16. Kürkçüoğlu, M. A. (2004). Mahmûd Nedîm Paşa Dîvânı inceleme, transkripsiyonlu metin, sözlük. Sakarya: Sakarya Üniversitesi SBE Yayım