KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2022 / Cilt: 22 - Sayı: 4

İngilizlerin Petrol Özelinde İran’daki Yerel Aşiretlerle Kurduğu İlişkiler

Alper YILDIRIM
Sayfa
1165–1180
Yayın Tarihi
2022-12-28
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışma, İngiliz petrol siyasetinin İran aşiretleri üzerindeki gelişimini ortaya koymayı ve bu sayede İngiltere’nin İran’ın iç dinamiklerine olan tesirini ortaya koymayı amaçlamaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:20. yüzyıl Kaçar Hanedanı döneminde İran’ın merkezî otoritesi güçsüz durumdadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Merkezden uzak eyaletlere hükmedemeyen Kaçar yönetimi aşiretlerin başına buyruk siyasetlerinin önünü alamamıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışma, İngiliz petrol siyasetinin İran aşiretleri üzerindeki gelişimini ortaya koymayı ve bu sayede İngiltere’nin İran’ın iç dinamiklerine olan tesirini ortaya koymayı amaçlamaktadır.
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:İran · İngiltere · Petrol

Özet

20. yüzyıl Kaçar Hanedanı döneminde İran’ın merkezî otoritesi güçsüz durumdadır. Merkezden uzak eyaletlere hükmedemeyen Kaçar yönetimi aşiretlerin başına buyruk siyasetlerinin önünü alamamıştır. Özellikle İran’ın güney-güneybatı bölgesince uzanan Bahtiyârîler ile Şeyh Hazal’ın aşiretleri bölgenin hâkim unsurları arasında yer almaktadır. Bu unsurlar, sonradan bölgede petrolün keşfiyle birlikte daha da ön plana çıkmışlardır. Zira merkezî otoritenin zayıflığı İngiltere’nin İran petrolleri üzerindeki kontrolünü zora sokmuştur. Bunun en önemli sebebini ise bölge petrollerinin güvenlik meselesi oluşturmaktadır. Bahtiyârî kabileleri ve Şeyh Hazal’ın taraftarları bölge petrollerinin güvenliğini tehdit etmekte ve zararlı faaliyetlerde bulunmaktadır. Bu bölgelere hükmedemeyen Kaçar yönetimi petrole yönelik zararlı faaliyetleri önleyememiştir. Öte yandan aşiretler petrolle ilgili İngiltere hükûmetinden birtakım ayrıcalıklar talep etmişlerdir. İngiltere hükûmeti aşiretlerin konumunu göz ardı edememiş ve süreç taraflar arasında anlaşma yapılmasına kadar varmıştır. Bu çalışma, İngiliz petrol siyasetinin İran aşiretleri üzerindeki gelişimini ortaya koymayı ve bu sayede İngiltere’nin İran’ın iç dinamiklerine olan tesirini ortaya koymayı amaçlamaktadır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

YILDIRIM, A. (2022). İngilizlerin Petrol Özelinde İran’daki Yerel Aşiretlerle Kurduğu İlişkiler. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 22 - Sayı: 4, 1165–1180. https://ajindex.com/articles/857137

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (6)

  1. Abtahi, A. (17. 11. 2020). Britain, oil & bakhtiaries. Erişim Adresi: http://www.iichs.ir/enNews_1534_Britain,-Oil-&-Bakhtiaries_theme/en/?id=1534.
  2. Akkaya, A. (2016). Geçmişten günümüze Orta Doğu’da Petrol Savaşları ve Devlet sistemlerine etkileri. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı, Konya. Alkin, K., Atman, S. (2006). Küresel petrol stratejilerinin jeopolitik açıdan dünya ve Türkiye üzerindeki etkileri. İstanbul: İstanbul Ticaret Odası Yayınları.
  3. Bacon, R. (1916). The American petroleum industry. (Vol. 1-2). London: McGraw-Hill. Bagherzade, N., Mawer, C. (27. 12. 2019). The Bakhtiari and the British: Oil in SW Persia, SOAS University of London, Erişim Adresi: https://www.soas.ac.uk/gallery/bakhtiari-kuch/oil/commentary/. Başkanlık Osmanlı Arşivi: BOA. Dahiliye Nezareti Emniyet-i Umumiye Müdüriyeti Yedinci Şube (DH.EUM.7.Şb): 2/34. Başkanlık Osmanlı Arşivi: BOA. Hariciye Nezareti-Siyasî (HR. SYS.): 2109/7. Bidwell, R. (A Troubled Year July 1921-June 1922).
  4. Turkey, Iran and The Middle East 1918-1939. British Documents on Foreign Affairs: Reports and Papers From The Foreign Office Confidential Print, Part: 2, Series: B, 17, Persia 2: Universty Publications of America. Brown, W. (2003). The Royal Navy's fuel supplies 1898-1939: The transition from coal to oil. (Doctor of Philosophy-PhD Thesis). King's College London (University of London), London. Cohoon, M. (2017). The imperial frontier: Tribal dynamics and oil in Qajar. (A thesis submitted in partial fulfillment of the requirements for the degree of Master of Arts in International Studies) Middle East, University of Washington. Cronin, S. (2010). Soldiers, shahs and subalterns in Iran (opposition, protest and revolt, 1921–1941), New York: Palgrave Macmillan. Cronin, S. (Jul., 2004). The politics of debt: The Anglo-Persian Oil Company and the Bakhtiyari Khans. Middle Eastern Studies, 40(4), 1-31. DOI: 10.1080/00263200410001700293 Digard, J. P., vd. (Çevrimiçi: 12. 11. 2020). Baḵtīārī Tribe, Erişim Adresi: https://www.iranicaonline.org/articles/baktiari-tribe.
  5. Engdahl, W. (2004). A century of war (Anglo-American oil politics and the new world order). London: Pluto Press.
  6. Ervan, E. (2013). İngiltere-İran ilişkilerinde petrol: 1901-1954. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kırşehir. Esnâd-i Neft (1330 h.ş.). Tahran: İdâre-yi Küllî İntişârât ve Teblîgât. Fanchi, R., Fanchi, C. (2016). Ene