Öğretmenlerin Kişilik Özellikleri

Özet

Bu araştırmanın amacını; öğretmenlerin sahip oldukları kişilik özelliklerinin bazı değişkenlere göre incelenmesi oluşturmuştur. Araştırmada, nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, Afyonkarahisar İl Milli Eğitim Müdürlüğü’nde görev yapan öğretmenler oluşturmuştur. Örneklem ise; çalışmaya gönüllü olarak katılımda bulunan 663 öğretmenden oluşmuştur. Araştırmanın örneklemi, uygun örnekleme tekniği ile seçilmiştir. Araştırmada veri toplamak amacıyla, “Kişisel Bilgi Formu” ve “A ve B Tipi Kişilik Yapısı Ölçeği” kullanılmıştır. Toplanan veriler, bilgisayar paket programı ile analiz edilmiştir. Araştırma bulguları değerlendirildiğin de; öğretmenlerden %44,6’sı A tipi kişilik yapısına; % 55,4’ü ise B tipi kişilik yapısına sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Buna göre, B kişilik yapısının, A kişilik yapısına nazaran öğretmenler arasında daha yaygın olduğu görülmektedir. Öğretmenlerin sahip olduğu kişilik yapılarına cinsiyet açısından bakıldığında, kadın öğretmen arasında B kişilik yapısının çoğunlukta olduğu görülmektedir. A kişilik yapısı erkek öğretmenlerde, kadın öğretmenlere nazaran daha yaygındır. Buna karşın öğretmenlerinin kişilik yapılarının cinsiyetlerine göre dağılımı anlamlı farklılık göstermemektedir. Öğretmenlerin, A kişilik yapısı en fazla eğitim fakültesi mezunu olan öğretmenlerde, en az ise fen edebiyat mezunu olan öğretmenlerde görülmektedir. Fakat öğretmenlerin mezun oldukları fakülte türüne göre kişilik yapıları anlamlı farklılık göstermemektedir. Öğretmenlerin kişilik yapıları anne eğitim durumlarına göre anlamlı farklılık göstermemekle birlikte, A kişilik yapısı en az anneleri herhangi bir eğitim kurumunu bitirmemiş olanlarda, en çok da anneleri ortaokul mezunu olanlarda görülmektedir. Öğretmenlerin kişilik yapıları baba eğitim düzeyine göre anlamlı olarak farklılaşmamaktadır. Ancak baba eğitim düzeylerine göre, A kişilik yapısına, baba eğitim düzeyi ‘okuryazar ve değil’ olan öğretmenlerde daha az sıklıkla rastlandığı görülmektedir. A kişilik yapısı ise en çok baba eğitim düzeyi ‘ilkokul’ olan öğretmenlerde görülmektedir. Öğretmenlerin kişilik yapılarının öğretmenlik mesleğini değiştirme düşüncelerine göre dağılımı anlamlı farklılık göstermiştir. Bu sonuca göre, öğretmenlerden fırsat sunulması halinde öğretmenlik mesleğini değiştiririm diyenlerde A kişilik yapısı daha yaygındır. Fırsatım olsa bile öğretmenlik mesleğinden ayrılmam diyenlerde ise B kişilik yapısı daha yaygın olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bununla birlikte, öğretmenlerin kişilik yapılarının demokratlık seviyelerine göre dağılımı anlamlı farklılık göstermemektedir.