Dergiler / Mimarlık ve Yaşam / 2021 / Cilt: 6 - Sayı: 3

Osmanlı Bahçe Sanatı Yansımaları ve II. Bayezid Külliyesi Peyzaj Tasarım Projesi

The Reflections of Ottoman Garden Design “The Social Complex of II. Bayezid”

Sayfa
983–1002
Yayın Tarihi
2021-12-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bayezid Külliyesi’ne özgün çözümler üretilerek, kent için önemi büyük olan bu kültürel mirasın ruhunu yansıtacak yapısal ve bitkisel tasarım önerileri geliştirilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:11. yüzyılda Anadolu Selçuklular döneminde cami ve medrese birlikteliğinin oluşmasıyla başlayan külliye yapılaşması, Osmanlı döneminde farklı işlevleri olan yapıların eklenmesiyle gelişimine devam etmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Osmanlı’da külliyeler, aynı zamanda kentlerin gelişiminde, korunmasında ve sosyo-ekonomik yaşamın gerçekleştirilmesinde bir devlet politikası olarak kurulmuşlardır.
💡
Sonuç & Katkı:Bayezid Külliyesi’ne özgün çözümler üretilerek, kent için önemi büyük olan bu kültürel mirasın ruhunu yansıtacak yapısal ve bitkisel tasarım önerileri geliştirilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Osmanlı Dönemi’nde Külliye · Osmanlı’da Bahçe Düzeni · II. Bayezid Külliyesi

Özet

11. yüzyılda Anadolu Selçuklular döneminde cami ve medrese birlikteliğinin oluşmasıyla başlayan külliye yapılaşması, Osmanlı döneminde farklı işlevleri olan yapıların eklenmesiyle gelişimine devam etmiştir. Osmanlı’da külliyeler, aynı zamanda kentlerin gelişiminde, korunmasında ve sosyo-ekonomik yaşamın gerçekleştirilmesinde bir devlet politikası olarak kurulmuşlardır. Dini, kültürel ve sosyal bağlamda kurumsal bir yapılaşma olarak gelişen külliyeler döneminin en önemli kompleksleridir. Genellikle cami odaklı gelişme gösteren bu kompleksler, yapıldıkları kente, konum ve hizmet amacına göre; medrese, darüşşifa, imaret, sıbyan mektebi ve hamam gibi yapılardan oluşmaktadırlar. Bu araştırma kapsamında incelenen II. Bayezid Külliyesi de Edirne’yi bir darüşşifaya kavuşturmak amacı ile yapılmış olup, bünyesinde birçok yapı bulundurmaktadır. Bugün birçok özelliği ile özü korunmuş, mimari planlama anlayışı bakımından öncü özellikler taşıyan ve yapıldığı dönemde hastalara şifa veren avlulu bahçelere sahip olan külliyenin tarihsel kimliğini sürdürülebilir şekilde yansıtılması amacıyla peyzaj tasarım projesi yapılmıştır. Çalışma gerçekleştirilirken veri toplama, mevcut durum analizi ve projelendirmeden oluşan üç aşamalı bir yöntem izlenmiştir. Öncelikle Osmanlı’da külliye kavramı ve bahçe düzenleri ile II. Bayezid Külliyesi’nin tarihsel geçmişi incelenmiş; ardından alanda mevcut durum analizleri gerçekleştirilmiştir. Tüm bu veriler ve yerinde yapılan çalışmalar sonucunda II. Bayezid Külliyesi’ne özgün çözümler üretilerek, kent için önemi büyük olan bu kültürel mirasın ruhunu yansıtacak yapısal ve bitkisel tasarım önerileri geliştirilmiştir.

Abstract

In 11th century, during the Seljuks period, the development of the social complex which started with the formation of mosque and madrasah together in Anatolia. The social complexes had continued to develop with the addition of structures with different functions in the Ottoman period. Social complexes were established as a guiding government policy for development and protection of cities and realization of socio-economic life in the Ottoman period. Complexes, which developed as an institutional development in a religious, cultural and social context, had became the most important complexes of the period they were built. These complexes consisted of structures such as madrasah, hospital, imaret, Ottoman elementary school and Turkish bath, depending on the city where they were built, location and purpose of service. The Social Complex of II. Bayezid was built with the aim of bringing Edirne to a hospital and the complex has many buildings within its structure. The complex, which has pioneering features in terms of architectural planning, has preserved its essence with many features today and has gardens with courtyards that gave healing to the patients when it was built. Landscape design project was carried out in order to ensure the sustainability of the historical identity of these healing gardens and to reflect this identity. While the study was carried out, a method consisting of three phases as data collection, analysis and projecting was followed. First of all, with the concept of Ottoman social complex, garden organisation in the Ottoman period and the historical background of The Social Complex of II. Bayezid has been examined; subsequently, analysis of current situation was carried out in the field. As a result of all these data and field studies, structural and planting landscape design suggestions by producing original solutions were developed to reflect the spirit of this cultural heritage which is of great importance for the city.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

AYTİN, B. K., TEZGÖR, D. G. E., ÇAY, R. D. (2021). Osmanlı Bahçe Sanatı Yansımaları ve II. Bayezid Külliyesi Peyzaj Tasarım Projesi. Mimarlık ve Yaşam, Cilt: 6 - Sayı: 3, 983–1002. https://ajindex.com/articles/791518

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (20)

  1. Acar, Türkan, “Tabhaneli Camilerin İnşa Malzemesi ve Duvar Teknikleri”, Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, Yıl: 4, Sayı: 37, Aralık 2016, s. 311-326.
  2. Acun, Fatma, “Osmanlı Şehirlerinde Devlet ve Sivil Toplum”, Sivil Toplum Dergisi, 3(10): 2005, s.51-59.
  3. Ahunbay, Zeynep, “The Architecture of Ottoman Primary Schools”, International Congress on Learning and Education in the Ottoman World Proceedings (89-99), 12-15 April, 1999.
  4. IRCICA Publishing, İstanbul 2001, s.89-99.
  5. Akdoğan, Günel, Bahçe ve Peyzaj Sanatı Tarihi, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları, Ankara 1974, s.44-45.
  6. Akozan, Feridun, “Türk Külliyeleri, Vakıflar Genel Müdürlüğü Yayınları”, Vakıflar Dergisi, Sayı VIII, Ankara 1969. s.303-308.
  7. Arseven, Celal Esad, Sanat Ansiklopedisi- 5. Cilt, Milli Eğitim Basımevi, İstanbul 1983, s. 154-163.
  8. Aslanapa, Oktay, Türk Sanatı Başlangıcından Beylikler Devrinin Sonuna Kadar, I-II, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara 1990, s.120-125.
  9. Aslanapa, Oktay, Edirne Osmanlı Devri Abideleri, Edirne Valiliği Kültür Yayınları, İstanbul 2013, s.54-55.
  10. Aslanoğlu Evyapan, Gönül, Tarih İçinde Formel Bahçenin Gelişimi ve Türk Bahçesine Etkileri, Orta Doğu Teknik Üniversitesi Yayınları, Ankara 1974, s.44-48.
  11. Atasoy, Nurhan, Hasbahçe: Osmanlı Kültüründe Bahçe ve Çiçek, İstanbul: Koç Kültür Sanat ve Tasarım Hizmetleri, İstanbul 2002, s.43-65.
  12. Ateş, Nilüfer, “Osmanlı’da Vakıf-Külliye-Şehir İlişkisi”, Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 26 (2017/2), Bursa 2017, s.152-164.
  13. Baltacı, Cahid, XV-XVI. Yüzyıllarda Osmanlı Medreseleri (2 Cilt Takım). Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları, İstanbul 2005, s.71-75.
  14. Bozkurt, Nebi, “Mektep”. İslam Ansiklopedisi, İstanbul:
  15. TDV Yayınları, Cilt: 29, İstanbul 2004, s.5-6.
  16. Baydar, Hasan, “Açık Parfüm Vadisi Isparta’nın Geçmişten Günümüze Gülcülük Serüveni”, YÖK Dergi-Sayı 9, Altan Matbaası, Ankara 2018, s.12-17.
  17. Cezar, Mustafa, Tipik Yapılarıyla Osmanlı Şehirciliğinde Çarşı ve Klasik Dönem İmar Sistemi, Mimar Sinan Üniversitesi Yayınları, İstanbul 1985, s.384. Çetintaş, Sedat, Türk Mimari Anıtları Osmanlı Devri Bursa'da İlk Eserler, Milli Eğitim Basımevi, SALT Research Koleksiyon: Belgeler, İstanbul 1946, s.23. Eldem Sedat Hakkı, Türk Bahçeleri, Milli Eğitim Basımevi, İstanbul 1976, s.35-129-281-282-291-292.
  18. Erdoğan, Muzaffer, “Osmanlı Devrinde İstanbul Bahçeleri”, Vakıflar Dergisi, Ankara:
  19. Vakıflar Umum Müdürlüğü Neşriyatı, Sayı 4 (1958): Ankara 1958, s. 150-152.
  20. Eyice, Semavi, Mimar Sinan’ın Külliyeleri, VI Va