KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Türklük Bilimi Araştırmaları / 2011 / Sayı: 30

KIRGIZCANIN İÇKİLİK AĞIZLAR GRUBU ÜZERİNE

Kırgızcanın İçkilik Ağızlar Grubu Üzerine

Yrd. Doç. Dr. Rysbek ALİMOV
Sayfa
23–40
Yayın Tarihi
2011-04-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Derlenen ağız malzemeleri İçkilik ağızlar grubunun sadece ölçünlü Kırgızcadan değil, aynı zamanda kendisiyle komşu bölge ağızlarından da pek çok yönden ayrıldığını göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Kırgızcanın yerel şekillerinin tarihî, sosyal, göç ve etnogenetik gibi etkenler sebebiyle büyük ölçüde iç içe geçmiş ara ağız özelliği taşıdığı bilinir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ağız farklılıkları fonetik, morfolojik, sentaks ve sözvarlığında görülen özellikler olarak tasnif edilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Derlenen ağız malzemeleri İçkilik ağızlar grubunun sadece ölçünlü Kırgızcadan değil, aynı zamanda kendisiyle komşu bölge ağızlarından da pek çok yönden ayrıldığını göstermektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Kırgızca · İçkilik · ağız

Özet

Kırgızcanın yerel şekillerinin tarihî, sosyal, göç ve etnogenetik gibi etkenler sebebiyle büyük ölçüde iç içe geçmiş ara ağız özelliği taşıdığı bilinir. Ancak diyalektolojik çalışmalarda İçkilik (Güneybatı) olarak tasnif edilen ağızlar grubu hakkında aynı şeyi söylemek mümkün değildir. Derlenen ağız malzemeleri İçkilik ağızlar grubunun sadece ölçünlü Kırgızcadan değil, aynı zamanda kendisiyle komşu bölge ağızlarından da pek çok yönden ayrıldığını göstermektedir. Makalede İçkilik Kırgızlarının dil özellikleri konu edilmektedir. Ağız farklılıkları fonetik, morfolojik, sentaks ve sözvarlığında görülen özellikler olarak tasnif edilmiştir. İçkilik ağızlar grubunda Uygurca ve Özbekçe gibi Karluk grubu Türk dillerinin etkisi hemen dikkat çekmektedir. Bununla birlikte İçkilik Kırgızlarının mensup olduğu boylar arasında bir taraftan Oğuz kökenli, diğer taraftan ise Güney Sibirya’da görülen etnik isimlerin bulunması onların dilinde ilgili alt katmanların da var olduğuna işaret etmektedir. Makaledeki veriler bu alanda yapılmış önceki çalışmalarla yazarın söz konusu ağızlar grubuyla ilgili alan çalışmalarından derlediği malzemelere dayanmaktadır

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ALİMOV, Y. D. D. R. (2011). KIRGIZCANIN İÇKİLİK AĞIZLAR GRUBU ÜZERİNE. Türklük Bilimi Araştırmaları, Sayı: 30, 23–40. https://ajindex.com/articles/708289

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (14)

  1. ABDULDAYEV E. (1966),
  2. Kırgız Tilinin Govorloru, Til Cana Edebiyat İnstitutu Basması, Frunze. ABDULDAYEV E. (1956),
  3. Kırgız Tilinin Çatkal Govoru, Til Cana Edebiyat İnstitutu Basması, Frunze. ABDULDAYEV E., MUKAMBAYEV C. (1959),
  4. Kırgız dialektologiyasının oçerkteri, İlim, Frunze. AHMATOV T. (1959),
  5. Kırgız Tilinin Talas Govoru, Til Cana Edebiyat İnstitutu Basması, Frunze. ABDULDAYEV E., BAKİNOVA G. vd. (1960), Tyan-Şandık Kırgızdardın tilindegi özgöçölüktör, Til cana Edebiyat İnstitutu Basması, Frunze. ABDULDAYEV E., BAKİNOVA G., BEYŞEKEYEV N. (1955), Özbekstandagı Kırgızdardın Tilindegi Cergiliktüü Özgöçölüktör, Til cana Edebiyat İnstitutu Basması, Frunze. ABRAMZON S. M. (1971), Kirgizı i ih etnogenetiçeskiye i kulturnıye svyazi, Nauka, Leningrad. ALİMOV R. (2010), “Kırgızcanın İçkilik Ağızlar Grubunda Birincil Uzun Ünlü- ler ve İzleri“, Modern Türklük Araştırmaları Dergisi, C. 7, S. 1 (Mart 2010) s. 251-268. ARİSTOV N. A. (1894), “Opıt vıyasneniya etniçeskogo sostava kirgiz-kazakov Bolşoy ordı i Kara-Kirgizov, Na Osnovanii Rodoslovnıh Skazaniy İ Svedeniy O Suşçestvuyuşçih Rodovıh Deleniyahi İ O Rodovıh Tamgah, A Takje İstoriçeskih Dannıh İ Naçinayuşçihsya Antropologiçeskih İssledovaniy, Jivaya Starina, Sankt-Peterburg, Sayı 3-4 (1894), s. 391- 486. BAKİNOVA G. (1955),
  6. Isık-Köl Govorunun Materialdarınan, Til Cana Edebi- yat İnstitutu Basması, Frunze. BAKİNOVA G. (1956),
  7. Kırgız tilinin Oş govorloru, Til cana Edebiyat İnstitutu Basması, Frunze. BAKİNOVA G., KONDUÇALOVA S., SIDIKOV S. (1959),
  8. Kırgız Tilinin Çüy govoru, Til Cana Edebiyat İnstitutu Basması, Frunze. BATMANOV İ. A. (1938), Severnıye Dialektı Kirgizskogo Yazıka, Kırgızstan, Frunze. CLAUSON G. (1972), An Etymological Dictionary of Pre-Thirtheenth-Century Turkish, Clarendon Press,
  9. Oxford. ÇOROTEGİN T., ÖMÜRBEKTEGİN T. (1996), “Hunnu doorundagı babalarıbız”, Kırgızpoligrafkombinat. (ed. Cusupov K.), Bişkek, KARATAYEV O. (2003),
  10. Kırgız Etnonimder Sözdügü, Manas Universitesi Basması, Bişkek. KAYIPOV S. (2010), “Ethnological Review of the Van Kyrgyz”, International Journal of Central Asian Studies, 2010/14 Seoul, Korea, s. 181-199.
  11. KILIÇ F. (2003), Kırgız Türkçesinin İçkilik Ağzı. KÖK Araştırmalar V/1 Bahar, s. 79-135
  12. LESSING F. D. (2003), Moğolca-Türkçe Sözlük (çev. G. KARAAĞAÇ), I (A- N), II (O-C(Z)), TDK Yayınları,
  13. Ankara.
  14. MUKAMBAYEV C. “Kırgız Tilinin Dialektilerinin Klassifikatsiyası”, Mugalimder Gazetası, 24 Ocak 1957 sayısı. MUKAMBAYEV C. (2009), Kırgız tilinin dialektologiyalık sözdügü, Manas Univ