Dergiler / Türkbilig / 2022 / Cilt: 2022 - Sayı: 43

BİR DESTAN KAHRAMANI OLARAK CANGAR’IN ÇOCUKLUĞU

Sayfa
49–64
Yayın Tarihi
2022-06-26
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Damdinsüren’in Moğolca “Mongol Cangarın Tuuli” ve He Dexiu’nun “Cangar Destanı” adlı çalışmaları olmuştur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Kahramanın doğumu ve çocukluğuyla ilgili destan kalıpları, ilgili anlatmalar içerisinde az çok farklılıklar gösterse de Türk destanlarının genelinde ortaktır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Türk destanlarında var olan bu temel yapının Moğollara ait Cangar Destanı’nda da mevcut olduğunu görmekteyiz.
💡
Sonuç & Katkı:Damdinsüren’in Moğolca “Mongol Cangarın Tuuli” ve He Dexiu’nun “Cangar Destanı” adlı çalışmaları olmuştur.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Moğollar · kahramanlık destanı · Cangar Destanı

Özet

Kahramanın doğumu ve çocukluğuyla ilgili destan kalıpları, ilgili anlatmalar içerisinde az çok farklılıklar gösterse de Türk destanlarının genelinde ortaktır. Türk destanlarında var olan bu temel yapının Moğollara ait Cangar Destanı’nda da mevcut olduğunu görmekteyiz. Bu makalede Moğol epik destan geleneğinin en önemli eserlerinden biri olan Cangar Destanı’ndaki çocukluk ve doğum ile ilgili destan kalıpları incelenmiştir. Böylece destanda var olan çocuksuzluk, olağanüstü doğum, kahramanın büyüyüşündeki olağanüstülükler, kahramanın öcünü alması gibi motifler ortaya konulmuştur. Bu konuyu ele alırken başvurduğumuz temel kaynaklar ise Ts. Damdinsüren’in Moğolca “Mongol Cangarın Tuuli” ve He Dexiu’nun “Cangar Destanı” adlı çalışmaları olmuştur.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÇELEBİ, Ö. (2022). BİR DESTAN KAHRAMANI OLARAK CANGAR’IN ÇOCUKLUĞU. Türkbilig, Cilt: 2022 - Sayı: 43, 49–64. https://ajindex.com/articles/706854

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (11)

  1. Başayev, A. N., Dyakiyeva, R. B. (2010). İstoriya Kalmıkii i kalmıtskogo naroda s drevneyşih vremen do naçala XIX veka. Elista. Bitkeev, N. Ts., Ovalov, E. B. (1990). Dzhangar: kalmytskiy geroicheskiy epos / Sostavpeniye toma, podrotovka teistov, issledovaniye, nommevtarii i slovar'. Moskova: Nauka. Bitkeev, N. Ts. (1997). Kalmytskiy geroicheskiy epos «Dzhangar»: poetika i traditsiya. (Yayımlanmamış doktora tezi). Ulan-Ude: Nauk. Buyar, C. (2016). Geçmişten Günümüze Cangar Destanı. Millî Folklor, 109, 113-127.
  2. Çobanoğlu, Ö. (2018). Türk Dünyası Epik Destan Geleneği. Ankara:
  3. Akçağ. Damdinsüren, Ts. (2008). Mongol Cangar’ın Tuuli. (Hzl. R. Otgonbaatar). Ulaanbaatar. Dexiu, H. (2017). Cangar Destanı. (Çev. G. Özkaya). İstanbul:
  4. Canut. Gejin, C. (1997). Mongolian Oral Epic Poetry: An Overview. Oral Tradition, 12(2), 322-336.
  5. Gejin, C. (2001). The Oirat Epic Cycle of Jangar. Oral Tradition, 15(2), 402-435.
  6. Gül, B. (2006). Moğolistan’da Türkolojinin Gelişimi ve Moğolistan’da Yapılması Gerekli Türkoloji Çalışmaları. Y. Koç, S. Sağlam ve C. Gelekçi (Ed.), I. Türkiyat Araştırmaları Sempozyumu bildirileri içinde (203-217 ss.). Ankara:
  7. Hacettepe Üniversitesi, Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü. İbrayev, Ş. (1998). Destanın Yapısı. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi. Jirmunskiy, (2011). Türk Kahramanlık Destanları (I.-II. Bölüm). (Çev. M. İsmail ve H. Arslan Erol). Ankara:
  8. Türk Dil Kurumu Yayınları.
  9. Kichikov, A. Ş. (1994). Geroicheskiy epos «Dzhangar»: sravnitel'no-tipologicheskoye issledovaniye pamyatnika. Moskova: Nauka. Laszlo, L. (1968). A mongol népköltészet. Budapeşte. https://www.szaktars.hu/akademiai/view/lorincz-laszlo-a-mongol-nepkolteszet-1969
  10. Lessing, F. D. (2017). Moğolca-Türkçe Sözlük. (Çev. G. Karaağaç). Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
  11. Mandzhiev. B. B. (2016). «Dzhangar» ı Dzhangarovedenıye: Izuchenıye ı Perspektıvy Issledovanıy. «Dzhangar» i epicheskiye traditsii tyurko-mongol'skikh narodov: problemy sokhraneniya i issledovaniya. Materialy III Mezhdunarodnoy nauchnoy konferentsii, posvyashchennoy 75-letiyu Kalmytskogo instituta gumanitarnykh issledovaniy RAN (Elista, 15–16 sentyabrya 2016), (152-157. ss.). Elista: KIGI RAN. Meletinski, Е. М. (2004). Proiskhozhdeniye geroicheskogo eposa: Ranniye formy i arkhaicheskiye Pamyatniki. Moskova: Vostochnaya Literatura. Mönhöö, B. (2011). «Zhangar»-yn Tarkhats Khıygeed «Zhangar»-yn Uusel Burdel. «Dzhangar»ı Epıcheskıye Tradıtsıı Rarodov Yevrazıı: Problemy Issledovanıya ı Sokhranenıya, Materialy Mezhdunarodnoy nauc