Dergiler / Türkbilig / 2022 / Cilt: 2022 - Sayı: 43

HALAÇÇA-FARSÇA DİL İLİŞKİLERİ: GENEL BİR BAKIŞ

Sayfa
7–20
Yayın Tarihi
2022-06-26
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Farsçanın Halaçça üzerindeki etkisi, Lars Johanson’un kod kopyalama modeline göre incelenmektedir

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İran’da konuşulan Halaçça, koruduğu eskicil özellikler ile diğer Türk dillerinden ayrılır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Yakın zamana kadar Halacistan kırsalında geniş işlev alanına sahip olan Halaçça, geçen yüzyıldaki büyük toplumsal değişimler nedeniyle işlev kaybına uğramıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Farsçanın Halaçça üzerindeki etkisi, Lars Johanson’un kod kopyalama modeline göre incelenmektedir
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Farsça · Halaçça · Oğuzlar

Özet

İran’da konuşulan Halaçça, koruduğu eskicil özellikler ile diğer Türk dillerinden ayrılır. Yakın zamana kadar Halacistan kırsalında geniş işlev alanına sahip olan Halaçça, geçen yüzyıldaki büyük toplumsal değişimler nedeniyle işlev kaybına uğramıştır. Halaçça, yitim sürecinin hızla ilerlediği ve yakın gelecekte yok olma tehlikesi ile karşı karşıya olan bir dildir. Halaçça birçok eskicil özelliğini koruyor olmasına rağmen Farsçadan sayısız dil bilimsel birim kopyalamıştır. Bu çalışma Halaç nüfusunun fazla olduğu Telhab köyünden derlenen metinler üzerine yoğunlaşmaktadır. Farsçanın Halaçça üzerindeki etkisi, Lars Johanson’un kod kopyalama modeline göre incelenmektedir

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

GÜZEL, H. (2022). HALAÇÇA-FARSÇA DİL İLİŞKİLERİ: GENEL BİR BAKIŞ. Türkbilig, Cilt: 2022 - Sayı: 43, 7–20. https://ajindex.com/articles/706852

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (16)

  1. Akkuş, M. (2021). İran’da Tehlike Altındaki Bir Türk Dili Değişkesi: Halaçça ve Halaç Dil Topluluğu. İran ve Turan Araştırmaları Dergisi, 4(7), 55-77.
  2. Aydemir, İ. A. (2020a). İran’daki Türk Dillerinde Amaç Yancümleleri. E. Yılmaz, N. Tezcan ve N. Demir (Ed.), Semih Tezcan Kitabı içinde (405-414. ss.). Ankara:
  3. Nobel Yayınları.
  4. Aydemir, İ. A. (2020b). Çağdaş Türk Dillerinde Altasıralama Stratejileri. Ankara: Grafiker Yayınları. Başar,. (2016). Halaç Türkçesi ve Ali Asgar Cemrasi’nin Çalışmaları. Tehlikedeki Diller Dergisi, 5(8), 67-78.
  5. Bosnalı, S. (2007). İran Azerbaycan Türkçesi Toplumdilbilimsel Bir İnceleme. İstanbul: Kebikeç Yayınları. HALAÇÇA-FARSÇA DİL İLİŞKİLERİ: GENEL BİR BAKIŞ 19 Bosnalı, S. (2009). İran Halacistan Bölgesinin Etnik-dilsel Yapısı ve Halaç Türkçesi. Uluslararası Türklük Bilgisi Sempozyumu Bildiriler 1 içinde (191-200. ss.). Erzurum: Atatürk Üniversitesi Yayınları.
  6. Bosnalı, S. (2010). Halaççanın Yitim ve Değişim Sürecine Tasarlama Kipleri Açısından Bir Bakış. bilig, 53, 67-88.
  7. Bosnalı, S. (2012). Dil Edimi Açısından Halaççanın Konumu. Karadeniz Araştırmaları, 32, 45-67.
  8. Bosnalı, S. (2016). Halaçlar ve Dilleri. S. Eker ve Ü. Çelik Şavk (Ed.), Tehlikedeki Türk Dilleri II içinde (269-292. ss.). Astana/Ankara: luslararası Türk Akademisi/ Hoca Ahmet Yesevi Türk Kazak Üniversitesi Mütevelli Heyet Başkanlığı. Bulut, C. (2009). Conditional clauses in Iran-Turkic. É. Á. Csató vd. (Ed.), Turcological Letters to Bernt Brendemoen içinde (35-76. ss.). Oslo: Novus Press.
  9. Cemrasi, A. A. (2015). Hudâ Hâfız Halacî- Halacî Danışak ve Yazak. Tahran: Tekderaht Yayınları.
  10. Cemrasi, A. A. (2016a). Karşu Baluqqa Selam. Tahran: Endişe-yi Nov Yayınları.
  11. Cemrasi, A. A. (2016). Ali Asgar Cemrasi ile Halaç Türkleri ve Halaç Türkçesi Üzerine Bir Röportaj. (Röportaj ve Farsçadan Tercüme: mut Başar). Türk Yurdu-İran Özel Sayısı, 354, 60-62.
  12. Doerfer, G. (1972). Der Imperativ im Chaladsch. Finnisch-ugrische Forschungen, 39, 295-340.
  13. Doerfer, G. (1977). Zur Stellung des Chaladsch im Kreise der Türksprachen. Rocznik Orientalistyczny, 39, 15-31.
  14. Doerfer, G. (1978). Khalaj and its Relation to the other Turkic Languages. TDAYBelleten, 1977, 17-33.
  15. Doerfer, G. ve Tezcan, S. (1980). Wörterbuch des Chaladsch (Dialekt von Charrab). Budapest: Akademiai Kiadó. Doerfer, G. (1987). Māhmud al-Kāšγarī, Arγu, Chaladsch. Ural-Altaische Jahrbücher, 7, 105-114.
  16. Doerfer, G. (1988). Grammatik des Chaladsch. Turcologica 4. Wiesbaden: Harrassowitz Verlag. Doğan, T. (2016). Halaç Türkçesinde