Dergiler / Marifetname / 2015 / Cilt: 2 - Sayı: 1

ÎMAMU’L- HAREMEYN CÜVEYNİ’NİN DEĞİŞİM GEÇİRDİĞİ KELÂMÎ GÖRÜŞLERİ

Sayfa
87–117
Yayın Tarihi
2015-12-23
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

İmam Cüveynî, muhakkik bir âlim olması hasebiyle hür düşünce sahip- lerinde olması gereken, tabii bir sonuç olarak söylemiş olduğu bazı fi- kirlerden vazgeçmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İmamu’l Haremeyn Cüveynî, Müslüman zihninin inşasında önemli bir yere sahip olan kelâm ilmine, ortaya koyduğu değerli eserlerle çok büyük katkılar sağlamıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:İmam Cüveynî, ilmi kişiliği, özgün düşün- ce yapısı ve meselelere farklı perspektiflerden bakabilme yeteneğiyle adından sıkça söz ettirmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:İmam Cüveynî, muhakkik bir âlim olması hasebiyle hür düşünce sahip- lerinde olması gereken, tabii bir sonuç olarak söylemiş olduğu bazı fi- kirlerden vazgeçmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

İmamu’l Haremeyn Cüveynî, Müslüman zihninin inşasında önemli bir yere sahip olan kelâm ilmine, ortaya koyduğu değerli eserlerle çok büyük katkılar sağlamıştır. İmam Cüveynî, ilmi kişiliği, özgün düşün- ce yapısı ve meselelere farklı perspektiflerden bakabilme yeteneğiyle adından sıkça söz ettirmiştir. İmam Cüveynî, muhakkik bir âlim olması hasebiyle hür düşünce sahip- lerinde olması gereken, tabii bir sonuç olarak söylemiş olduğu bazı fi- kirlerden vazgeçmiştir. Cüveynî; akli istidlal yöntemleri, haberî sıfatların te’vili, Ahval teorisi, insan fiilleri, teklifî ma la yutâk, akıl, Kur’an’ın i’cazı ve istirsal meselelerinde fikri dönüşüm yaşamıştır.2 Cüveynî ilk görüşlerini ‘‘eş-Şamil’’, ‘‘el-İrşad’’ ve ‘‘Luma’’’ adlı eserlerinde serdetmiş daha sonra kelâm sahasında yazdığı son eseri ‘‘Akîdetun-Nizamiyye’’ ve fıkıh alanında yazmış olduğu ancak kelâmi meseleleri de barındırdığı için; -kelâmi meselelerde son sözlerini söylediği- ‘‘Burhan’’ adlı eserlerinde önceki görüşlerinden vazgeçerek fikirsel dönüşüm yaşamıştır. Çalışmada ilmi otoritesini kabul ettirmiş ve İmamu’l Haremeyn ünvanı- na layık görülmüş, büyük İslam âlimi İmamu’l Haremeyn Ebu’l Me’ali Cüveynî’nin değişim geçirdiği kelâmî görüşleri ve fikirsel dönüşüm ya- şamasına sebep olan faktörler ortaya konulmaya çalışılmıştır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

SANCAR, M. (2015). ÎMAMU’L- HAREMEYN CÜVEYNİ’NİN DEĞİŞİM GEÇİRDİĞİ KELÂMÎ GÖRÜŞLERİ. Marifetname, Cilt: 2 - Sayı: 1, 87–117. https://ajindex.com/articles/688147

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (9)

  1. ABDULCEBBAR, Kadı, Şerhu Usuli’l Hamse, Mektebetu Vehbe, Kahire, 3.Baskı, 1996.
  2. BAĞCI, H. Musa, Hadis Tarihi Hicri İlk Üç Asır, Ankara Okulu Yayınları, Anka- ra, 2009. BAKILLANÎ, Ebû Bekir Muhammed İbn et-Tayyib, Kitabu’t-Temhid, (Nşr.: Ric- hard J. McCarthy S.J.), Mektebetü’ş-Şarkiyye, Beyrut, 1957 CÜVEYNÎ, İmâmu’l-Haremeyn Ebu’l-Meâli Abdulmelik, Akidetu’n-Nizamiyye, (Tah.: Muhammed Zahid Kevseri), Mektebetü’l-Ezheriyye li’t-Turas, yyy., 1992. _____, el-Burhân fî usûli’l fıkh, (Tah.: Abdülazîm ed-Dîb), Camiatu Katar, 1. Bas- kı, Katar, 1979. _____, el-İrşâd ilâ Kavâtı’i’l-Edille fî Usûli’l-İ’tikâd, (Tah.: Muhammed Yusuf Mu- sa- Abdu’l Mun’im Abdu’l Hamid), Mektebetü’l-Hanci, Kahire, 1950. _____, Luma’ü’l-Edille fî Kavâ’id-i ‘Akâidi Ehl-i Sünne ve’l Cemaa, (Tah.: Abdula- ziz İzzeddin Es-Seyrevan), Dar’u Lubnan, 1.Baskı, 1987. _____, eş-Şamil Fî Usulu’d-Din, (Nşr.: Ali Sami en-Neşşar- Faysal Bedir Avn- Suheyr Muhammed Muhtar), Dâru’l-Maarif, İskenderiyye, 1969.
  3. DAĞ, Mehmet,İmamu’l-Harameyn Cüveynî’de Nedensellik Kuramı, OMÜİF Der- gisi, Samsun, Sayı: 2, 1987.
  4. DEMİR, Osman, Cüveynî’de Ahval Teorisi, İSAM, Sayı: 20, 2008 el- FÎRÛZÂBÂDÎ, Kâmûs el-Muhît, al- Risale, 7.Baskı, Beyrut, 2003. EŞ’ARÎ, Ebu‘l-Hasan, Makâlâtu‘l-İslâmiyyîn, (Ta’lik: Naim Zerzur), Mektebetu’l- Asriyye, I, 2009. _____, el- Luma’ fi’r- Reddi ala Ehli’z- Zeyği ve’l Bida’, (Tah.: Hamud Zeki Ğara- be), Dar Lubnan, Lübnan, 1987. İBN MANZÛR, Lisânü’l-Arab, Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1.Baskı,
  5. Beyrut, IX, 2003.
  6. KARA, Seyfullah, Büyük Selçuklular ve Mezhep Kavgaları, İz Yayıncılık, İstanbul, 2009.
  7. MEMİŞ, Murat, “Eş’ârîliğe Yaptığı Katkılar Bakımından Ebu’l Meali Cüveynî”, Kelâm Araştırmaları Dergisi, Sayı: 7, 2009.
  8. ÖZLER, Mevlüt, İslam Düşüncesinde İnsan Hürriyeti – Cüveynî Eksenli Bir Tet- kik-, Nun Yayınları, İstanbul, 1997. ŞEHRİSTANÎ, el- Milel Ve’n-Nihal, (Tah.: Ahmed Fehmi Muhammed) Dârü’l- Kütübi’l-İlmiyye, 2.Baskı, Beyrut, 1992. _____, Nihâyetü’l-ikdâm, (Tah.: Alpherd Guillaume), Yyy., “Tarihsiz”. TÜRKER, Ömer, Eş’ârî Kelâmının Kırılma Noktası: Cüveynî’nin Yöntem Eleşti- rileri, İslâm Araştırmaları Dergisi, Sayı:19, 2008.
  9. YAVUZ, Yusuf Şevki, “Ahval”, DİA, İstanbul, 1989, II, 190. _____, “İ‘câzü’l-Kur’ân”, DİA, XXI, 403.