Dergiler / İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi / 2016 / Sayı: 43

Bilgi Edinme Hakkı ve Devlet ile Yurttaşlar Arasındaki İletişim: Onuncu Yıl Dönümünde Türkiye’de Bilgi Edinme Hakkı Uygulamalarında Süreklilikleri ve Kopuşları Tanılamak

Right to Information and Communication between Government and Citizens: Identifying Continuities and Discontinuities in the Practices of Turkey at the 10th Anniversary of the Law on Right to Information

Sayfa
64–76
Yayın Tarihi
2016-12-25
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Makalenin son bölümü ise, Türkiye örneğinde, bilgi edinme hakkı uygulamalarının, yurttaş ile devlet arasındaki etkileşime ve kamusal alanın yeniden canlanmasına nasıl katkı sağlayacağına ilişkin değerlendirme ve önerilere ayrılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Dilekçe hakkının bir biçimi olarak bilgi edinme hakkı, modern anayasal devletin biçimlenmesi sürecinde köşe taşlarından biridir ve düşünce ve düşünceyi açıklama özgürlüğüyle olduğu gibi yurttaşın yönetimden hesap istemesi hakkıyla da yakından ilgilidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Türkiye’de kamusal otoritenin eylem ve işlemlerini “kamu”ya açmasının bir aracı olarak bilgi edinme hakkı uygulamaları, 2000’li yılların başında gündeme geldi ve ulusal mevzuatın bir parçası oldu; 2015 yılı itibariyle de onuncu yılını kutladık.
💡
Sonuç & Katkı:Makalenin son bölümü ise, Türkiye örneğinde, bilgi edinme hakkı uygulamalarının, yurttaş ile devlet arasındaki etkileşime ve kamusal alanın yeniden canlanmasına nasıl katkı sağlayacağına ilişkin değerlendirme ve önerilere ayrılmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2000 Verileri
⚙️Değişkenler:Bilgi Edinme Hakkı · Yönetimin Eylem ve İşlemlerinin Açıklığı · Yönetimin Hesap Verebilirliği

Özet

Dilekçe hakkının bir biçimi olarak bilgi edinme hakkı, modern anayasal devletin biçimlenmesi sürecinde köşe taşlarından biridir ve düşünce ve düşünceyi açıklama özgürlüğüyle olduğu gibi yurttaşın yönetimden hesap istemesi hakkıyla da yakından ilgilidir. Türkiye’de kamusal otoritenin eylem ve işlemlerini “kamu”ya açmasının bir aracı olarak bilgi edinme hakkı uygulamaları, 2000’li yılların başında gündeme geldi ve ulusal mevzuatın bir parçası oldu; 2015 yılı itibariyle de onuncu yılını kutladık. Makalede, Türkiye’de bilgi edinme hakkı uygulamaları, ilk on yıllık dönem ve dünyada bu konudaki deneyimler ve tartışmalar göz önüne alınarak incelenecektir. Çalışmanın temel amacı, Bilgi Edinme Hakkı mevzuatı çerçevesinde yapılan düzenlenmelerin ve uygulama sürecinde karşılaşılan sorunların ele alınmasıdır. Bilgi edinme hakkı kapsamındaki veri ve istatistiklerin yanı sıra, bilgi edinme hakkının uygulanmasına içtihatlarıyla yön verici bir kurul olan Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu’nun kararlarına da odaklanılacaktır. Çünkü kurul, tıpkı Avrupa Ombudsmanı gibi bilgiye erişme isteğinin kısmen veya tamamen reddedilmesi durumunda, söz konusu kararı denetleyen son merci konumundadır. Makalenin son bölümü ise, Türkiye örneğinde, bilgi edinme hakkı uygulamalarının, yurttaş ile devlet arasındaki etkileşime ve kamusal alanın yeniden canlanmasına nasıl katkı sağlayacağına ilişkin değerlendirme ve önerilere ayrılmıştır.

Abstract

The right to information as a form of right to petition is one of the cornerstones in the formation of the modern constitutional state and has important ties with the freedom of thought and expression as well as citizens’ right to ask their administration to be accountable. In Turkey, the practices related with the right to information, as the instrument of making the acts and actions of the government “public”, came to the agenda on the eve of 2000s, became part of the national legislation, and as of 2015, we commemorated its 10th anniversary. In the article, the right to information practices will be analyzed by considering the first ten-year period of the practices in Turkey, and also regarding the worldwide experiences and discussions around the issue. The main aim of the study is to elaborate certain practices of the right to information, regulated in the legislation related with the Right to Information in Turkey, and problems encountered in the application process. Also this article will focus on the applications to the Council of Cassation of Right to Information in Turkey since this Council, like European Ombudsman, is the final authority to review the decisions related with partial or full refusal of the access to the information and documents. The last part of the article is reserved for the evaluations and recommendations on how the practices of right to information contributes to the interaction between citizens and the government and to revive public sphere in the case of Turkey.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

HASDEMİR, T. A. (2016). Bilgi Edinme Hakkı ve Devlet ile Yurttaşlar Arasındaki İletişim: Onuncu Yıl Dönümünde Türkiye’de Bilgi Edinme Hakkı Uygulamalarında Süreklilikleri ve Kopuşları Tanılamak. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, Sayı: 43, 64–76. https://ajindex.com/articles/674393

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (13)

  1. Yıl Çalıştayı (2013). Bilgi Edinme Hakkı Kanunu Çalıştayı Sonuç Raporları, http://www.tbmm.gov.trbilgiedinmebilgi_edinme_calistay_raporu.pdf. Access Date:12.01.2014. 1789 Bildirgesi (1976).
  2. İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi, Anayasalar ve Siyasal Belgeler içinde, S. Tanilli (der.), İstanbul:Cem Yayınevi, s.451-453.
  3. Anderson, J. (1986). The Modernity of Modern States, in J. Anderson (ed.), The Rise of the Modern State, Great Britain:Wheatsheaf Books Ltd. Asrak Hasdemir, T. (2014). “Türkiye’de Kamusal İletişim ve Bilgi Edinme: 10 Yılın Ardından Panoramik bir İnceleme”, Amme İdaresi Dergisi, 47(3), s.111-144.
  4. Asrak Hasdemir, T. (2011). “Bilgi, Yeni İletişim Teknolojileri ve Türkiye: Bir Olanağın Sınanması Bağlamında Bilgi Edinme Hakkı Uygulamaları”, Kamu Yönetimi ve Teknoloji içinde, Ankara:TODAİE Yayınları, s.133-153.
  5. Asrak Hasdemir, T. (2007). Kamusal İletişimde Bilgi Edinme Hakkı, Ankara:Dipnot Yayınları.
  6. BEDK (2005). T.C. Başbakanlık Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu Tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Sunulan 2004 Yılına İlişkin Genel Rapor, http://www. tbmm.gov.tr. Access Date: 28.10.2005.
  7. BEDK (2006). T.C. Başbakanlık Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu Tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Sunulan 2005 Yılına İlişkin Genel Rapor, http://www. tbmm.gov.tr. Access Date: 05.11.2006.
  8. BEDK (2007). T.C. Başbakanlık Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu Tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Sunulan 2006 Yılına İlişkin Genel Rapor, http://www. tbmm.gov.tr. Access Date: 02.10.2007.
  9. BEDK (2008). T.C. Başbakanlık Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu Tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Sunulan 2007 Yılına İlişkin Genel Rapor, http://www. tbmm.gov.tr. Access Date: 07.12.2008.
  10. BEDK (2009). T.C. Başbakanlık Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu Tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Sunulan 2008 Yılına İlişkin Genel Rapor, http://www. tbmm.gov.tr. Access Date: 27.12.2009.
  11. BEDK (2010). T.C. Başbakanlık Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu Tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Sunulan 2009 Yılına İlişkin Genel Rapor, http://www. tbmm.gov.tr. Access Date: 21.12.2010.
  12. BEDK (2011). T.C. Başbakanlık Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu Tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Sunulan 2010 Yılına İlişkin Genel Rapor, http://www. tbmm.gov.tr. Access Date: 14.10.2011.
  13. BEDK (2012). T.C. Başbakanlık Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu Tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Sunulan 2011 Yılına İlişkin Genel Rapor, http://www. tbmm.gov.tr. Access Date: 10.1