Dergiler / İran Çalışmaları Dergisi / 2018 / Cilt: 2 - Sayı: 2

Çin’in İran Nükleer Politikası: Ulusal Çıkar ve “Sorumlu Büyük Güç” Arasında Denge

China’s Policy on Iran Nuclear Issue: The Balance Between National Interest and “Responsible Great Power”

Sayfa
11–35
Yayın Tarihi
2018-12-29
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çin’in ABD ile ilişkilerini daha öncelikli görmesi ve “sorumlu büyük güç” imajının zarar görmemesi için İran ile ilişkileri sınırlı kalmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Öz Çin’in Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin (BMGK) daimî üyesi olması, Ortadoğu’da çıkar alanlarının artması ve uluslararası sistemin mevcut başat aktörü ABD’nin küresel konumuna en büyük meydan okuyucu ülkelerden birisi olması nedeniyle İran Nükleer Programı’na yönelik politikasının önemi gün geçtikçe artmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu çalışmada, Çin’in İran Nükleer Programı politikasında uluslararası sistemdeki değişen konumunun, Çin-ABD ilişkilerinin, bölgesel/küresel düzeydeki ulusal çıkarlarının ve “sorumlu büyük güç” imajı parametrelerinin etkileşimi sonucunda nasıl belirlendiği analiz edilmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Çin’in ABD ile ilişkilerini daha öncelikli görmesi ve “sorumlu büyük güç” imajının zarar görmemesi için İran ile ilişkileri sınırlı kalmaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Çin · İran · Nükleer Program

Özet

Öz Çin’in Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin (BMGK) daimî üyesi olması, Ortadoğu’da çıkar alanlarının artması ve uluslararası sistemin mevcut başat aktörü ABD’nin küresel konumuna en büyük meydan okuyucu ülkelerden birisi olması nedeniyle İran Nükleer Programı’na yönelik politikasının önemi gün geçtikçe artmaktadır. Ayrıca Çin’in “Kapsamlı Ortak Eylem Planı Antlaşması” (KOEP) sürecindeki politikası, uluslararası sistemde çıkar alanlarının artması ve siyasi konumunun yükselmesi ile daha aktif bir diplomasi izlediğinin ve izleyeceğinin işaretidir. Çin, sivil amaçlı nükleer programın İran’ın hakkı olduğunu savunurken, aynı zamanda nükleer silahların yayılmasının önlenmesi rejiminin sürdürülmesine önem vermektedir. Ayrıca uluslararası yaptırımlara maruz kalan İran ile ikili enerji ve ekonomik ilişkilerini geliştirmek isterken, diğer yandan da hem “sorumlu büyük güç” imajını hem de ABD ile ilişkilerini korumak istemektedir. ABD’nin KOEP’den tek taraflı olarak çekilmesinden sonra, Çin’in ulusal çıkarları ile sorumlu büyük güç imajı arasında nasıl bir denge sağlayacağı daha fazla önem kazanmıştır. Bu çalışmada, Çin’in İran Nükleer Programı politikasında uluslararası sistemdeki değişen konumunun, Çin-ABD ilişkilerinin, bölgesel/küresel düzeydeki ulusal çıkarlarının ve “sorumlu büyük güç” imajı parametrelerinin etkileşimi sonucunda nasıl belirlendiği analiz edilmektedir. Bu makale, Çin’in İran Nükleer Politikasını ulusal çıkarları ve yükselen aktörün “sorumlu büyük güç” imajı arasındaki dengeyi gözeterek belirlediğini savunmaktadır. Çin’in ABD ile ilişkilerini daha öncelikli görmesi ve “sorumlu büyük güç” imajının zarar görmemesi için İran ile ilişkileri sınırlı kalmaktadır.

Abstract

Abstract The importance of China’s policy toward Iran’s Nuclear Program has gradually increased because of China’s permanent membership in the United Nations Security Council (UNSC), the increase of interest areas in the Middle East, and being one of the biggest challenging countries to the global position of the US. Besides, an active diplomacy of China in the “Joint Comprehensive Plan of Action” (JCPOA), the increase in interest areas in the international system, and rise of its political position shows that China pursues a more active diplomacy. While China defends the nuclear program of Iran for the use of civilian purposes, it also prioritizes the regime of the continuation of nuclear weapons. China also aims to improve its mutual relationship with Iran, which is subject to international sanctions, in the field of energy and economy. On the other hand, it not only aims to protect the image of “responsible great power”, but also continue its positive relationship with the US. After unilaterally the withdrawal of the USA from the JCPOA, China’s policy toward Iran’s nuclear program based on the balance between national interests and the image of “responsible great power” has gained much more importance. In this paper, I analyze the impact of the parameters of China’s changing position in international system, the relationship between China and the US, national interests at the level of local /global and the image of “responsible great power” on China’s policy toward Iran’s nuclear program. This article argues that China’s policy toward Iran’s nuclear program is determined by the balance between national interests and the image of “responsible great power” of the rising actor. China’s relationship with Iran remains limited because China prioritizes the relationship with the US, and aims to protect the image of “responsible great power”.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ALPEREN, Ü. (2018). Çin’in İran Nükleer Politikası: Ulusal Çıkar ve “Sorumlu Büyük Güç” Arasında Denge. İran Çalışmaları Dergisi, Cilt: 2 - Sayı: 2, 11–35. https://ajindex.com/articles/674296

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (19)

  1. “The Iran Nuclear Issue: The View from Beijing“, Crisis Group Asia Briefing, No. 100, 17 February 2010.
  2. Alperen, Ümit, Bir Kuşak Bir Yol” Girişimi ve Çin’in Orta Asya Politikası, Bilge Strateji, Cilt 10, Sayı 9, (Güz 2018): 17-38.
  3. Alperen, Ümit, Reel Politik Düzenlemde İran-Çin İlişkileri, IRAM, Şubat 2018.
  4. Alterman, Jon B., John W. Garver, The Vital Triangle: China, the United States, and the Middle East, Washington D.C.: The CSIS Press, 2008.
  5. Bates, Bill, Rising Star: China’s new security diplomacy, Washington: Brookings Institution Press, 2007.
  6. Caravelli, Jack, Beyond Sand and Oil: The Nuclear Middle East: The Nuclear Middle East, Oxford: Praeger, 2011.
  7. Garver, John W., China's Quest: The History of the Foreign Relations of the People's Republic of China, New York: Oxford University Press, 2016.
  8. Garver, John W., Is China Playing a Dual Game in Iran?, The Washington Quarterly, Vol. 34, No.1, (Winter 2011): 75-88.
  9. Garver, John, Flynt Leverett, and Hillary Mann Leverett, Moving (Slightly) Closer to Iran China’s Shifting Calculus for Managing Its “Persian Gulf Dilemma, Edwin Reischauer Center, Nitze School of Advanced International Studies, John Hopkins University, October 2009.
  10. Harold, Scott and Alireza Nader, China and Iran: Economic, Political, and Military Relations, RAND, Center for Middle East Public Policy, 2012.
  11. Kemende, Willem van, Iran’s Relations with China and the West Cooperation and Confrontation, Netherlands Institute of International Relations, The Hague, November 2009.
  12. Ningthoujam, Alvite Singh, “Iranian Nuclear Program: A Chronology”, Contemporary Review of the Middle East 3(1) (2016): 111–122.
  13. Samore, Gary (ed.), Iran's Strategic Weapons Programmes: A Net Assessment, London: The International Institute for Strategic Studies, 2005.
  14. Shariatinia, Mohsen, The JCPOA in Crisis: Implications for Sino-Iranian Relations, Alsharq Forum, May 2018.
  15. Vaez, Ali, Karim Sadjadpour, Iran’s Nuclear Odyssey: Costs and Risks, Carnegie Endownment, New York, 2013.
  16. Hua Liming, Yilang He Wenti Yu Zhongguo Zhongdong Waijiao, Alabo Shijie Yanjiu, Di6Qi, (2014Nian11Yue): 4-16. (华黎明, 伊朗核问题与中国中东外交, 阿拉伯世界研究, 第 6 期, (2014 年 11 月): 4-16.)
  17. Hua Liming, Yilang He Wenti Jingji Dui Daguo Guangxi De Yingxiang, Heping Yu Fazhan, Di2Qi, Zongdi 114, (2010Nian4Yue): 35-42. (华黎明, 伊朗核问题前景及对大国关系的影响, 和平与发展, 第2期, 总第114, (2010年 4月): 35-42.)
  18. Yang Xingli, Xiandai Zhongguo Yu Yilang Guanxi, Beijing: Shishi Chubanshi, 2013. (杨兴礼, 现代中国与伊朗关系, 北京: 时事出版社, 2013.)
  19. Zhen Junhua- Yang Xingli, X