Dergiler / Gazi Türkiyat / 2016 / Sayı: 18

TÜRKÇE SÖZLÜK’TE EŞDİZİMLİLİKLERİN GÖSTERİLİŞİ

Sayfa
195–204
Yayın Tarihi
2016-06-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Türkçede eşdizimliliklerin yabancı dillerdeki eşdizimli sözlüklerde olduğu gibi gösterilebilmesi için Türk dil biliminde eşdizimlilik üzerine çalışmalar artmalı ve özel eşdizimlilik sözlükleri hazırlanmalıdır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Eşdizimlilik dildeki bazı sözcüklerin belirli durumlara bağlı olarak olağandan sık biçimde birlikte kullanımını ifade eder.
📊
Temel Bulgular & Veri:Eşdizimlilik kavramını ilk olarak 1951 yılında Firth ortaya atmış ve kavram üzerinde Batı dilbiliminde birçok çalışma yapılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Türkçede eşdizimliliklerin yabancı dillerdeki eşdizimli sözlüklerde olduğu gibi gösterilebilmesi için Türk dil biliminde eşdizimlilik üzerine çalışmalar artmalı ve özel eşdizimlilik sözlükleri hazırlanmalıdır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2005 Verileri
⚙️Değişkenler:Eşdizimlilik · eşdizimliliklerin gösterilişi · sözcük birleşimleri

Özet

Eşdizimlilik dildeki bazı sözcüklerin belirli durumlara bağlı olarak olağandan sık biçimde birlikte kullanımını ifade eder. Eşdizimlilik kavramını ilk olarak 1951 yılında Firth ortaya atmış ve kavram üzerinde Batı dilbiliminde birçok çalışma yapılmıştır. Bu çalışmalar sonucunda eşdizimliliğin sınırları belirlenerek eşdizimlilik sözlükleri oluşturulmuştur. Türk dil bilimi alanyazınında konunun araştırılmasıyla birlikte Türkçe Sözlük’te eşdizimli yapıların gösterilişi üzerine çeşitli fikirler ortaya atılmıştır. Bu değerlendirmeler yapılırken Türkçe Sözlük’ün bir genel sözlük olduğu göz ardı edilmiştir. Genel sözlüklerin oluşturulma aşamasında betimlenecek dile dair birçok öncelenen unsur olduğu unutulmamalıdır. Genel bir sözlük olarak Türkçe Sözlük’ün öncelikli amacı Türkçenin söz varlığını en kapsayıcı biçimde betimlemektir. Türkçe Sözlük’ün 2005 yılındaki onuncu baskısından itibaren eşdizimliliklerin gösterilişinde önemli bir hassasiyet gösterilmiş ve 2011 yılındaki on birinci baskıda da eşdizimli yapılara gereken hassasiyet gösterilerek söz konusu yapılar çeşitli şekillerde okuyucuya sunulmuştur. Türkçede eşdizimliliklerin yabancı dillerdeki eşdizimli sözlüklerde olduğu gibi gösterilebilmesi için Türk dil biliminde eşdizimlilik üzerine çalışmalar artmalı ve özel eşdizimlilik sözlükleri hazırlanmalıdır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KUMANLI, M. S. (2016). TÜRKÇE SÖZLÜK’TE EŞDİZİMLİLİKLERİN GÖSTERİLİŞİ. Gazi Türkiyat, Sayı: 18, 195–204. https://ajindex.com/articles/666899

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (5)

  1. DOĞAN, Nuh, (2015), ʺTürkçe Sözlük'te Fiilsel Eşdizimlilikʺ, Gazi Üniversitesi Türkiyat Dergisi, Güz 2015/17, s. 67-84.
  2. DOĞAN, Nuh, (2016), ʺTürkçe Öğrenci Sözlüklerinde Eşdizimlilik Bilgisiʺ, International Journal of Language Academy, S:4/Bahar, s. 267-282.
  3. FİRTH, J. R., (1957), ʺModes of Meaningʺ, Papers in Linguistics 1934-1951, London: Oxford University Press, s. 190-215.
  4. İMER K., Kocaman A., Özsoy, A. S. (2013), Dilbilim Sözlüğü, 2. Baskı, İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi.
  5. ÖZKAN, Bülent, (2007), Türkiye Türkçesinde Belirteçlerin Fiillerle Birliktelik Kullanımları ve Eşdizimliliği, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana, Doktora Tezi.