Dergiler / Gazi Üniversitesi Kastamonu Eğitim Dergisi / 2004 / Cilt: 12 - Sayı: 1

Azerbaycan Aşık Edebiyatında Bir Şiir Türüne Adını Veren "Geraylı/Keraylı" Kelimesinin Kökeni Üzerine Bir Araştırma

A Research Into the Etymology of the World "Geraylı/Keraylı" Which has Named a Kind of Poetry in Azerbaijani Folk Literature

Sayfa
129–132
Yayın Tarihi
2022-11-05
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Günümüzde birçok Hint-Avrupa dilinde kahraman anlamıyla yer bulan heros kelimesi, bize göre, İskit-Yunan münasebetleri aracılığıyla batıya intikal etmiş bir kelime görüntüsü vermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Azerbaycan Aşık Edebiyatında bir şiir türüne adını veren Geraylı/Keraylı kelimesinin kökeni üzerine yapılan bu araştırmada, kelimenin kökeninin arkaik Türkçedeki gücü, kuvveti betimleyen ker kelimesiyle irtibatlı olabileceği ve küçük yapısal farklılıklarla geroy, giray, giroy, keres, kerey, kiray, kirey gibi adlar altında Türk boyları arasında hayli geniş bir sahada varlığını sürdürdüğü sonucuna ulaşıldı.
📊
Temel Bulgular & Veri:Araştırmanın asıl dikkati çeken tarafı, ker kelimesinin antik Yunancaya heros olarak geçmiş olması ihtimalidir.
💡
Sonuç & Katkı:Günümüzde birçok Hint-Avrupa dilinde kahraman anlamıyla yer bulan heros kelimesi, bize göre, İskit-Yunan münasebetleri aracılığıyla batıya intikal etmiş bir kelime görüntüsü vermektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Azerbaycan Aşık Edebiyatında bir şiir türüne adını veren Geraylı/Keraylı kelimesinin kökeni üzerine yapılan bu araştırmada, kelimenin kökeninin arkaik Türkçedeki gücü, kuvveti betimleyen ker kelimesiyle irtibatlı olabileceği ve küçük yapısal farklılıklarla geroy, giray, giroy, keres, kerey, kiray, kirey gibi adlar altında Türk boyları arasında hayli geniş bir sahada varlığını sürdürdüğü sonucuna ulaşıldı. Araştırmanın asıl dikkati çeken tarafı, ker kelimesinin antik Yunancaya heros olarak geçmiş olması ihtimalidir. Günümüzde birçok Hint-Avrupa dilinde kahraman anlamıyla yer bulan heros kelimesi, bize göre, İskit-Yunan münasebetleri aracılığıyla batıya intikal etmiş bir kelime görüntüsü vermektedir.

Abstract

In this research which is made on the origin of the word “Gerayli/Kerayli” the word is verified to be currently and widely in use among the Turkish clans with a series of variety such as geroy, giray, giroy, keres, kerey, kiray, kirey and it’s etymology is demonstrated to be somehow related with the word ker meaning strength and power in the archaic Turkish. The most remarkable point in this research is the possibility of the passage of the word ker into ancient Greek as heros. It seems that the word heros which has a place in many Indo-European languages with the meaning of hero is introduced into the western world through the relationship between the Iskits and the Greaks.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

UYGUR, E. (2022). Azerbaycan Aşık Edebiyatında Bir Şiir Türüne Adını Veren "Geraylı/Keraylı" Kelimesinin Kökeni Üzerine Bir Araştırma. Gazi Üniversitesi Kastamonu Eğitim Dergisi, Cilt: 12 - Sayı: 1, 129–132. https://ajindex.com/articles/651046

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (14)

  1. Bailly (1950), Dictionnaire Grec Français, Paris, Librairie Hachette
  2. Berta, Árpád (2002), Türkçe Kökenli Macar Kavim Adları, (çev. Nurettin Demir, Emine Yılmaz), Ankara, Grafiker Yayıncılık
  3. Durmuş, İlhami (1993), İskitler (Sakalar), Ankara, Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yay./141
  4. Grand Larousse en 5 volumes, (1992), Paris, Larousse
  5. Hayat Büyük Türk Sözlüğü, İstanbul, Hayat Yay
  6. Le Robert, Dictionnaire historique de la langue française, (1993), Paris
  7. Németh, Gyula (1991), A Honfoglaló Magyarság Kialakulása, Budapest, Akadémiai Kiadó
  8. Örnekleriyle Türkçe Sözlük 2 (1995), Ankara, M.E.B
  9. Sümer, Faruk (1980), Oğuzlar (Türkmenler) Tarihleri-Boy teşkilatı-Destanları, İstanbul, Ana Yay
  10. Türkçe-Rusça Sözlük (1977), Moskova, SSCB İlimler Akademisi Şarkiyat Enstitüsü, Russkiy Yazık Yayınevi
  11. Türkiye Diyanet Vakfı, İslam Ansiklopedisi (1996), cilt XIV, İstanbul
  12. Uygur İzahlı Lûgatı (1994), cilt IV, Pekin, Milletler Neşriyatı
  13. Vasiliev (Cargıstay), Yuriy (1995), Türkçe-Sahaca (Yakutça) Sözlük, Ankara, TDK Yay./621
  14. Yudahin, K.K. (1945), Kırgız Sözlüğü, (S.S.C.B. Bilimler Akademisinin Doğuyu İnceleme Enstitüsü), çev. Abdullah Taymaz, Ankara, Milli Eğitim Basımevi. 15. Аçÿðáàéæàí Сîâÿò Еíñèêëîïåäèéàñû (1982), æèëä VI, Бàêû. 16. Γ. Μπαμπιωτη, Γ. (1988), Λεξικο Νεασ Ελληνικησ Γλωσσασ, Αθηνα. 17. Δορμπαρακη, Π. Χ. (1992), Επιτομον Λεξικον Τησ Αρχαιασ Ελληνικησ Γλωσσησ, Αθηνα. 18. Вÿлиéев В. ß. (1985), Аçÿрбаéæан Фолклорó,.Aли мÿктÿб yчyн дÿрслик, Бакы. 19. ЮдАхин, к.к. (1940), Киргизско-Русскии слсвАрЬ состАвил, инострАнных и нАЦИонАлЬных словАрєи москвА.