Dergiler / Vakıflar Dergisi / 2018 / Cilt: 0 - Sayı: 50

Osmanlı Döneminde Cüzzamlıların Tecrit Edildiği Miskinler Tekkesi’nin Konya Örneği

Konya Example of Lazar House Where Lepers Were Isolated in Ottoman Period

Sayfa
117–134
Yayın Tarihi
2022-11-06
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Nitekim ortaya çıkan davaların kadı tarafından görülmesi, dinî ibadetlerini yapmaları için imam görevlendirilmesi, cüzzamlı eşinden boşanmak isteyen kadının müracaatı yada cüzzamlıların çocuk sahibi olmaları, tecrit edilmiş olsalar bile hayatın bir şekilde devam ettirildiğinigöstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Sırçalı Sultan Zaviyesi ya da Miskinler Tekkesi olarak bilinen cüzzamhane, Konya’da Bordabaşı Mahallesi’ndeydi.
📊
Temel Bulgular & Veri:Alaeddin Keykubat döneminde yaptırılan tekkenin banisi muhtemelen Sırçalı Sultan’dı.Alaeddin Keykubat da çeşitli vakıflar bırakmıştı.
💡
Sonuç & Katkı:Nitekim ortaya çıkan davaların kadı tarafından görülmesi, dinî ibadetlerini yapmaları için imam görevlendirilmesi, cüzzamlı eşinden boşanmak isteyen kadının müracaatı yada cüzzamlıların çocuk sahibi olmaları, tecrit edilmiş olsalar bile hayatın bir şekilde devam ettirildiğinigöstermektedir.
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Sırçalı Sultan Zaviyesi ya da Miskinler Tekkesi olarak bilinen cüzzamhane, Konya’da Bordabaşı Mahallesi’ndeydi. I. Alaeddin Keykubat döneminde yaptırılan tekkenin banisi muhtemelen Sırçalı Sultan’dı.Alaeddin Keykubat da çeşitli vakıflar bırakmıştı. Sırça, kelime anlamı olarak çini anlamına gelse de yer yada kişi ismi olarak kullanıldığına dair örnekler de vardır. Tekke, Konya ve havalisindeki cüzzamlıların tecritedildiği bir vakıftı. Burada yaşayanlar, vakfa ait gelir kaynaklarının yanında halkın yardımlarıyla da geçinmişlerdi. Bu çalışmada cüzzam hastalığının teşhisi ve tedavisi ile cüzzamlıların sosyal hayattaki durumuirdelenmiştir. Ayrıca vakıfta görev alanlara da değinilmiştir. Miskinler Tekkesi’ne yerleştirilen insanlarınsosyal hayatları devam etmiştir. Nitekim ortaya çıkan davaların kadı tarafından görülmesi, dinî ibadetlerini yapmaları için imam görevlendirilmesi, cüzzamlı eşinden boşanmak isteyen kadının müracaatı yada cüzzamlıların çocuk sahibi olmaları, tecrit edilmiş olsalar bile hayatın bir şekilde devam ettirildiğinigöstermektedir. Ancak cüzzamhanede kalan hastaların sağlıklı insanların içine karışmaları kısıtlanmıştı.

Abstract

Lazaret known as Sırçalı Sultan Zawiya or Lazaretto for Lepers was in Bordabaşı Quarter in Konya. The benefactor of the dervish lodge built in the period of Alaeddin Keykubat I was probably Sırçalı Sultan. Alaeddin Keykubat I established various foundations too. Even though the word “sırça” means tile, there are examples that it can also be used as a name for persons and places. The lodge was a waqf where lepers were isolated from Konya and its neighborhood. The people living in lazaret subsisted on the help of public apart from the source of income of the waqf. This study investigates the status of lepers in social life as well as the diagnosis and treatment of leprosy and the staff working in the waqf. The social life of those who were located in Lazaretto continued. The facts that the court cases involving lepers were conducted by qadi, imams were charged for them to make their worship, women could apply for divorcing their leper husband or lepers having children show that they continued their social life in many respect even though they were isolated in lazaret. It was, however, restricted for the lepers to get in touch with healthy people in the community.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Şafakcı, H. (2022). Osmanlı Döneminde Cüzzamlıların Tecrit Edildiği Miskinler Tekkesi’nin Konya Örneği. Vakıflar Dergisi, Cilt: 0 - Sayı: 50, 117–134. https://ajindex.com/articles/645786

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (13)

  1. Cevdet Evkâf (C. EV): 59/2918, 24/1196. Cevdet Sıhhıye (C. SH): 24/1154. İrâde – Meclis-i Vâlâ (İ.MVL): 277/10803. Maliyeden Müdevver Defterler (MAD.d): 7640. Maliye Varidatı Temettuat Defterleri (ML.VRD.TMT.d): 10243. Sadâret Divan (Beylikçi) Kalemi Belgeleri (A.DVN): 61/77. Sadâret Hususî Maruzât Evrakı (Y.A.HUS): 506/151. Sadâret Mektubi Kalemi Belgeleri (A.MKT): 149/25. Sadâret Mektubi Kalemi Deavi Belgeleri (A.MKT.DV.): 132/39. Sadâret Mektubi Kalemi Umum Vilayat Belgeleri (A.MKT.UM.): 202/42. Tapu Tahrir Defterleri (TT.d): 40. Defterler (d.): 306, 506, 2176, 2177, 2178, 3226. Hurufat Defterleri: 554, 556, 1107, 1108, 1109, 1111, 1112. 12, 13, 14, 16, 24, 27, 28, 37, 41, 42, 45, 47, 49, 56, 57, 66, 68, 77, 131. Konya Kadı Sicili 14 (1080-1081/1669-1670) (2014). (Hazırlayan: Fatih Küçük-İzzet Sak), Konya: Konya Büyükşehir Belediyesi Yayınları.
  2. Akgündüz, Ahmed (1990). Osmanlı Kanunnâmeleri ve Hukukî Tahlilleri. C. II, İstanbul:
  3. Fey Vakfı Yayınları.
  4. Akgündüz, Ahmed (1994). Osmanlı Kanunnâmeleri ve Hukukî Tahlilleri. C. VII, İstanbul: Osmanlı Araştırmaları Vakfı Yayınları.
  5. Atçeken, Zeki (1998). Konya’daki Selçuklu Yapılarının Osmanlı Devrinde Bakımı ve Kullanılması (Konya Şeri’yye Sicil Kayıtlarına Göre). Ankara:
  6. TTK Yayınları.
  7. Beratlı, Nazım (2013). Kıbrıs Miskinhanesi- Cüzzam ve Kıbrıs (1830-2001). İstanbul:
  8. Kalkedon Yayınları.
  9. Bilmen, Ömer Nasuhi (1967). “Hukukı İslâmiyye ve Istılahatı Fıkhiyye” Kamusu. C. II, İstanbul:
  10. Bilmen Yayınevi.
  11. Dikeçligil, Özlem (2017). Osmanlı İmparatorluğu’nda Miskinler: Üsküdar Miskinler Tekkesi’nin Sosyal ve İktisadi Etkileri. İstanbul: Kitabevi Yayınları. Ebû Abdillah Muhammed ibn İsmâîl el-Buhârî (1988), Sahîh-i Buhârî ve Tercemesi. C. 12. (Mütercim: Mehmed Sofuoğlu), İstanbul: Ötüken Yayınları. Evliyâ Çelebi (2016). Günümüz Türkçesiyle Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi 1-6. Kitaplar. C. 1, (Haz. Seyit Ali Kahraman, Yücel Dağlı), İstanbul: Yapı Kredi Yayınları. İbn-i Sînâ (2015). El-Kânûn fi’t-tıbb. Dördüncü Kitap, (Çev. Esin Kâhya), Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Yayınları.
  12. Kahveci, Gülay (1998). 29 Numaralı Mühimme Defteri (984/1576) (Tahlîl-Özet-Transkripsiyon). İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Konyalı, İbrahim Hakkı (1997). Âbideleri ve Kitabeleri İle Konya Tarihi. Ankara:
  13. Burak Matbaası. Küçükdağ, Yusuf (1989). Lâle Devri’nde Konya. Konya: Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmamış Doktora Tezi. Küçükdağ, Yusuf- Neyhan Ergene, Fuat Yöndemli, Refik Soylu (20