Dergiler / Türk İslam Medeniyeti Akademik Araştırmalar Dergisi / 2016 / Cilt: 11 - Sayı: 21

FARSÇA KAYNAKLARDA EŞREFOĞULLARI'NA AİT KAYITLAR

The Records belong to Eşrefoğulları in the Persian References

Sayfa
125–143
Yayın Tarihi
2022-11-05
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışmada Eşrefoğulları hakkında Farsça kaynaklarda geçen kayıtlar ele alınmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Merkezi Beyşehir olan Eşrefoğulları Beyliği, Anadolu sahasında kurulan Türk beyliklerinden birisidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Hâkimiyet alanının küçük ve ömrünün kısa olmasından ötürü, bu beylik hakkında dönem kaynaklarında az bilgi mevcuttur.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışmada Eşrefoğulları hakkında Farsça kaynaklarda geçen kayıtlar ele alınmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Merkezi Beyşehir olan Eşrefoğulları Beyliği, Anadolu sahasında kurulan Türk beyliklerinden birisidir. Hâkimiyet alanının küçük ve ömrünün kısa olmasından ötürü, bu beylik hakkında dönem kaynaklarında az bilgi mevcuttur. Eşrefoğulları hakkında bilgi içeren kaynakların bir kısmını Farsça kaynaklar teşkil etmektedir. Ne yazık ki bu dilde yazılan kaynaklarda da konuyla ilgili çok az bilgi bulunmaktadır. Târîh-i Güzîde ve Müsâmeretü'l-Ahbâr gibi Farsça kaynakların bir kısmında, Eşrefoğulları hakkında sadece birkaç satırlık sathi ve umumi bir bilgiye yer verilmiştir. Anonim Selçuknâme ve Menâkibü'l-Ârifîn gibi kaynaklarda ise nispeten daha fazla bilgi bulmak mümkündür. Eşrefoğulları hakkında yazılan, bilim camiasında az bilinen ve Fars dilinde yazılmış anonim Humây-nâme adlı bir eser daha bulunmaktadır. Bir aşk hikâyesini anlatan bu manzum eser asıl önemini konusundan ziyade Eşrefoğlu sahasında yazılması ve ilk sayfası üzerinde bulunan el yazısı notlardan almaktadır. Humây-nâme, Beyşehir'deki bir camiye vakfedilmiştir. Bu çalışmada Eşrefoğulları hakkında Farsça kaynaklarda geçen kayıtlar ele alınmıştır.

Abstract

Eshrefids was founded at Beyşehir as one of the Turkish beyliks in Anatolia. Because of its short history and limited territory, there is lack of enough information in the contemporary reference about Eshrefids. Some of the sources that give information about Eshrefids are in Persian. Unfortunately there is also little information in the references in Persian about Eshrefids. There is only a few sentences and general information in some Persian references such as Tarikh-i Gozideh and Musamarat al-Akhbar. Furthermore there is much more information about Eshrefids in the references like Anonymous Seljuk-nameh and Manâqeb al-Ârefin. There is also a little-known anonymous Persian reference which is written in the region of Eshrefids is Humây-nâmeh. It is about a love story in verses. Disregards to its content, Humây-nâmeh has importance for it was written in the region of Eshrefids and the handwritten notes on its cover page. Humây-nâmeh was endowed for a mosque at the city of Beyşehir. In this study, the records related with the Eshrefids in the Persian sources will be examined.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KHELEJANİ, A. H. (2022). FARSÇA KAYNAKLARDA EŞREFOĞULLARI'NA AİT KAYITLAR. Türk İslam Medeniyeti Akademik Araştırmalar Dergisi, Cilt: 11 - Sayı: 21, 125–143. https://ajindex.com/articles/625506

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (8)

  1. AKA, İ., 1989, "Aksarâyî, Kerîmüddin", Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi (DİA), II, İstanbul. AKSARÂYÎ, 1944, "Kerîmüddin Mahmud-i, Müsâmeretü'l-Ahbâr (Moğollar Zamanında Türkiye Selçukluları Tarihi)", nşr.: Osman Turan, TTK, Ankara AKSARÂYÎ, 2000, "Kerîmüddin Mahmud-i, Müsâmeretü'l-Ahbâr", çev.: Mürsel Öztürk, TTK, Ankara. AKSARÂYÎ, Mahmud b. "Muhammed, Târîh-i Selacika ya Müsâmeretü'l-Ahbâr ve Müsâyeretü'l-Ahyâr", tah.: Osman Turan, Tahran 1362 hş. ANONİM, 2014, "Târîh-i Âl-i Selçuk (Anonim Selçuknâme)", tercüme ve notlar; Halil İbrahim Gök, Fahrettin Coşguner, Ankara. ANONİM, "Târîh-i Âl-i Selçuk Der Anadolu", nşr.: Nadere Celali, yay.: Miras-i Mektub, Tahran 1377 hş. AYDINLU, S., "Gümane-zeni Derbare-i Mahall-ı Nazm-ı Humay-nâme", Guzariş-i Miras, S. 37, Tahran 1388 hş. AYDINLU, S., "Nareside Torenc", İsfahan 1387 hş. AYKURT, Yusuf, "Beyşehir Kitâbeleri ve Eşrefoğlu Camii ve Türbesi", Türk Tarih, Arkeologya ve Etnografya Dergisi, S. IV, İstanbul 1940.
  2. ÇAYCI, A., 2008, "Eşrefoğlu Beyliği Dönemi Mimari Eserleri", TTK yay.; Ankara.
  3. DEMİRALP, Y., 1996, "Akşehir ve Köylerindeki Türk Anıtları", Kültür Bakanlığı yay., Ankara.
  4. DİYANET, A., "Eşrefoğulları", Dairetü'l-Maarif-i Büzürg-i İslami (DMBİ), IX, Tahran 1381 hş. EFLÂKÎ, A., 2001, "Ariflerin Menkıbetleri, II", Farsçadan çev.: Tahsin Yazıcı, İstanbul 2001.
  5. EFLAKİ, Ş. A., "Menâkibü'l-Ârifîn, II", nşr.; Tahsin Yazıcı, yay: Dünyay-i Kitab, Tahran 1362 hş. FLEMMİNG, B., "Türkler-Anadolu Beylikleri", Milli Eğitim Bakanlığı İslam Ansiklopedisi (İA), XII/2, İstanbul 1988.
  6. GÜNALTAY, Ş., 1991, "İslam Tarihinin Kaynakları", İstanbul. -------- Humay-Nama, edit: A. J. Arberry, yay: Luzac & Company, Londra 1963. -------- Humây-nâme, yay. haz.: Muhammed Revşen, Tahran 1383 hş. İbn Bîbî, "el-Evâmirü'l-´Alâiyye fi'l-Umûri'l-´Alâiyye(Selçukname), II", Farsçadan çev. Mürsel Öztürk, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara1996. İbn-i Bîbî, "Anadolu Selçuki Devleti Tarihi (Muhtasar-i Selcukname)", Farsçadan çev. M. Nuri Gençosman, Haz. F. Nafiz Uzluk, Uzluk Basımevi, Ankara 1941.
  7. KOFOĞLU, S., 1995, "Eşrefoğulları", Türkiye Diyanet Vakfı İslâm. Ansiklopedisi (DİA), II, İstanbul.
  8. KONYALI, İ. H., 1991, "Abideleri ve Kitabeleriyle Beyşehir Tarihi", Erzurum. MERÇİL, E., 2009, "Selçuknâme", DİA, XXXVI, İstabnul. MEŞKUR, M. C., "Ahbar-ı Selacika-i Rum", Tahran 1350 hş. MUHAMMEDÎ, P., "Eflâkî", DMBİ, IX, Tahran 1379 hş. MÜSTEVFÎ, H., "Târîh-i Güzîde", nşr.:Abdü'l Hüseyin Nevayi, yay.: Emirkebir, Tahran 1364 hş. ÖZAYDIN, A., 2011,