Dergiler / Türk Dünyası Araştırmaları / 2014 / Cilt: 108 - Sayı: 212

Osmanlıda saray ressamlığı ve Batılı ressamların istihdamı (19. yüzyıl)

Paintwork and the employment of Western painters in the Ottoman court (19th century)

Sayfa
9–32
Yayın Tarihi
2022-11-03
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Abdülhamid tarafından saray ressamlığına tayin edilen ve Yıldız Sarayının son baş ressamı olan Zonaro örneği, hâmisi tarafından desteklenen sanatkârların saray orta mında eserlerini nasıl verimli bir şekilde ürettiklerini yansıtması bakımından dikkat çekicidir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Osmanlı saraylarının, tarihî seyir içinde kültür ve sanat faaliyetlerinin geliştirilmesine imkân veren mekânlar olarak da önemli hizmetler ifâ ettikleri bilinmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bilhassa Fatih döneminden başlamak üzere, farklı alanlarda faaliyet gösteren pek çok sanatkâr (şair, ressam, mimar vb.) saray muhitince himâye edilmiş, kendileri çeşitli vesilelerle maddî açıdan her zaman desteklenmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Abdülhamid tarafından saray ressamlığına tayin edilen ve Yıldız Sarayının son baş ressamı olan Zonaro örneği, hâmisi tarafından desteklenen sanatkârların saray orta mında eserlerini nasıl verimli bir şekilde ürettiklerini yansıtması bakımından dikkat çekicidir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Osmanlı saraylarının, tarihî seyir içinde kültür ve sanat faaliyetlerinin geliştirilmesine imkân veren mekânlar olarak da önemli hizmetler ifâ ettikleri bilinmektedir. Bilhassa Fatih döneminden başlamak üzere, farklı alanlarda faaliyet gösteren pek çok sanatkâr (şair, ressam, mimar vb.) saray muhitince himâye edilmiş, kendileri çeşitli vesilelerle maddî açıdan her zaman desteklenmiştir. Yüzyıllarca süren bu gelenek, 19. yüzyılda genişleyerek devam etmiştir. Bilindiği gibi 19. yüzyıl, Osmanlı Devletinde köklü değişikliklerin yaşandığı ve modernleşme faaliyetlerinin yoğunlaştığı bir dönemdir. Dolayısıyla Osmanlı idarecileri pek çok alanda gözlerini Batıya çevirmişlerdir. Bu alanların içinde, kültür ve sanat faaliyetleri de önemli bir yer tutar. Resim sanatı ise, bu faaliyetler arasında çok daha fazla itibar görmüş ve bu noktada bilhassa Avrupalı ressamlar ön plâna çıkmışlardır. Bu dönemde tercihen muhtelif Avrupa ülkelerinden getirilen ressamlar, belirli sürelerle sarayda istihdam edilmişler ve çoğu zaman talepler istikametinde eserler üretmişlerdir. Bu vazifeliler genellikle, Mâbeyn-i Hümâyûn Ressâmı , Sarây-ı Hümâyûn-ı Mülûkâne Ressâmı ve nihayet üst makamda bulunan sorumlu da, Ser-ressam , Ressâm-ı Hazret-i Şehriyârîve Resimci Başı gibi unvanlarla anılmıştır. Bu yüzyılın sonlarına doğru sarayda görevlendirilen ressamlardan birisi de İtalyan asıllı Fausto Zonarodur. Sultan II. Abdülhamid tarafından saray ressamlığına tayin edilen ve Yıldız Sarayının son baş ressamı olan Zonaro örneği, hâmisi tarafından desteklenen sanatkârların saray orta mında eserlerini nasıl verimli bir şekilde ürettiklerini yansıtması bakımından dikkat çekicidir.

Abstract

Ottoman Palaces are considered important locations for the development of cultural and artistic activities in the course of history. Starting from the era of Mohammed II (the Conquerant), so many artists (poets, painters, architects etc.) have been protected and supported by dignitaries in the court. This centuries long tradition was in progression in the 19th century. As everyone knows, radical changes in state structure and modernizing activities have taken place in the Ottoman Empire of the 19th century. For this reason, Ottoman statesmen have considered the West as a source of inspiration. Cultural and artistic activities have been very important in this context. Among these activities, paintwork had much esteem in this point and European master painters have been distinguished in particular. In this period, master painters from different European countries have been employed from time to time in the Ottoman Court and they have produced artworks on demand. These master painters have been called painter of the chamber of ceremonies , painter of the imperial palace and finally head painter or painter of his majesty.To the end of the 19 th century, one of these master painters in the court has been Italian oriented Fausto Zonarot. The fact that Zonara has been assigned as a court painter by Sultan Abdulhamid II and that he has soon become the last head painter of the Yildiz Palace show the existence of a fertile environment for the works of the artists who have been promoted by their royal patrons.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÜREKLİ, F. (2022). Osmanlıda saray ressamlığı ve Batılı ressamların istihdamı (19. yüzyıl). Türk Dünyası Araştırmaları, Cilt: 108 - Sayı: 212, 9–32. https://ajindex.com/articles/622770

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (3)

  1. A- Arşiv Belgeleri Başbakanlık Osmanlı Arşivi (BOA) Belgeleri Ayniyat Defteri, nr. 1599, sayfa 95, 29 Receb 1306. Bâb-ı Âlî Evrâk Odası-Nezâret ve Devâir Gelen-Giden Defterleri (BEO. NDGGD), Maarif Giden, nr. 395/9-6; nr. 58/100, 11 Mayıs 1287, 10 Şevval 1290; Maarif Gelen, Defter nr. 390/9-1, 12 Şevval 1306-30 Mayıs 1305. Dahiliye Nezâreti Mektubî Kalemi (DH.MKT), nr. 376/23. Sadâret Mektubî Kalemi Nezâret ve Devair (A.MKT.NZD), nr. 150/ 101. Hariciye Nezâreti Tercüme Odası (HR.TO), nr. 58/100; 68/36; 74/67; 78/76; 79/32; 79/36; 79/37; 106/43; 108/75; 119/20; 119/38; 119/ 42; 201/14; 355/18; 433/5; 437/72; 453/74; 497/30; 550/93. İrâde-Dahiliye (İ.DAH), nr. 691/48320; 1110/86891; 491/33244; 612/42650; 1154/90195; 792/64319; 1819/112; 1283/101012; 1127/ 88088. Hariciye Nezâreti Mektubî Kalemi (HR.MKT), nr. 88/37; 224/6; 283/ 100; 318/75. Hariciye Nezâreti Paris Sefareti (HR.SFR.4), nr. 16/82. Hariciye Nezâreti Siyasî Kısmı (HR.SYS), nr. 2771/84; 2773/12; 2858/74. Hazine-i Hâssa Nezâreti İrâdeler (HH.İ.), nr. 99/4; 100/21; 129/84. İrade-Hariciye (İ. HR), nr. 229/13447; 166/8906; 151/7991. İrâde-Husûsî (İ.HUS), nr. 1311/ZA-080. İrâde-Meclis-i Mahsus (İ.MM), nr. 58/2666. İrâde-Orman ve Maâdin (İ.OM), nr. 1312/Ra-6. İrâde-Taltifat (İ.TAL), nr. 1312/Ş-80; 1312/Z-74. Maarif Nezâreti Mektubî Kalemi (MF.MKT), nr. 53/43. Sadâret Ȃmedî Kalemi Defterleri (A.AMD.d.), nr. 224, s. 33. Sadâret Mektubî Kalemi Mühimme Odası (A.MKT.MHM), nr. 354/6. Yıldız Sadâret Hususî Maruzât Evrâkı (Y.HUS), 344/51. Zabtiye Nezâreti Belgeleri (ZB), 316/118. İstanbul Arkeoloji Müzeleri Arşivi (İAMA), Karton nr. 96, Dosya nr. 5938, 23 Teşrin-i sanî 1329; Karton nr. 96, Dosya nr. 5973; Karton nr. 96, Dosya nr. 8393. B- Süreli Yayınlar İstikbal, nr. 118, 23 Cemaziyelevvel 1293 ve nr. 118, 23 Cemaziyelevvel 1293. La Turquie, 13-14 September 1874; 29 Avril 1873; 4-5 Août 1875; 29 Juin 1876; 11-12 November 1877. L’Orient Illustré, 14 Novomber 1874. Ruzname-i Ceride-i Havadis, nr. 120, 20 Şevval 1281. Şark Gazetesi, 7, 11, 12, 14, 16 Ramazan 1291 ve 10, 16, 17 Şevval 1291 tarihli nüshaları. C- Telif Eserler AHMED RASİM: Tarih ve Muharrir, İstanbul, 1329. AHMED REFİK [Altınay]: Fatih Sultan Mehmed ve Ressam Bellini, İstanbul, 1325. ARSEVEN, Celal Esad: Türk Sanatı, İstanbul, 1989.
  2. ATIL, Esin: Levni ve Surname Bir Osmanlı Şenliğinin Öyküsü, İstanbul, 1999. Düşlerin Kenti: İstanbul,
  3. Pera Müzesi, İstanbul, 2010. EDHEM (Eldem), Halil: Elvâh-ı Nakşiye Koleksiyonu, İstanbul 1340. GÖNCÜ, T. Cengiz: “Osma