Dergiler / RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi / 2022 / Cilt: 0 - Sayı: 28

Ahlaki mesnevilerde misafirlik kavramı

The concept of hospitality in moral masnavi

Sayfa
369–382
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu kabulden hareketle çalışmada klasik Türk edebiyatı kapsamında yazılan ahlaki mesneviler içerisinden -yüzyıl farkı gözetilmeden- yirmi mesnevi incelenmiş ve divan şairlerinin, misafirlik olgusunu daha çok hangi yönlerden ele aldığı tespit edilmeye çalışılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Kültürel değerler, her toplumun kendi içerisinde benimsediği kabullere göre şekil alır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Türk toplumu da kendine has, çeşitlilik gösteren değerler bütününe sahiptir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu kabulden hareketle çalışmada klasik Türk edebiyatı kapsamında yazılan ahlaki mesneviler içerisinden -yüzyıl farkı gözetilmeden- yirmi mesnevi incelenmiş ve divan şairlerinin, misafirlik olgusunu daha çok hangi yönlerden ele aldığı tespit edilmeye çalışılmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Türk kültürü · misafirlik · mesnevi

Özet

Kültürel değerler, her toplumun kendi içerisinde benimsediği kabullere göre şekil alır. Türk toplumu da kendine has, çeşitlilik gösteren değerler bütününe sahiptir. Bunların içerisinde “misafirlik” ise üzerinde ayrıca durulması gereken bir kavramdır. Çünkü zihinlerde yer edinmiş bir ifade vardır ki bu, “Türk misafirperverliği”dir. Misafirlik, gerek İslamiyet öncesi gerek İslamiyet sonrası Türklerin yaşantısında olan kadim bir kavramdır. Hem dinî hem de millî bir değer olarak Türk toplumundaki yerini koruyan misafirlik, kendi içinde kuralları olan bir uygulamadır. Konuğun ve konuk edenin dikkat etmesi ve yapması gereken davranışlar, misafirlik adabını meydana getiren öğretilerdir. Bu adap içerisinde üzerinde en çok durulan kaide ise gelen misafir her kim olursa olsun onu konuk etmek ve ona ikramda kusur etmemektir. Türk kültüründe taşıdığı önem aşikâr olan misafirlik, edebî metinlerde de işlenen bir mevzu olmuştur. Klasik Türk edebiyatında müstakil hâlde yazılan mesneviler içerisinde dinî, tasavvufi ve ahlaki özellik gösterenler, misafirlik bahsinin nasıl ele alındığı hakkında bilgi verebilecek kaynaklardandır. Bu kabulden hareketle çalışmada klasik Türk edebiyatı kapsamında yazılan ahlaki mesneviler içerisinden -yüzyıl farkı gözetilmeden- yirmi mesnevi incelenmiş ve divan şairlerinin, misafirlik olgusunu daha çok hangi yönlerden ele aldığı tespit edilmeye çalışılmıştır.

Abstract

Cultural values take form in accordance with the acceptances adopted by each society. Turkish society also has a diverse set of values unique to itself. Among these, "hospitality" is a concept that should be especially dwelled upon. Because the expression of "Turkish hospitality" occupies a special place in minds. "Hospitage" is an ancient concept in the life of Turks both before and after Islam. Hospitage, with its place in Turkish society both as a religious and national value, is a social reality that has its own peculiar rules. The behaviors that the guest and the host should pay attention to are the teachings that make up this etiquette. The most emphasized rule in this regard is to host whoever the guest is and not to commit any mistake in treating and catering them. Hospitality, whose importance in Turkish culture is obvious, has also been a subject covered in literary texts. Among the masnavi written independently in classical Turkish literature, those who show religious, sufistic and moral characteristics are the sources that can provide information about how the subject of hospitality is handled. Based on this acceptance twenty masnavis among the moral masnavis written within the scope of classical Turkish literature, regardless of the century, were examined and it was tried to determine from which aspects the divan poets mostly dealt with the phenomenon of hospitality.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DURKAYA, H. (2022). Ahlaki mesnevilerde misafirlik kavramı. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, Cilt: 0 - Sayı: 28, 369–382. https://ajindex.com/articles/589574

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (30)

  1. Aksoy, A. (2018). 13. ve 14. Yüzyılda Anadolu'da Ahilik Teşkilatı, Etkisi ve Siyaseti. Medeniyet ve Toplum Dergisi, 2/1. s. 19-35.
  2. Aksoy, Ö. A. (1968). Atasözleri ve Deyimler (El Kitabı). Ankara:
  3. Ankara Üniversitesi Basımevi. Aksoy, Ö. A. (1988). Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü I- Atasözleri Sözlüğü. İstanbul: İnkılâp Basımevi. Aksoyak, İ. H. (2018). Gelibolulu Mustafa Âlî-Tuhfetü’l-Uşşâk. https://ekitap.ktb.gov.tr. [erişim tarihi: 07. 01. 2022].
  4. Aktan, C. C. (2009). Ahlak ve Ahlak Felsefesine Giriş. Hukuk ve İktisat Araştırmaları Dergisi, 1/1. s. 38-59.
  5. Altunbay, M. (2016). Temel Bir Değer Olarak Dede Korkut’ta Misafirperverlik ve İzzeti İkram. Akademik Bakış Dergisi, 56. s. 359-371.
  6. Arat, R. R. (2006). Yusuf Has Hacib-Kutadgu Bilig. İstanbul:
  7. Kabalcı Yayınevi.
  8. Ceyhan, A. ve Koşik, S. (2016). Cemâli’nin Risâle-i Durûb-ı Emsâl’i. Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi, 16. s. 33-76.
  9. Ceyhan, A. (1997). Bedr-i Dilşad’ın Murâd-nâmesi I. İstanbul: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları.
  10. Çağrıcı, M. (2005). Misafir. DİA. C. XXX. s. 171-172.
  11. Çanak, Ö. (2019). İslâm Öncesi Türk Kültüründe İnsani Değerler. (Yüksek Lisans Tezi). İstanbul:
  12. İstanbul Üniversitesi.
  13. Çavuşoğlu, R. (2014). Ferah-nâmeler ve Kemâloğlu’nun Ferah-nâmesi (İnceleme-Metin). (Doktora Tezi). İzmir:
  14. Dokuz Eylül Üniversitesi.
  15. Çelebioğlu, A. (1999). Türk Edebiyatı’nda Mesnevi (XV. yy’a kadar). İstanbul:
  16. Kitabevi Yayınları.
  17. Çınar, B. (2014). Taşlıcalı Yahya Bey-Gencîne-i Râz. İstanbul:
  18. Kesit Yayınları.
  19. Dursun, A. (2014). Türk Halk Kültüründe Hukuk Kavramı. (Doktora Tezi). Muğla: Sıtkı Koçman Üniversitesi.
  20. Duymaz, A. (2005). Oğuz Kağan Destanı'ndan Dede Korkut'a Toy Geleneğinin Simgesel Anlamı ve Türk Paylaşım Modeli. Karadeniz Araştırmaları, 5. s. 37-60.
  21. Erdi, S. ve Yurteser, S. T. (2007). Dîvânü Lugâti’t-Türk-Mahmûd el-Kâşgarî. İstanbul:
  22. Kabalcı Yayınevi.
  23. Ergin, F. (2003). Hüseyin Kudsî-i Edirnevî’nin Hayatı ve Pend-i Mahdûmân Adlı Eseri. (Yüksek Lisans Tezi). Ankara:
  24. Ankara Üniversitesi.
  25. Hamada, R. (2014). Siyâhîzâde Alî Efendi ve Gülşen-i Ahbâr Adlı Pend-i Attâr Tercümesi. (Yüksek Lisans Tezi). İstanbul: Yıldız Teknik Üniversitesi.
  26. Hengirmen, M. (1990). Güvâhî- Pend-nâme. Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
  27. Işıktaç, Y. (1991) Hukukun Kaynağı Olarak Örf ve Âdet Hukuku. (Doktora Tezi). İstanbul:
  28. İstanbul Üniversitesi.
  29. Kaplan, M. (2012). Diyarbakırlı Emîrî ve Nasihat-nâmesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5/22. s. 72-84.
  30. Kartal, A. (2014). Doğu’nun Uzun Hikâyesi. İstanbul: Doğu Kütüphanes