Dergiler / İslami Araştırmalar / 2018 / Cilt: 29 - Sayı: 3

Kur’ân’da Tefekkür Üzerine Bir Deneme

An Essay on Contemplation in the Qur’an

Sayfa
593–610
Yayın Tarihi
2022-10-19
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu anlamda âlemde yer alan her bir şey, üzerinde tefekkür edilmesi gereken bir öğeolarak karşımıza çıktığı gibi Allah’ın varlığının açık bir ispatı durumundadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Tefekkür/düşünme, felsefî literatürde, insan olmanın kendisiyle anlam kazandığı kavram olarakkarşımıza çıkmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Zira insanı diğer canlılardan ayıran en önemli nitelik olarak, düşünmekabiliyetine sahip olması kabul edilmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu anlamda âlemde yer alan her bir şey, üzerinde tefekkür edilmesi gereken bir öğeolarak karşımıza çıktığı gibi Allah’ın varlığının açık bir ispatı durumundadır.
🔬Tür:Laboratuvar & Saha Deneyi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Tefekkür/düşünme, felsefî literatürde, insan olmanın kendisiyle anlam kazandığı kavram olarakkarşımıza çıkmaktadır. Zira insanı diğer canlılardan ayıran en önemli nitelik olarak, düşünmekabiliyetine sahip olması kabul edilmektedir. Bu niteliği sayesinde eşyanın hakikatini kavrama çabasıiçerisine giren insan, hayatını bu çaba sonucunda elde ettiği veriler doğrultusunda tanzim etmekte, hattatabiata yön verebilmektedir. Tabiatı gereği akıl sahibi olan ya da düşünme niteliği tabiatı ile özdeşleşeninsan, “düşünen canlı” olarak tanımlanmaktadır. Kur’ân’ı Kerim’e baktığımızda da insanın akıl sahibi birvarlık olduğuna sık sık vurgu yapıldığını, olay ve olgular üzerinde tefekküre davet edildiğini, insanınyaratılış gayesini ancak aklını doğru şekilde kullanması sayesinde gerçekleştirebileceğine dikkatçekildiğini görmekteyiz. Bu nedenle insanın bizzat kendi varlığı, yer, gök ve onlarda bulunanlarhakkında tefekkür teşvik edilerek, buradan Allah’ın varlık ve birliğini kavramaya geçilmesiistenmektedir. Bu anlamda âlemde yer alan her bir şey, üzerinde tefekkür edilmesi gereken bir öğeolarak karşımıza çıktığı gibi Allah’ın varlığının açık bir ispatı durumundadır.

Abstract

Thinking, in the philosophical literature, is a concept that finds meaning through human existence. It is accepted that the most important feature that distinguishes a human from another living being is that he/she has the ability to think/contemplate. Human, striving to grasp the essence of existence thanks to this feature, arranges his life in the light of the knowledge obtained through effort; he can even design nature through his abilities. Humans, with a reasoning capacity by nature are given the ability to think; they are described as “the thinking creatures”. In the Qur’an the reasoning capacity of humans is specifically underlined, they are encouraged to contemplate on events and phenomena. It is mentioned that they can only actualize their existential mission by using their mind in a sensible way. Therefore, humans are encouraged to contemplate on their own existence besides thinking about earth, skies and existences beyond them. They are asked to proceed from this level of thinking to the level of attempting to conceive the existence and oneness of Allah. Every single object and being in this world is regarded as something to contemplate on and everything is perceived as an evidence for the existence of God.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

TANRIVERDİ, H. (2022). Kur’ân’da Tefekkür Üzerine Bir Deneme. İslami Araştırmalar, Cilt: 29 - Sayı: 3, 593–610. https://ajindex.com/articles/550498

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (14)

  1. Aclûnî,Ebü’l-Fidâ İsmail b. Muhammed, Keşfu’lHafâ ve Müzîlü’l-İlbas, Mektebetu’l-Kudsî, Kahire 1351/1932.
  2. Akgün, İbrahim, “Kur’ân Perspektifinde Tefekkür ve Vasıtaları”, Iğdır Üniversitesi İlahiyat Fak. Dergisi, 2013, sayı: 1, ss. 55-80.
  3. Aydın, İsmail Hakkı – Değirmenci, Can Hikmet, Beynin Şifresi, Girdap Kitap, İstanbul 2016.
  4. Bayram, Enver, “Râzî’nin Tefsir-i Kebîr’de Güneş Sistemi ile İlgili Âyetleri Yorumlaması”, Cumhuriyet Ünv. İlahiyat Fakültesi Dergisi, 2011, c. 15, sayı: 2, ss. 211-234.
  5. Belgesay, Mustafa Reşit, Kur’ân Hükümleri ve Modern Hukuk, İstanbul Üniversitesi Yay., İstanbul 1963.
  6. Bolay, Süleyman Hayri, Felsefi Doktrinler ve Terimler Sözlüğü, Akçağ Yay., Ankara 1999.
  7. Büyükkörükçü, Tahir, “İslâm’da Tefekkür”, İslâm Medeniyeti, 1967, c. 1, sayı: 1, ss. 6- 8. Cavanperest, Şüca, “Kur’ânda Tefekkürün Umumi Anlamı”, Bakü Devlet Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’nin İlmi Mecmuası, 2013, sayı: 20, ss. 389-399.
  8. Cüceloğlu, Doğan, İnsan ve Davranışı, Remzi Kitabevi, İstanbul 2010. Cürcanî, Seyyid Şerif, et-Ta’rîfât, Tahran 1370/1950.
  9. Çetin, Mustafa, “Kur’ân’da Tefekkür Kavramı”, Dokuz Eylül Üniv. İlahiyat Fak. Dergisi, 1994, sayı: 8, ss. 43-59.
  10. Çetinkaya, Bayram Ali, “Tefekkür, Tezekkür ve Arınma”, Diyanet, 2006, sayı: 185, ss. 37- 39. Ersoy, Mehmet Akif, Safahat, Akpınar Yayınevi, İstanbul 1989.
  11. Flammarion, Camille, Popular Astronomy, trans. John Ellard Gore, United Kingdom: Cambridge University Press, 2014. Fârâbî, Ebû Nasr, Kitâbu’s-Siyâseti’lMedeniyye el-Mulakkab bi Mebâdii’l Mevcûdât, el-Matbaatu’l Kâtulikiyye, Beyrut 1964. Fârâbî, Ebû Nasr, Ârâu Ehli’l Medîneti’l Fâdıla ve Mutedâddâtihâ, (thk. Ali Bû Mulhim), Dâr ve Mektebetu’l Hilâl, Beyrut 1995.
  12. Francis, Gavin, İnsan Vücuduna Seyahat, (çev. Şiirsel Taş), Domingo Yay., İstanbul 2017. Gazzâlî, Ebû Hamid Muhammed, Mearicü’1- Kuds (Hakikat Bilgisine Yükseliş), çev. Serkan Özburun, İnsan Yay., İstanbul 1995. Gazzâlî, Ebû Hamid Muhammed, Kimyâ-i Saâdet, (thk. Hüseyin Hidiv Cem), Tahran 1368/1948. Gazzâlî, Ebû Hamid Muhammed, el-Hikmet-u Fi Mahlûkâtillahi Azze ve Celle, (Mecmuatü Resail İmam Gazzâlî, 1-7), Beyrut: Daru’l-Kutubi’l-İlmiyye, Beyrut 1994. Gazzâlî, Ebû Hamid Muhammed, İhyâ-u Ulûmi’d-Dîn, İstanbul 1988. Gazzâlî, Ebû Hâmid Muhammed, İtikadda Orta Yol, (trc. Kemal Işık), Ankara Üniversitesi Basımevi, Ankara 1971.
  13. Hewitt, A. Nick - Jackson, Andrea V., Handbook of Atmospheric Science, Blackwell Publishing, Oxford 2003.
  14. Heyet, İnsan Vücudu, İstanbul 1979. İbnü’l-Arabî, Muhyiddin,el-Fütûhâtü’l-Mekkiy