Dergiler / Hitit Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2011 / Cilt: 10 - Sayı: 20

İbn Haldun’un İlim Anlayışında Felsefe ve Tarih Tasavvuru

The Idea of Philosophy and History in Ibn Khaldun’s Conception of Science

Sayfa
29–59
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu yeni yaklaşımda ne deneysel saha inkâredilir ne de dini ya da metafizik saha inkâr edilir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İbn Haldun tarih ve felsefe konusundaki yeni yaklaşımlarından sebebiyle oldukça farklı bir düşünürolarak kabul edilmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:İslam felsefesinde Meşşâî akımın metafizik düşüncesi hakkındaki eleştirilerinden dolayı İbn Haldun felsefe karşıtı gibi anlaşılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu yeni yaklaşımda ne deneysel saha inkâredilir ne de dini ya da metafizik saha inkâr edilir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

İbn Haldun tarih ve felsefe konusundaki yeni yaklaşımlarından sebebiyle oldukça farklı bir düşünürolarak kabul edilmiştir. İslam felsefesinde Meşşâî akımın metafizik düşüncesi hakkındaki eleştirilerinden dolayı İbn Haldun felsefe karşıtı gibi anlaşılmıştır. Oysaki düşünür metafiziği inkâr etmedenmetafiziğe ait iddiaların akılla bilinebilirliği iddiasını eleştirmektedir. İbn Haldun’un metafizik konusundaki yaklaşımları yeni bir bilimsel paradigmaya işaret etmektedir. Böylece düşünür, tarih veumranı insani bilimler sahasında formüle etmektedir. Bu yeni yaklaşımda ne deneysel saha inkâredilir ne de dini ya da metafizik saha inkâr edilir.

Abstract

Ibn Khaldun is regarded as a very interesting thinker because of new approaches about history andphilosophy. Ibn Khaldun is generally understood against to philosophy due to his criticizing aboutmetaphysical thought of Peripathetic School in Islamic philosophy. But the thinker criticized theassertion that metaphysical assumpsions could known by pure reason without denying the entiremetaphysics. Ibn Haldun’s approaches to metaphysics sign a new scientific paradigm. Thus thethinker has formulated history and social theory (umran) in the area of knowledge of humanities.In this new approach, neither empirical area nor religious or metaphysical area is denied.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Aygün, A. (2022). İbn Haldun’un İlim Anlayışında Felsefe ve Tarih Tasavvuru. Hitit Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 10 - Sayı: 20, 29–59. https://ajindex.com/articles/537729

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (21)

  1. Açıkgenç, Alparslan, Bilgi Felsefesi, İnsan Yay., İstanbul 2002.
  2. Ahmad, Zaid, The Epistemology of Ibn Haldun, Routledge Curzon, New York 2003.
  3. Akyol, Aygün, Şehrezuri Metafiziği, Araştırma Yay., Ankara 2011.
  4. Akyol, Şehristânî’nin Filozoflarla Mücadelesi, Araştırma Yay., Ankara 2011.
  5. Aristoteles, Metafizik, çev.: Ahmet Arslan, Sosyal Yay., İstanbul 1996.
  6. Aristoteles, Eudemos’a Etik, çev.: Saffet Babür, Dost Kitabevi, Ankara 1999.
  7. Arslan, Ahmet, İbn-i Haldun’un İlim ve Fikir Dünyası, Vadi Yay., Ankara 1997.
  8. Arslan, İslam Felsefesi Üzerine, Vadi Yay., Ankara 1999.
  9. Aydın, İbrahim Hakkı, “Tehafüt Geleneği Üzerine Bir Değerlendirme”, Atatürk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Atatürk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, sayı: 26, Erzurum 2006.
  10. Bayrakdar, Mehmet, İslam Felsefesine Giriş, Türkiye Diyanet Vakfı Yay., Ankara 1999.
  11. Bayrakdar, İslam’da Bilim ve Teknoloji Tarihi, Türkiye Diyanet Vakfı Yay., Ankara 1985.
  12. Bedir, Murteza, “İslam Düşünce Geleneğinde Nakli İlim Kavramı ve İbn Haldun”, İslam Araştırmaları Dergisi, sayı: 15, 2006. Câbirî, Muhammed Âbid, Felsefi Mirasımız ve Biz, haz.: Burhan Köroğlu, çev.: Said Aykut, Kitabevi Yay., İstanbul 2000.
  13. Collingwood, R.G., Tarih Tasarımı, çev.: Kurtuluş Dinçer, Ara Yay., İstanbul 1990.
  14. Corbin, Henry, İbn Rüşd’den Günümüze İslam Felsefe Tarihi, çev.: Abdullah Haksöz, İnsan Yay., İstanbul 1997.
  15. Deniz, Gürbüz, Kelâm-Felsefe Tartışmaları (Tehâfütler Örneği), Fecr Yay., Ankara 2009. el-Mezugi, Muhammed, “İbn Haldun ve Felsefe”, Fikru İbn Haldun ed-dirase ve’l-hadare ve’l-heymene içinde, Beyrut 2007.
  16. Enan, Muhammed Abdullah, Ibn Khâldûn His Life and Works, Kitab Bhavan, New Delhi 1997.
  17. Fahri, Macit, İslam Felsefesi Tarihi, Ayışığı Kitapları Yay., İstanbul 1998. Fârâbî, Mutluluğun Kazanılması, çev.: Ahmet Arslan, Vadi Yay., Ankara 1999. Fârâbî, İhsâu’l-ulûm, çev.: Ahmet Ateş, Milli Eğitim Bakanlığı Yay., İstanbul 1990. Fârâbî, Fususu’l-medenî, çev.: Hanifi Özcan, Dokuz Eylül Üniversitesi Yay., İzmir 1987. Fârâbî, el-Medinetü’l-Fazıla, çev.: Nafiz Danışman, Milli Eğitim Bakanlığı Yay., Ankara 2001.
  18. Gazali, İhyâu Ulumid’d-Dîn, çev.: Ahmed Serdaroğlu, Bedir Yayınevi,
  19. İstanbul trs. Gazali, Tehafütü’l-Felâsife, neşr.: Darü’l-Mearif, Kahire 1987. Gibb, “The Islamic Background of Ibn Khaldun’s Political Theory, Bulletin of the School of Oriental Studies, University of London, sayı: 7, no: 1, 1933.
  20. Goodman, Lenn Evan, “Ibn Khaldun and Thucyidides”, Journal of American Oriental Society, sayı: 92, no: 2, 1972.
  21. Güzel, Abdur