KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Hitit Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2012 / Cilt: 11 - Sayı: 22

Kutsal değerlerin siyasete elet edilmesi bağlamında Abdullah b. Ali isyanı

Abdullah b. Ali’s rebellion in the context of the sacred values to be a tool in politics

Hüseyin GÜNEŞ
Sayfa
75–103
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu mektubun nasıl kaleme alındığı ve metnin sonraki dönemlere ne şekilde aktarıldığı araştırılacak; metinde hangi kutsal değerlerin işlendiği, siyasî emellere ulaşmak için bunların nasıl kullanıldığı, verilen siyasî kararlarda bu değerlerin ne derecede göz önünde bulundurulduğu ve bunlara ne ölçüde itibar edildiği soruları-na yanıt aranacaktır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Ali, Abbâsî devletinin kuruluşu aşamasında yararlılıklar göstermiş; özellikle son Emevî halifesi Mervân b.
📊
Temel Bulgular & Veri:Muhammed’i Zap savaşında mağlup etmesi ve Emevî ailesinin bertaraf edilmesi sürecindeki faaliyetleri ile dikkatleri üzerine çekmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu mektubun nasıl kaleme alındığı ve metnin sonraki dönemlere ne şekilde aktarıldığı araştırılacak; metinde hangi kutsal değerlerin işlendiği, siyasî emellere ulaşmak için bunların nasıl kullanıldığı, verilen siyasî kararlarda bu değerlerin ne derecede göz önünde bulundurulduğu ve bunlara ne ölçüde itibar edildiği soruları-na yanıt aranacaktır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Abdullah b. Ali, Abbâsî devletinin kuruluşu aşamasında yararlılıklar göstermiş; özellikle son Emevî halifesi Mervân b. Muhammed’i Zap savaşında mağlup etmesi ve Emevî ailesinin bertaraf edilmesi sürecindeki faaliyetleri ile dikkatleri üzerine çekmiştir. İşindeki başarısından dolayı Şam valiliği ile taltif edilmiş ve bu süreçte Abbâsî devletinin ilk halifesi Ebü’l-Abbâs’tan veliahtlık sözü almıştır. Ancak bu söz tutulmayıp Ebû Ca’fer el-Mansûr ikinci halife olarak öne çıkınca, hilafetin kendi hakkı olduğu gerekçesiyle isyan etmiştir. Başarısızlıkla sonuçlanan isyandan sonraki süreçte ise teslim olması için kendisine emân verilmiştir. Makalede Abdullah b. Ali’nin isyan süreci işlendikten sonra, Ebû Ca’fer el-Mansûr’un ona verdiği emân mektubu ele alınacaktır. Bu mektubun nasıl kaleme alındığı ve metnin sonraki dönemlere ne şekilde aktarıldığı araştırılacak; metinde hangi kutsal değerlerin işlendiği, siyasî emellere ulaşmak için bunların nasıl kullanıldığı, verilen siyasî kararlarda bu değerlerin ne derecede göz önünde bulundurulduğu ve bunlara ne ölçüde itibar edildiği soruları-na yanıt aranacaktır.

Abstract

Abdullah b. Ali had benefited on creation of the Abbasid state especially has attracted attention on him to defeat the last Umayyad caliph Marwan b. Muhammad in the battle of Zap and by his activi-ties in the process of elimination the Umayyad house. Due to the success of the job was rewarded with the governorship of Damascus and in this process received pledges of hereditary from Abu’l-Abbas, the first caliph of the Abbasid state. But when, Abu Jafar al-Mansur emerged as the second caliph he started the revolt on the grounds thought the caliphate was his right. Assurance was given to him after the rebellion, resulting in failure to surrender. After studying process of the revolt of Abdullah b. Ali, the letter, given him by Abu Jafar al-Mansur, will be dealt with. How the letter was created and how it was transferred to subsequent generations in the following years; which sacred values were processed in the text; how they were used to achieve political aspira-tions; to what extent these values were considered in the political decisions and what was their dignity? The questions will be answered in the article.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

GÜNEŞ, H. (2022). Kutsal değerlerin siyasete elet edilmesi bağlamında Abdullah b. Ali isyanı. Hitit Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 11 - Sayı: 22, 75–103. https://ajindex.com/articles/537712

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (6)

  1. Belâzurî, Ahmed b. Yahya (279/892), Kitâbu Cümel min Ensâbi’l-Eşrâf, 1-13, tahk.: Suheyl Zekkâr ve Riyâz Ziriklî, Dârü’l-Fikr, Beyrut 1996.
  2. Bozkurt, Nahide, “Mansûr”, DİA, İstanbul 2003, c. 28, ss. 5-6. Cehşiyarî, Muhammed b. Abdûs (331/942), Kitâbü’l-Vüzerâ ve’l-Küttâb, tahk.: A. İsmail es-Savî, Matbaatu Abdülhamid Ahmed Hanefî, Mısır 1938. Dineverî, Ebû Hanîfe Ahmed b. Dâvûd (282/895), el-Ahbârü’t-Tivâl, tahk.: A. Amir, Vezâretü’s-Sekâfe, İskenderiye 1959.
  3. Durmuş, İsmail, “İbnü’l-Mukaffa”, DİA, İstanbul 2000, c. 21, ss.130-134.
  4. Demirci, Mustafa, “Emevîlerden Abbâsîlere Geçiş Sürecinin Bir Tanığı: Abdullah İbnü’l-Mukaffâ ve Risâletü’s-Sahâbesi”, Dokuz Eylül Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, İzmir 2005, sayı: 21, ss. 117-148. Ezdî, Ebu Zekeriya Yezid b. Muhammed (334/945), Târîhu’l-Mevsil, tahk.: Ali Habibe, Lecnetü İhyâi’t-Türâsi’l-İslâmî, Kahire 1967.
  5. Fığlalı, Ethem Ruhî, “Abdullah b. Ali”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi (DİA), İstanbul 1988, c. 1, s. 81-83. Halîfe b. Hayyât el-Asferî (240/854), Târîhu Halîfe Bin Hayyât, tahk.: E. Ziya el-Umerî, Dâru Taybe, 2. bs., Riyad 1985. İbn A’sem, Ebû Muhammed Ahmed el-Kûfî (314/926), el-Fütûh, 1-8 (1-4), tahk.: Ali Şirî, Dârü’l-Edvâ, Beyrut 1991. İbn Asâkir, Ebü’l-Kâsım Ali b. Hasan (571/1175), Târîhu Medîneti Dimeşk, 1-80, tahk.: Ömer el-Amrâvî, Dârü’l-Fikr, Beyrut 1997. İbn Hallikân, Ebü’l-Abbâs Şemsuddîn b. Ahmed (681/1282), Vefeyâtu’l-A’yân ve Enbâu Ebnâi’z-Zemân, 1-8, tahk.: İhsân Abbâs, Dâru Sâdır, Beyrut 1994. İbn Kesîr, Ebü’l-Fidâ İsmail b. Ömer (774/1372), el-Bidâye ve’n-Nihâye, 1-21, tahk.: A. A. et-Türkî, Dâru Hicr, İmbabe 1997.
  6. İbn Kuteybe, Ebû Muhammed Abdullah b. Müslim (276/889), el-İmâme ve’s-Siyâse, 1-2, tahk.: Ali Şirî, Dârü’l-Edvâ, Beyrut 1990. İbnü’l-Cevzî, Ebü’l-Ferec Abdurrahman b. Ali (597/1200), el-Muntazam fî Târîhi’l-Mülûk ve’l-Ümem, 1-19, tahk.: Muhammed Abdülkadir Ata ve Mustafa Abdülkadir Ata, Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye, Beyrut 1992. İbnü’l-Esîr, Ebi’l-Hasen Ali b. Muhammed (630/1232), el-Kâmil fi’t-Târîh, 1-11, tahk.: Ebü’l-Fidâ Abdullah el-Kâdî, Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye, Beyrut 1987. İbnü’n-Nedîm, Muhammed b. İshak (386/996), el-Fihrist, tahk.: Rıza-Teceddüd, Tahran 1971. İbnü’t-Tıktakâ, Muhammed b. Ali (709/1309), el-Fahrî fi’l-Âdâbi’s-Sultâniye ve’d-Düveli’l-İslâmiye, Dâru Sâdır, Beyrut ts. Kummî/Nevbahtî, Ebû Halef Sa’d b. Abdillah el-Eş’ârî (301/913) / Ebû Muhammed Hasan b. Musa (300/912), Şiî Fırkalar (Kitâbü’l-Makâlât ve’l-Fırak/Fıraku’ş-Şiâ), çev.: Hasan Onat, v