Dergiler / History Studies / 2012 / Cilt: 4 - Sayı: 1

Halit Paşa olayı ve yankıları

The Halit Pasha incident and its reflections

Sayfa
547–571
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışmada olayın sebepleri, seyri ve yankıları hakkında bilgiler verilecektir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Aslen Kastamonulu olan Halit Paşa, İstanbul‟da doğmuştur.
📊
Temel Bulgular & Veri:Trablusgarp, Balkan, Birinci Dünya, İnönü, Sakarya, Büyük Taarruz savaşlarının yanı sıra Ermeni Harekâtı‟nda etkin rol oynamıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışmada olayın sebepleri, seyri ve yankıları hakkında bilgiler verilecektir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Aslen Kastamonulu olan Halit Paşa, İstanbul‟da doğmuştur. Türk tarihinin önde gelen simalarından biridir. Askerlik hayatı süresince büyük kahramanlıklar yapmıştır. Trablusgarp, Balkan, Birinci Dünya, İnönü, Sakarya, Büyük Taarruz savaşlarının yanı sıra Ermeni Harekâtı‟nda etkin rol oynamıştır. Savaşlardaki cesareti nedeniyle “Deli Halit” namıyla bütün memlekette tanınmıştır. Askerlik hayatından sonra siyasete girme kararı almış ve İkinci Dönem Türkiye Büyük Millet Meclisi‟ne Ardahan Mebusu olarak seçilmiştir. Askerî hayata alışmış olan Halit Paşa, TBMM‟de politik ortama uyum sağlayamamıştır. Farklı fikirlere şiddetle karşı çıkmıştır. Bu da onun asabiyetini artırmıştır. 9 Şubat 1925‟te Afyonkarahisar Mebusu Ali Bey‟le kavga etmiştir. Halit Paşa, yaralanmış, ardından 14 Şubat 1925 tarihinde vefat etmiştir. Olayın sebepleri ve seyri şimdiye kadar tam olarak aydınlatılamamıştır. Olayla ilgili birçok gizemli noktalar vardır. Bu çalışmada olayın sebepleri, seyri ve yankıları hakkında bilgiler verilecektir.

Abstract

Halit Pasha, who was originally from Kastamonu, was born in Istanbul. He is one of the leading figures in Turkish history. He was a heroic figure during his military life. He played an influential role in the Tripoli War, the Balkan Wars, the First World War, Inonu Wars, Sakarya War, and the Great Offensive as well as the Armenian conflict. He was known as "Deli Halit" throughout the country because of his encourage in the wars He had taken the decision to enter politics after his military life and was elected as Deputy of Ardahan at The Second Period of the Grand National Assembly of Turkey (TBMM). Halit Pasha, who was a successful soldier, failed to achieve compliance with the political environment at the TBMM. He was strongly opposed different ideas. This also has increased his irritability. He had fought with Deputy of Afyon, Ali Bey on February 9, 1925. Halit Pasha was wounded and then died on February 14, 1925. The causes and course of the incident have not been fully elucidated so far. There are very mysterious points about the incident. In this study, information will be given about the causes, course and reflections of the incident.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÜÇÜNCÜ, U. (2022). Halit Paşa olayı ve yankıları. History Studies, Cilt: 4 - Sayı: 1, 547–571. https://ajindex.com/articles/537348

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. Arşiv ve Tutanaklar “Hakkı İinâsi, Rüşdî Paşalarla Hilmî Bey’in Telgrafı, TBMM Arşivi, Sicil No:452. “Hâlid Paşa’nın Muhtasar Tercüme-i Hâli”, TBMM Arşivi, Sicil No: 452. “Hâlid Paşa’nın Tercüme-i Hâl Varakası”, TBMM Arşivi, Sicil No: 452. “Halid Paşa’nın Seçim Mazbatası”, TBMM Arşivi, Sicil No: 452. “Birinci İu’be Raporu”, TBMM Arşivi, Sicil No: 452. “Hâlid Paşa’nın Annesi Fatma Hanım’ın Telgrafı”, TBMM Arşivi, Sicil No: 452. TBMM Başkanlığı’nın Tahkikat Sûreti, TBMM Arşivi, Sicil No: 452. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre: 2,C. 1, TBMM Matbaası, Ankara 1961.
  2. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre: 2,C. 10,TBMM Matbaası, Ankara 1975.
  3. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre: 2,C. 5, TBMM Matbaası, Ankara 1968.
  4. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre: 2,C. 8, TBMM Matbaası, Ankara 1975.
  5. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre: 2,C. 4, TBMM Matbaası, Ankara 1968.
  6. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre: 2,C. 13, TBMM Matbaası, Ankara 1975.
  7. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre: 2,C. 7, TBMM Matbaası, Ankara 1968.
  8. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre: 2,C. 14, TBMM Matbaası, Ankara 1976.
  9. Kitap ve Makaleler AĞAOĞLU, Samet; Babamın Arkadaşları, İletişim Yay., İstanbul 1998.
  10. ATATÜRK, Mustafa Kemal; Nutuk, Atatürk Araştırma Merkezi Yay., Ankara 1997.
  11. AVCIOĞLU, Doğan;Milli Kurtuluş Tarihi, C. 4, Tekin Yay., Ankara 1991.
  12. AYGEN, Mehmet S., Muzaffer Görktan; Ali Çetinkaya, Türkeli Matbaası, Afyon 1982.
  13. CEBESOY, Ali Fuat; Siyasi Hatıralar, C.2., Haz. Osman Selim Kocahanoğlu, Temel Yay., İstanbul 2002.
  14. DEMİREL, Ahmet;Ali Şükrü Bey‟in Tan Gazetesi, İletişim Yay., İstanbul, 1996.
  15. EMİN, Ahmet; “Meclisteki Hâdise”, Vatan, 11 İubat 1341/11 İubat 1925, Sayı: 661. EMİN, Ahmet; “UmûmîHayâtımızınKurbânları”, Vatan, 15 İubat 1341/15 İubat 1925, Sayı: 665. EMİN, Ahmet; “İâhsîİnfiâller ve Neticeleri”, Vatan, 16 İubat 1341/16 İubat 1925, Sayı: 666. ETHEM, Sadri; “Askerlikle Meb’ûsluğun Tefriki Lüzûmu”,Son Telgraf, 11 İubat 1341/11 İubat 1925, Sayı: 239. GOLOĞLU, Mahmut; Devrimler ve Tepkileri, İş Bankası Yay., İstanbul 2009.
  16. GÖLDAİ, İsmail,Takrir-i Sükûn Görüşmeleri, Belge Yay., İstanbul 1997. İSTİKBAL, “Hâlid Paşa”, İstikbâl 16 İubat 1341/ 16 İubat 1925, Sayı: 1404. İSTİKBAL, “Hâdise Karşısında”, İstikbâl 17 İubat 1341/ 17 İubat 1925, Sayı: 1405 Kadirbeyoğlu Zeki Bey‟in Hâtıraları, Haz. Ömer Fâruk Lermioğlu, Sebil Yay., İstanbul 2007.
  17. KADRİ, Yakup; Millî Bir Zıyâ”, Hâkimiyet-i Milliye, 15 İubat 1341/15 İubat 1925, Sayı: 1350. KANDEMİR, Feridun;Cumhuriyet Devrinde Siyasi Cinayetler, Ekicigil Yay., İstanbul 1955.
  18. KUTAY, Cemal; Halit Paşa Ali Çetinkaya Vuruşması, Tarih Kütü