Dergiler / History Studies / 2017 / Cilt: 9 - Sayı: 2

Mütevazi Mütevekkil Bir Anadolu Köylüsünün Cumhuriyet’le Yaştaş Nukûd-Çeşme Vakfı ve Vakfiyesi

A Humble and Resigned Anatolian Peasant’s Nukûd-Fountain Waqf Coeval with The Republic

Sayfa
157–169
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Makale konusu vakıf, hem bir su, hem de para vakfı olarak ilginç bir örnektir; vakfın Türk kültüründeki devamlılığını göstermesi bakımından önemlidir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İslam medeniyetinden devralınan köklü bir miras olan vakıfların, Türk-İslam dünyasında toplumun pek çok ihtiyacına cevap veren yaygın bir müessese olarak bütün haşmetiyle varlığını koruduğu bilinen bir gerçektir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Çalışmada, Cumhuriyet'in kuruluş yılında, Afyon Karahisar, Aziziye İlçesi Dere Köy'de ihya edilmiş iki adet çeşmenin tamir ve bakımı için tesis edilen mütevazi bir nukûd-çeşme vakfı tanıtılıp değerlendirilecektir.
💡
Sonuç & Katkı:Makale konusu vakıf, hem bir su, hem de para vakfı olarak ilginç bir örnektir; vakfın Türk kültüründeki devamlılığını göstermesi bakımından önemlidir.
🔬Tür:Laboratuvar & Saha Deneyi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

İslam medeniyetinden devralınan köklü bir miras olan vakıfların, Türk-İslam dünyasında toplumun pek çok ihtiyacına cevap veren yaygın bir müessese olarak bütün haşmetiyle varlığını koruduğu bilinen bir gerçektir. Cemiyetin dini vecibelerini yerine getirdikleri büyüklü küçüklü cami, mescit ve dergâhlar; mektep, medrese, kütüphane türü ilim-irfan yapıları; su kemeri, çeşme, sebil, hamam nevi nezafet eserleri; kervansaray, han, kapan, arasta, bezzazistan benzeri sosyo-iktisadi yapılar ve nihayet yol, köprü gibi bayındırlık eserleriyle tabhane (imaret), bîmarhane, darülaceze türü gündelik hayatın muhtelif alanlarına dair yapıların hemen hepsi vakıf üzerinden bina ve tesis olunmakta; tüm hizmet ve faaliyetlerini de yine vakıf kanalıyla finanse etmektedir.Vakıf müessesesi bünyesinde su vakıflarının, tarihin hemen her devrinde, ayrı bir yeri vardır. Çünkü su, insan ve tüm canlı hayatının en temel unsurudur. Çalışmada, Cumhuriyet'in kuruluş yılında, Afyon Karahisar, Aziziye İlçesi Dere Köy'de ihya edilmiş iki adet çeşmenin tamir ve bakımı için tesis edilen mütevazi bir nukûd-çeşme vakfı tanıtılıp değerlendirilecektir. Makale konusu vakıf, hem bir su, hem de para vakfı olarak ilginç bir örnektir; vakfın Türk kültüründeki devamlılığını göstermesi bakımından önemlidir.

Abstract

It is undeniable that waqfs, as legacy from Islamic civilization and a foundation meeting the needs, continues its existence in Turkic World as well. Waqfs built the buildings committed to daily needs and finance services of society such as religious places like mosques, mescids, dervish convents; educational constructions like schools, libraries; water facilities like; aqueducts, fountains, bathhouses; socio-economical constructions like caravansarays, roads, bridges, hospitals, poorhouses.Throughout the history, water waqfs has a special place so water is the basic of human and all livinglife. The present study evaluates a nukûd waqfs for restoring two fountains which has been brought tolife in Afyon Karahisar, Aziziye, at the beginning of Turkish Republic. It is a special example asfountain and Money waqf in the meantime. Also, it is important because it indicates the continuity ofwaqfs in Turkish culture.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KÖKSAL, O. (2022). Mütevazi Mütevekkil Bir Anadolu Köylüsünün Cumhuriyet’le Yaştaş Nukûd-Çeşme Vakfı ve Vakfiyesi. History Studies, Cilt: 9 - Sayı: 2, 157–169. https://ajindex.com/articles/536996

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (9)

  1. Çeşme Vakfı Vakfiyesi ( Şahsımızda mahfuz). Vâkıf ve mütevelliyenin aile nüfus kayıt örnekleri. ATEŞ, İbrahim; “Vakıflarda Dualar ve Beddualar”, Vakıflar Dergisi, Sa.XVII (1983),Vakıflar Gn. Md. Yayını, Ankara s.5-37.
  2. BERKİ, Ali Himmet; “İslamda Vakıf, Zağanus Paşa ve Zevcesi Nefise Hatun Vakfiyeleri”, Vakıflar Dergisi, Sa. IV (1958), s.19-37. Konjonktür; Sene 7, No.4-6, Nisan-Haziran 1947,
  3. Ticaret Bakanlığı süreli yayını, Ankara 1947. ÖMER Feyzi; İthafü’l-Ahlâf fî Ahkâmi’l-Evkaf, Vakıflar Gn. Müd. Yay. Ankara,
  4. Tarihsiz ÖNGE, Yılmaz; Türk Mimarisinde Selçuklu ve Osmanlı Döneminde Su Yapıları, TTK Yayını, Ankara 1997.
  5. ÖZCAN, Tahsin; “İbn-i Kemal’in Para Vakıflarına Dair Risalesi”, İslami Araştırmalar Dergisi, Sa. 4, İSAM Yayını, İstanbul 2000, s.31-41.
  6. ŞİMŞEK, Mehmet; “Osmanlı Cemiyetinde Para Vakıfları Üzerine Münakaşalar”, AÜİFD, C.XXVII, Ankara 1985, s.207-220.
  7. Salname-i Maarif-i Umumiye, Matbaa-i Amire, İstanbul 1317 SAĞIR, Yusuf; “Osmanlı Su Vakıfları”, Tarihin Peşinde, Uluslararası Tarih ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, Yıl:8, Sa.15, Nisan 2016,
  8. Selçuk Ü. Yayını, Konya, s.445- 473. TEZEL, Yahya S.; Cumhuriyet Döneminin İktisadi Tarihi (1923-1950),
  9. Tarih Vakfı Yurt Yayınları, Ankara 1986.