Dergiler / History Studies / 2020 / Cilt: 12 - Sayı: 3

Türk Kültüründe At Kuyruğu Bağlama ve Kesme Geleneği Üzerine Bazı Tetkikler

Some Examinations on The Tradition of Horsetail Tying and Cutting in Turkish Culture

Sayfa
745–763
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışmadatarihi süreç içerisinde Türk kültüründe uygulanan at kuyruğu bağlama ve kesme geleneği üzerindedurulacaktır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Türklerin tarihte atı evcilleştiren ilk toplum olduğu genel kabul gören bir nazariyedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Özelliklearkeolojik verilerden elde edilen bilgiler, atın evcilleştirilmesini ve günlük hayatta kullanılmasınıM.Ö. 3000 yıllarına kadar dayandırmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışmadatarihi süreç içerisinde Türk kültüründe uygulanan at kuyruğu bağlama ve kesme geleneği üzerindedurulacaktır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Türklerin tarihte atı evcilleştiren ilk toplum olduğu genel kabul gören bir nazariyedir. Budurum hem yazılı ve sözlü kaynaklarla hem de arkeolojik verilerle desteklenmektedir. Özelliklearkeolojik verilerden elde edilen bilgiler, atın evcilleştirilmesini ve günlük hayatta kullanılmasınıM.Ö. 3000 yıllarına kadar dayandırmaktadır. Atı evcilleştiren Türkler maddi ve manevikültürlerinin her alanında ata ayrı bir yer vermişlerdir. Kazılardaki ilk bilgilere göre başlangıçtagıda maddesi, binek hayvanı ve yük hayvanı olarak kullanılan atlar daha sonra inanç sistemiiçerisinde de kendisine yer edinmiş, çeşitli dini uygulamaların başrollerinden birisi olma özelliğinesahip olmuştur. Türk tarihinde hanedanlar ve devletler zaman zaman değişmiştir ancak kültürelözellikler kendini korumuş ve Türk tarihi boyunca nesilden nesle aktarılmıştır. Bu bağlamda ilkTürkler arasında görülen adetlerin sonraki dönemlerde de devam ettiği aşikardır. Bu çalışmadatarihi süreç içerisinde Türk kültüründe uygulanan at kuyruğu bağlama ve kesme geleneği üzerindedurulacaktır.

Abstract

It is a widely accepted theory that Turks are the first society that domesticated horses. This theory is both supported by written and verbal sources and archaeological data. Especially the findings obtained from archaeological data, base the domestication and use of horses in daily life as far as B.C. 3000. Turks who domesticated horses attached significant importance to the horses in every field of their material and non-material cultures. According to the initial findings in the excavations, horses which were used as food products, mount, and beasts of burden then had their place in the belief system and became the leading roles of various religious practices. In Turkish history, dynasties and empires changed occasionally, however, cultural features preserved themselves and was passed down from generation to generation throughout the Turkish history. In this context, it is obvious that traditions observed in early Turkish societies continued in the following periods. In this study, horsetail tying and cutting tradition which was applied in Turkish culture throughout history will be discussed.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

YILMAZ, A., TORAMAN, A. (2022). Türk Kültüründe At Kuyruğu Bağlama ve Kesme Geleneği Üzerine Bazı Tetkikler. History Studies, Cilt: 12 - Sayı: 3, 745–763. https://ajindex.com/articles/536653

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (16)

  1. Ahmed b. Mahmûd, Selçuk-Nâme, haz. Erdoğan Merçil, İstanbul 1977.
  2. ARTAMONOV, M.İ., Sokrovişa Sakov, Moskova 1973, s.40,44. ATASOY, Nurhan, “Selçuklu Kıyafetleri Üzerine Bir Deneme”, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Yıllığı, sayı.4, 1970-1971, s. 125-129.
  3. ATEŞ, Ahmet, “Farsça Eski Bir Varka ve Gülşah Mesnevisi”, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, c.V, sayı 5, İstanbul, 2012.
  4. BOKOVENKO, N.A.-P.Ye. Mityayev, “Afanasyevskiy Mogilnik Malinovıy Log na Eniseye”, Afanasyevskiy Sbornik, Barnaul, Azbuka, 2010, s.16-29. BUNDÂRÎ, Zübdetü’n-nusra ve Nuhbetü’l-usra, çev. Kıvameddin Burslan, Irak ve Horasan Selçukluları Tarihi, TTKY, Ankara 1999.
  5. GAYDUÇENKO, L.L.-K.Yu. Kiryuşin, “Prigarı İz Keramiçeskih Sosudov Poseleniya Novoilinka-III v Severnoy Kulunde”, Arheologiya Zapadnoy Sibiri i Altaya: Opıt Mejdistsiplinarnıh İccledovaniy, Barnaul, 2015, s.106-110.
  6. GÖMEÇ, Saadettin Y., “Türk Kültüründe At”, Uluslararası Sempozyum: Geçmişten Günümüze Bozkır, Selçuk Üniversitesi Yayınları, Konya, 2016, s.819-834.
  7. GRYAZNOV, M.P., “Andronovskaya Kultura”, Arheologiya SSSR, Moskova-Leningrad, 1966.
  8. GÜRSOY NASKALİ, Emine, Türk Kültüründe At ve Çağdaş Atçılık, Türkiye Jokey Kulübü Yayınları, İstanbul 1995.
  9. HACIGÖKMEN, M. Ali, “Türklerde Yas Âdeti Temelleri ve Sonuçları”, Tarihçiliğe Adanmış Bir Ömür Prof. Dr. Nejat Göyünç’e Armağan, Konya 2013, Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Yay, s.407. Hamdullah Müstevfî-yi Kazvinî, Târih-i Güzide, çev: Mürsel Öztürk, TTKY, Ankara 2018. İbn Kesîr, el-Bidâye ve’n-nihâye, çev. Mehmet Keskin, İstanbul 1995. İbnü’l-Cevzî: el-Muntazam fî tarihi’l-mülûkve’l-ümem, çev. Ali Sevim, Makaleler, Ankara 2005. İbnü’l-Esîr, el-Kâmil fi’t-tarih, çev. Abdülkerim Özaydın, Bahar Yayınları, İstanbul 1991.
  10. KAFESOĞLU, İbrahim, “At”, TDV İslam Ansiklopedisi, Cilt 4, Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, İstanbul 1991, s.26-28.
  11. KAFESOĞLU, İbrahim, Büyük Selçuklu İmparatoru Sultan Melikşah, MEB, İstanbul 1973.
  12. KAFESOĞLU, İbrahim, Türk Millî Kültürü, Ötüken Yayınları, İstanbul 1998.
  13. Kaşgarlı Mahmut, Divan-ı Lügati’t-Türk, II, (çev. Besim Atalay), TTKY, Ankara 1985.
  14. KIZLASOV, L.R., “Afanasyevskaya Epoha v İstorii Hakasii”, Vestnik Moskovskogo Universiteta, Sayı 2, Moskova, 1971, s.66-75.
  15. KİLUNOVSKAYA, M.Ye., “Novıye Petroglifı na Yujnom Sklone Vostoçnogo Tannu-Ola v Tuve”, Arheologiya Yujnoy Sibiri, Kemerova, 2011, s.86-90.
  16. KİRYUŞİN, Yu. F., Eneolit i Rannaya Bronza Yuga Zapadnoy Sibiri, Barnaul, 2002.