Dergiler / History Studies / 2021 / Cilt: 13 - Sayı: 3

TÜRKİYE’NİN İLK KALKINMA BANKASI: TÜRKİYESANAYİ VE MAADİN BANKASININ FAALİYET HAYATININELEŞTİREL ANALİZİ

The First Development Bank of Turkey: Critical Analysis of the Industry and Mines Bank of Turkey

Sayfa
727–750
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Araştırmanın sonuçlarına göreBankayı başarısızlığa götüren temel etkenler, kaynakyetersizliği sorununun yanı sıra, bu süreçte Bankanınmali tahsisatının önemli kısmını oluşturan iştiraklereaktarılan kaynakların verimli kullanılmayarak israfedilmiş olmasıdır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Türkiye Sanayi ve Maadin Bankası Cumhuriyetdöneminin ilk sanayi kalkınma hamlesinin en önemliunsurlarından biri olarak 1925 yılında kurulmuştur.Bankanın faaliyet hayatının analizi, hem Türkiye’ninsanayi kalkınma çabaları hem de bankacılık tarihiaçısından büyük bir önem taşımaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu geniş görevtanımı faaliyet hayatı boyunca Bankanın önündeki enönemli zorluklardan birini teşkil etmiş olup, bununyanı sıra, Bankaya bu görevleri etkili bir şekildeyerine getirebilecek yeterli mali kaynak dasağlanmamıştır. 1932 yılına gelindiğinde ise, kuruluşhedeflerine bu şekilde ulaşılamayacağı anlaşılarakBanka tasfiye edilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Araştırmanın sonuçlarına göreBankayı başarısızlığa götüren temel etkenler, kaynakyetersizliği sorununun yanı sıra, bu süreçte Bankanınmali tahsisatının önemli kısmını oluşturan iştiraklereaktarılan kaynakların verimli kullanılmayarak israfedilmiş olmasıdır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Türkiye Sanayi ve Maadin Bankası Cumhuriyetdöneminin ilk sanayi kalkınma hamlesinin en önemliunsurlarından biri olarak 1925 yılında kurulmuştur.Bankanın faaliyet hayatının analizi, hem Türkiye’ninsanayi kalkınma çabaları hem de bankacılık tarihiaçısından büyük bir önem taşımaktadır. Kuruluşkanununda Bankaya, kendisine devredilen fabrikalarıişletmek, sanayi ve madencilik şirketlerine iştirakederek mali ve idari destek sağlamak ve bu sektörlerekredi sunmak görevleri verilmiştir. Bu geniş görevtanımı faaliyet hayatı boyunca Bankanın önündeki enönemli zorluklardan birini teşkil etmiş olup, bununyanı sıra, Bankaya bu görevleri etkili bir şekildeyerine getirebilecek yeterli mali kaynak dasağlanmamıştır. 1932 yılına gelindiğinde ise, kuruluşhedeflerine bu şekilde ulaşılamayacağı anlaşılarakBanka tasfiye edilmiştir. Bu çalışmada söz konusugirişimin başarısızlığa uğramasının sebepleriaraştırılmaktadır. Araştırmanın sonuçlarına göreBankayı başarısızlığa götüren temel etkenler, kaynakyetersizliği sorununun yanı sıra, bu süreçte Bankanınmali tahsisatının önemli kısmını oluşturan iştiraklereaktarılan kaynakların verimli kullanılmayarak israfedilmiş olmasıdır.

Abstract

Industry and Mines Bank of Turkey was foundedin 1925 as one of the most important elements ofthe first industrial development attempt of therepublic period. The life of the Bank is of greatimportance in terms of analyzing both bankinghistory and industrial development efforts ofTurkey. In the establishment law, the Bank istasked with operating the factories assigned to itduring its establishment, providing financial andadministrative support by participating inindustrial and mining companies, and providingloans to all industry and mining sectors. Thiswide mission has been one of the most importantdifficulties for the Bank throughout its activitylife, and besides this, the Bank has not beenprovided with sufficient financial resources bygovernment to effectively fulfill all these duties.When it came to 1932, it was understood that theestablishment goals could not be achieved in thisway, and the Bank was liquidated. In this study,the main reasons for the failure of that enterpriseare investigated. This research suggests that,besides the lack of resources, the other mainfactor that led the Bank to failure is that theresources allocated to subsidiaries are not usedefficiently by these companies.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

AYAN, E. (2022). TÜRKİYE’NİN İLK KALKINMA BANKASI: TÜRKİYESANAYİ VE MAADİN BANKASININ FAALİYET HAYATININELEŞTİREL ANALİZİ. History Studies, Cilt: 13 - Sayı: 3, 727–750. https://ajindex.com/articles/536620

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (12)

  1. BCA, 30-18-1-1/13.24.10, 15.4.1925. BCA, 30-18-1-1/13.29.5, 13.5.1925. BCA, 30-18-1-1/13.30.14, 24.5.1925. BCA, 30-18-1-1/22.81.17, 29.12.1926. BCA, 30-18-1-1/30.48.15, 5.8.1928. BCA, 30-18-1-2/4.34.16, 12.6.1929. BCA, 30-1-0-0/1.6.5, 27.3.1930. BCA, 30-18-1-2/15.78.5, 23.11.1930. BCA, 30-18-1-2/34.20.10, 29.3.1933. 14.4.1925 Tarih ve 618 Sayılı Limanlar Kanunu. 19.4.1925 Tarih ve 633 Sayılı Türkiye Sanayi ve Maadin Bankası Kanunu. 3.7.1932 Tarih ve 2058 Sayılı Devlet Sanayi Ofisi Teşkili Hakkında Kanun. 7.7.1932 Tarih ve 2064 Sayılı Türkiye Sanayi Kredi Bankası Teşkili Hakkında Kanun. Devlet Sanayi Ofisi Teşkili Hakkında I/373 Numaralı Kanun Lâyihası ve İktisat ve Bütçe Encümenleri Mazbataları, No.265, 22.5.1932. I/623 Numaralı Sümerbank Kanunu Lâyihası ve İktisat ve Bütçe Encümenleri Mazbataları, No.257, 20.4.1933.
  2. Ödünç Para Verme İşleri, Halk Bankası ve Sandıkları Hakkında I/738 Numaralı Kanun Lâyihaları, No.294, 30.5.1933. Türkiye Sanayi ve Maadin Bankası Hakkında Başvekâletten Mevrut (1/672) Numaralı Kanun Lâyihası ve Ticaret ve Muvazenei Maliye Encümenleri Mazbataları (19/20.3.1925). Türkiye Sanayi Kredi Bankası Teşkili Hakkında 1/282 Numaralı Kanun Lâyihası ve İktisat ve Bütçe Encümenleri Mazbataları, No.270, 22.3.1932.
  3. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre:2, C.18, 105. İçtima, 18.4.1341. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre: 2, C.30, 42. İçtima, 12.3.1927.
  4. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre:3, C.21, 84. İnikat, 2.10.1930.
  5. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre:4, C.9, 77. İnikat, 3.7.1932.
  6. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre:4, C.9, 82. İnikat, 7.7.1932.
  7. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre:4, C.14, 43. İnikat, 29.4.1933.
  8. TBMM Zabıt Ceridesi, Devre:7, C.10, 51. İnikat, 3.5.1944. T.C. Resmî Gazete, S.3498, 4 Kânunusani 1937. İstanbul Ticaret ve Sanayi Odası Mecmuası (1931, 1933).
  9. Meslek Gazetesi (1925). Cumhuriyet (26 Ocak 1929, 20 Mayıs 1932, 20 Şubat 1933, 4 Nisan 1934). Yarın (13 Kânunuevvel 1929). 1930 Sanayi Kongresi: Raporlar, Zabıtlar, Millî İktisat ve Tasarruf Cemiyeti, Ankara 1930. Âli İktisat Meclisi Raporları, Türkiyede Sanayi Nasıl Teessüs ve İnkişaf Edebilir?, Başvekâlet Müdevvenat Matbaası, Ankara 1933.
  10. APAK, Kemalettin, Cevdet Aydınelli, Mehmet Akın, Türkiye’de Devlet Sanayi ve Maadin İşletmeleri, Selülöz Basımevi, İzmit 1952.
  11. AVCIOĞLU, Doğan, Türkiye’nin Düzeni (Dün-Bugün-Yarın), Bilgi Yayınevi, Ankara 1968.
  12. AYAN, Ebubekir, İktisadi Buhran Yıllarında Türkiye’de Zirai Finansman- Eleştirel Bir İnceleme, Nobel Akademik Yayıncılık, Ankara 2020. Başvekâlet Umumi Murakabe Heyetinin Sümerbank ve M