Dergiler / History Studies / 2021 / Cilt: 13 - Sayı: 2

“MEKÂNSAL SABİTLEME”YE BİR ÖRNEK:MECBURÎ İSTASYON OLARAK BEYRUT KARANTİNAHANESİ

An Example Of ‘Spatial Fix’: The Quarantine Of Beirut As A Compulsory Station

Sayfa
709–726
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Tüm bunların “mekânsal sabite”kavramı bağlamında karantinanın ticareti bir noktayasabitlemesine bağlı olduğu göz önünde bulundurularakbu çalışmada örneklem olarak BeyrutKarantinahanesi’nin, salgınlara karşı önlemden ziyade,ticareti denetleyici ve ticaret güzergâhını belirleyici birunsur olduğu üzerinde durulacaktır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Salgın hastalığın bulunduğu bir ülkeden başka bir ülkeyeseyahat eden yolcu ve ticaret ürünlerinin belirli yerde vebir süre tecrit edilmesini ifade eden “karantina”uygulaması salgın hastalıkların yayılmasının önünegeçmek için önemli bir fonksiyona sahiptir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Esasenkarantina sıhhî bir tedbir olarak uygulanmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Tüm bunların “mekânsal sabite”kavramı bağlamında karantinanın ticareti bir noktayasabitlemesine bağlı olduğu göz önünde bulundurularakbu çalışmada örneklem olarak BeyrutKarantinahanesi’nin, salgınlara karşı önlemden ziyade,ticareti denetleyici ve ticaret güzergâhını belirleyici birunsur olduğu üzerinde durulacaktır.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Salgın hastalığın bulunduğu bir ülkeden başka bir ülkeyeseyahat eden yolcu ve ticaret ürünlerinin belirli yerde vebir süre tecrit edilmesini ifade eden “karantina”uygulaması salgın hastalıkların yayılmasının önünegeçmek için önemli bir fonksiyona sahiptir. Esasenkarantina sıhhî bir tedbir olarak uygulanmaktadır. Fakatbu çalışmada üzerinde durulacak olan husus Osmanlıdöneminde Beyrut karantinahanesinin sıhhî tarafınınyanı sıra ekonomi ve ticarete yön verici bir boyutunun dabulunmasıydı. Buna göre karantinahane iktidarın dışticarette kontrolünü arttırma ve ticaret akışınıyönlendirmede önemli rol oynamış ve ticaretitekelleştirmede bir vasıta olmuştur. Tekelciliğin diğer birtezahürü olan karantinahane, ticareti ve deniz trafiğinikontrol etmek için oluşturulmuş, tekel sisteminigüvenceye almış olan bir tesis olarak hizmet etmiştir. Buyönüyle de merkezileşmenin bir boyutunu oluşturarakdevletin ekonomik egemenliğinin güçlendirilmesinearacılık etmiştir. Tüm bunların “mekânsal sabite”kavramı bağlamında karantinanın ticareti bir noktayasabitlemesine bağlı olduğu göz önünde bulundurularakbu çalışmada örneklem olarak BeyrutKarantinahanesi’nin, salgınlara karşı önlemden ziyade,ticareti denetleyici ve ticaret güzergâhını belirleyici birunsur olduğu üzerinde durulacaktır.

Abstract

Quarantine applications, which are the method ofisolation of passengers and trade products travelingfrom one country where the epidemic is located toanother country, and which has an importantfunction to prevent the spread of epidemics, wasmainly implemented as a sanitary measure. On theother hand, the point to be emphasized in this study,besides the sanitary side of the Beirut quarantineduring the Ottoman period, it also had a dimensionthat directed the economy and trade. Accordingly,the quarantine played an important role inincreasing the control of power in the foreign tradeand directing the trade flow, and became a tool tomonopolize trade. It was another manifestation ofmonopoly and therefore served as a facility thatwas created to control the trade and maritimetraffic, securing the monopoly system. In thisregard it was a means to strengthen the economicsovereignty of the state, creating a dimension ofcentralization. In this study, considering that thequarantine depends on fixing trade to one point inthe context of the concept of "spatial fix", it will beemphasized that the Beirut quarantine as a sampleis a feature of controlling and determining the traderoute rather than an outbreak measure.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

DERECİ, Ş. (2022). “MEKÂNSAL SABİTLEME”YE BİR ÖRNEK:MECBURÎ İSTASYON OLARAK BEYRUT KARANTİNAHANESİ. History Studies, Cilt: 13 - Sayı: 2, 709–726. https://ajindex.com/articles/536586

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (14)

  1. Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi (BOA) Sadaret Amedi Kalemi Belgeleri Tasnifi (A. AMD), 38/59 Babıali Evrak Odası Ayniyat Defterleri Tasnifi (BEO. AYN. D), No. 1714 Cevdet Sıhhıye Belgeleri Tasnifi (C. SH), 22/1061 Hatt-ı Humayun Belgeleri Tasnifi (HAT), 677/33021; 1186/46757; 1184/46723 Hariciye Nezâreti Mektubî Kalemi Belgeleri Tasnifi (HR. MKT), 40/90; 54/100 İrade Hariciye Belgeleri Tasnifi (İ. HR), 94/4596 İrade Eyalet-i Mümtaze Mısır Kalemi Belgeleri Tasnifi (İ. MTZ. (05)), 16/527 The National Archives (TNA) Foreign Office (TNA, FO), 195/171; 195/127 Document Diplomatiques et Consulaire Relatifs à L'histoire du Liban et des Pays du Proche Orient du XVII siécle à Nos Jours (DDC), Consulat de France à Beyrouth, (1821-1836),
  2. Tome I, Ed. Adel Ismail, Éditions des œuvres politiques et historiques, Beyrouth 1982. Document Diplomatiques et Consulaire Relatifs à L'histoire du Liban et des Pays du Proche Orient du XVII siécle à Nos Jours (DDC), Consulat de France à Beyrouth, (1836-1844),
  3. Tome II, Ed. Adel Ismail, Éditions des œuvres politiques et historiques, Beyrouth 1982. Document Diplomatiques et Consulaires Relatifs à L'histoire du Liban et des Pays du Proche Orient du XVII siécle à Nos Jours (DDC), Consulat de France à Beyrouth, (1849-1862),
  4. Tome IV, Ed. Adel Ismail, Éditions des œuvres politiques et historiques, Beyrouth 1983.
  5. Muahedat Mecmuası, C. 1, 1294, s. 272-274. Sâlnâme-i Nezâret-i Umûr-ı Hâriciye, Dersaadet 1316. ABOU-HODEID, Toufoul,“Quarantine and Trade: The Case of Beirut 1831-1840”, International Journal of Maritime History, C. 19, S. 2, 2007, s. 223-244.
  6. AKYILDIZ, Ali, Tanzimat Dönemi Osmanlı Merkez Teşkilatında Reform (1836-1856),
  7. Eren Yayıncılık, İstanbul 1993.
  8. ALTINOK, Emrah -Zeynep Enlil, “Mekânın Yeniden Organizasyonunun Ekonomi-Politiği”, Sigma, C. 4, S.1, 2012, s. 37-44.
  9. ARMAĞAN, A. Latif, “XVIII. Yüzyılda Hac Yolu Güzergâhı ve Menziller (Menazilü’l-Hacc)”, Osmanlı Araştırmaları, S. XX, İstanbul 2000, s. 73-118.
  10. BASSOUS, Maurice, Le Rôle Économique du Port de Beyrouth, Beyrut 1957.
  11. BÖKE, Pelin, “İzmir Karantina Teşkilatının Kuruluşu ve Faaliyetleri (1840-1900)”, Çağdaş Türkiye Tarih Araştırmaları Dergisi, C. 8, S.18, 2009, s.139-140.
  12. BULMUŞ, Birsen, Plague, Quarantines and Geopolitics in the Ottoman Empire, Edinburgh University Press, Edinburgh 2012.
  13. CHAZALEH, Pascale, Master of the Trade, Crafts and Craftspeople in Cairo 1750-1850, The American University in Cairo Press, Kahire 1999.
  14. ÇAVDAR, Necati - Erol Karcı, “XIX. Yüzy