Dergiler / History Studies / 2021 / Cilt: 13 - Sayı: 3

PARGALI İBRAHİM PAŞA’NIN MÜSADERE OLUNANMUHALLEFATI VE MAL VARLIĞINA AİT KAYITLAR

Records of Pargali Ibrahim Pasha's Confiscated Estate and Assets

Sayfa
1009–1036
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Başkanlık OsmanlıArşivi'nde 12349-L numaralı muhallefat defteri ile birliktealtı adet defterin analizi sonrasında elde edilen sonuçlargöstermiştir ki bazı eksiklere rağmen İbrahim Paşa’nınzenginliği söylenenleri haklı çıkaracak boyutlara erişmiştir.Çalışmada önce İbrahim Paşa’nın hayatı, ardından malvarlığıyla ilgili elde edilen veriler ele alınmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Küçük yaşta esir alındıktan sonra Bosna Valisi İskenderPaşa'nın kızı Mihrişah Hatun’a köle olarak verilen İbrahimPaşa Mihrişah Hatun tarafından I.
📊
Temel Bulgular & Veri:Süleyman olarak tahtageçişi ve yükselişiyle İbrahim Paşa'nın da ikbal güneşiparladı ve 28 yaşında en yüksek mevkiye kimsenin alışıkolmadığı bir şekilde geldi.
💡
Sonuç & Katkı:Başkanlık OsmanlıArşivi'nde 12349-L numaralı muhallefat defteri ile birliktealtı adet defterin analizi sonrasında elde edilen sonuçlargöstermiştir ki bazı eksiklere rağmen İbrahim Paşa’nınzenginliği söylenenleri haklı çıkaracak boyutlara erişmiştir.Çalışmada önce İbrahim Paşa’nın hayatı, ardından malvarlığıyla ilgili elde edilen veriler ele alınmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Küçük yaşta esir alındıktan sonra Bosna Valisi İskenderPaşa'nın kızı Mihrişah Hatun’a köle olarak verilen İbrahimPaşa Mihrişah Hatun tarafından I. Selim'e hediye edildi.İbrahim Paşa Şehzade Süleymanla birikte büyüdü ve onunsevgisini kazandı. Şehzadenin I. Süleyman olarak tahtageçişi ve yükselişiyle İbrahim Paşa'nın da ikbal güneşiparladı ve 28 yaşında en yüksek mevkiye kimsenin alışıkolmadığı bir şekilde geldi. İktidarının zirvesindeyken artangururu ve muhaliflerinin suçlamaları 15 Mart 1536 gecesiidam edilmesine neden oldu. 1495’te Parga’da başlayanhayatı bir ramazan gecesi Topkapı Saray’ında 41yaşındayken son buldu. İdamının ardından malları hazineiçin müsadere edildi. Kronikler ve elçi raporları İbrahimPaşa’nın kudretli bir sadrazam olmasından başka göz alıcızenginliğine de vurgu yapmışlardır. Birçok köleye, değerlitaşlara ve sayısız mala sahip olduğu ifade edilen İbrahimPaşa’nın mal varlığının boyutlarının ne olduğu bu makaleninesas sorusunu oluşturmuştur. Bu bağlamda, Pargalıİbrahim’e ait muhallefat defteri kronikler ve elçi raporlarıylakarşılaştırmalı bir şekilde incelenmiştir. Başkanlık OsmanlıArşivi'nde 12349-L numaralı muhallefat defteri ile birliktealtı adet defterin analizi sonrasında elde edilen sonuçlargöstermiştir ki bazı eksiklere rağmen İbrahim Paşa’nınzenginliği söylenenleri haklı çıkaracak boyutlara erişmiştir.Çalışmada önce İbrahim Paşa’nın hayatı, ardından malvarlığıyla ilgili elde edilen veriler ele alınmıştır.

Abstract

İbrahim Pasha, who was given as a slave to MihrişahHatun, daughter of Bosnian Governor İskender Pasha,after being taken captive at a young age, was gifted to Selim I by Mihrişah Hatun. He grew up with İbrahimŞehzade Süleyman and gained his love. With theaccession and ascension of the prince to the throne asSuleyman I, the prosperous sun of Ibrahim Pashashined, At the age of 28, he came to the highestadministrative position in a way that no one is used to.His rising pride at the height of his power and theaccusations of his opponents led to his execution onthe night of March 15, 1536. His life, which started inParga in 1495, ended at the age of 41 in Topkapı Palaceon a Ramadan night. After his execution, his estatewere confiscated for the puplic purse. Chronicles andambassador reports emphasized the striking wealth ofIbrahim Pasha as well as being a mighty grand vizier.The main question of this article is the extent of theassets of İbrahim Pasha, who is said to have manyslaves, precious stones and countless properties. In thiscontext, the estate book belonging to Pargali Ibrahimwas examined in a comparative way with thechronicles and ambassador reports. The resultsobtained after the examination of the book numbered12349-L in the Presidential Ottoman Archive andother six books showed that, despite somedeficiencies, the wealth of İbrahim Pasha reached theextent to justify what was said. In the study, firstly, thelife of İbrahim Pasha and then the data obtained abouthis assets were discussed.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

TAŞKIN, O., KIRCA, E. (2022). PARGALI İBRAHİM PAŞA’NIN MÜSADERE OLUNANMUHALLEFATI VE MAL VARLIĞINA AİT KAYITLAR. History Studies, Cilt: 13 - Sayı: 3, 1009–1036. https://ajindex.com/articles/536542

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (12)

  1. Arşiv Belgeleri BOA. Ali Emiri Sultan Ahmed II (AE.SAMD.II). 22-2280; BOA. Ali Emiri Sultan Osman III (AE.SOSMN.III) 27/1890; BOA. Cevdet Evkaf (C.EV) 84-4162; BOA. İbnülemin Evkaf (İE.EV) 35/42; BOA. Bâb-ı Defterî Başmuhasebe Kalemi Muhallefât Defteri (D.BŞM.MHF.d,) 12349-L; Topkapı Sarayı Müzesi Arşivi Defteri (TSMA.d.) 544; 3012; 5927; 7029; 10023; Topkapı Sarayı Müzesi Arşivi Evrak (TSMA.e.) 10052; 850/31; 750/35; 750/53; 8030; 5662. ABDİ BEĞ ŞİRÂZÎ: Safevîler- Tekmiletü’l-Ahbâr, çev. Şefaattin Deniz-Hasan Asadi, Bilge Kültür-Sanat, İstanbul 2019.
  2. AFYONCU, Erhan: “Rüstem Paşa”, C. XXXV, TDV İslam Ansiklopedisi, İstanbul 2008, s. 288-290.
  3. AFYONCU, Erhan (ed.): Venedik Elçilerinin Raporlarına Göre Kanuni ve Pargalı İbrahim Paşa, çev. Pınar Gökpar, Elettra Ercolino, Yeditepe Yayınevi, İstanbul 2012.
  4. AKYILDIZ, Ali: “Para”, TDV İslam Ansiklopedisi, C. XXXIV, İstanbul 2007, s. 163-166. Anonim Tevârîh-İ Âl-i Osman, F. Giesse Neşri, Haz. Nihat Azamat, Marmara Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Yayınları, İstanbul 1992. Atam Dedem Kanunu Kanunnâme-i Âl-İ Osman, Haz. Abdülkadir Özcan, Kronik Kitap, İstanbul 2018.
  5. AYDIN, Ayşegül: Kanuni Döneminde Bir Veziriazam: Pargalı İbrahim Paşa, (Uludağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Bursa 2019. Ayvansarayî Hüseyin Efendi: Hadîkatü’l-Cevâmi‘, Açıkerişim@TBMM, s. 28-29.
  6. BARKAN, Ömer Lûtfi: “954-955 (1547-1548) Mali Yılına Ait Bir Osmanlı Bütçesi”, İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Mecmuası, C. XIX, 4, İstanbul 1957-58, s.219-232.
  7. BARKAN, Ömer Lûtfi: "Edirne Askerî Kassaâmına Ait Tereke Defteri (1545-1659)", TTK Belgeler Türk Tarih Belgeleri Dergisi, III, 5-6, Ankara 1966, s. 1-479.
  8. BAŞARAN, Ayşe Gül: Osmanlı Mimarîsi İçin Kaynak, Hadîkatü’l-Cevâmi‘, II, İncelemeli Metin Çevirisi, (Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), İstanbul 2001.
  9. BAYRAK-FERİBAŞ, Meral: “Makbul/Maktul İbrahim Paşa Vakfı: Selanik ve Kavala ile Diğer Yerlerde Bulanan Hayratı”, Türk Kültür İncelemeleri Dergisi, S. 35, İstanbul 2016, s. 1-66. BAYRAK-FERİBAŞ, “Makbul/Maktul İbrahim Paşa Vakfı: Hezargrad’da Bulunan Hayratı”, Balkanlarda İslâm Medeniyeti Beşinci Uluslararası Kongre Tebliğleri Mayıs 2015,
  10. Sarayabosna, IRCICA, İstanbul 2018, s. 259-296.
  11. BOZKURT, Fatih: “Osmanlı Dönemi Tereke Defterleri ve Tereke Çalışmaları”, Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi (TALİD), C. II, S. 22, İstanbul 2013, s. 193-229.
  12. CANKURT, Gülşen Çaylı: Figanî Divanı Gramatikal İndeksi, (