Dergiler / Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi / 2013 / Cilt: 2 - Sayı: 19

TÜRKİYE’DE KONAR GÖÇERLERİN SOSYO-TARİHSEL YAPILARI

Socio-historical Structures of Semi-nomads in Turkey

Sayfa
23–38
Yayın Tarihi
2022-10-17
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Göç güzergâhlarında veya zorla iskân edildikleri bölgelerde karşılaşıp karıştıkları gruplarla da etkileşim içinde bulunan konar göçerler arasında bazen kimlik kargaşası veyahut kendisini tanımlama biçimlerinde değişiklikler yaşanmıştır. "Türkmen Ekradı" ifadesi de bu tanımlamalardan birisidir

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Anadolu'nun coğrafi yapısına göre ekonomik ve kültürel hayatları şekillenen konar göçerler, etnik kökenden ziyade bulundukları coğrafyaya göre "Yörük" veya "Türkmen" isimleriyle anılmışlardır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu coğrafi yapının gereği olarak da konar göçerlerin tercih ettikleri birçok farklı iktisadi faaliyetin doğurduğu kültürel farklılıklar oluşmuştur.
💡
Sonuç & Katkı:Göç güzergâhlarında veya zorla iskân edildikleri bölgelerde karşılaşıp karıştıkları gruplarla da etkileşim içinde bulunan konar göçerler arasında bazen kimlik kargaşası veyahut kendisini tanımlama biçimlerinde değişiklikler yaşanmıştır. "Türkmen Ekradı" ifadesi de bu tanımlamalardan birisidir
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Anadolu'nun coğrafi yapısına göre ekonomik ve kültürel hayatları şekillenen konar göçerler, etnik kökenden ziyade bulundukları coğrafyaya göre "Yörük" veya "Türkmen" isimleriyle anılmışlardır. Bu coğrafi yapının gereği olarak da konar göçerlerin tercih ettikleri birçok farklı iktisadi faaliyetin doğurduğu kültürel farklılıklar oluşmuştur. Diğer yandan Yavuz Sultan Selim dönemindeki Safevi propagandasının etkisiyle Anadolu'da, halkın bir kısmı, Alevi (Kızılbaş) kimliği kazanmaya başlamıştır. Bu bağlamda dinî bakımdan da farklılaşan Anadolu insanı tek tük bu farklılıklara rağmen kültürel olarak ve gündelik yaşam tarzları (yerleşik-konar göçer) bakımından derin bir ayrışma yaşamamıştır. Osmanlı Devleti tarafından konar göçerlere uygulanan iskân politikaları sonucu veya bu grupların kendiliğinden yerleşik hayata geçmeleri sebebiyle Türkmen grupların gündelik hayatları önemli ölçüde değişmiştir. Göç güzergâhlarında veya zorla iskân edildikleri bölgelerde karşılaşıp karıştıkları gruplarla da etkileşim içinde bulunan konar göçerler arasında bazen kimlik kargaşası veyahut kendisini tanımlama biçimlerinde değişiklikler yaşanmıştır. "Türkmen Ekradı" ifadesi de bu tanımlamalardan birisidir

Abstract

Semi-nomads, pursuing their economic and cultural lives according tothe areas of Anatolia where their ethnic roots are found, are referred to as“Yörük/Yürük” (Nomad) or “Türkmen” (Turcoman). The nature of thegeographical region also gave rise to cultural differences arising from the variouseconomic enterprises preferred by each semi-nomadic group. In parallel with thiscultural differentiation, religious differences appeared in the past. During thereign of Yavuz Sultan Selim, in particular, the people of Anatolia became splitinto two groups, the Sunni and Alevi-Kızılbaş (Alevite, Alawi), under theinfluence of Safevi (Shia-Salafi) propaganda. A social differentiation is thereforeseen in the basic lifestyle (settled and semi-nomadic) and religious practices(Sunni and Alevi) of the Turcomans who were exposed to religious differencesand who first came to Anatolia and made the area their home.In Anatolia, the new settlement policies were applied to semi-nomads withmeasures that altered and cut off their customary migratory routes. The seminomadswere left in the position of being forced to choose a settled life in theplace where they were. The government introduced a new concept called “EkradTürkmeni” (Ekrad Turcomans), as they are known in the documents of the time.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

SAYILIR, Ş. B. (2022). TÜRKİYE’DE KONAR GÖÇERLERİN SOSYO-TARİHSEL YAPILARI. Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, Cilt: 2 - Sayı: 19, 23–38. https://ajindex.com/articles/533673

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (29)

  1. Akis, M. (2004). Tahrir Defterlerine Göre 16. Yüzyılda Kilis Sancağındaki Aşiretlerin İdareleri, Nüfusları ve Yaşam Tarzları. Tarih Araştırmaları Dergisi, 9-31.
  2. Artun, E. (1996). Çukurova Yörüklerinin Gelenek ve Görenekleri Bunlardaki Eski Kültür İzleri. I. Akdeniz Yöresi Türk Toplulukları Sosyo-Kültürel Yapısı (Yörükler) Sempozyumu Bildirileri içinde (ss. 25-62). Ankara:
  3. KB Yayınları.
  4. Bulduk, Ü. (2008).
  5. Sosyal Yaşayış, Konar Göçerlik ve Etnisite. Uyan Türkiye’m- II. Yörük-Türkmen Büyük Kurultayı ve Bilim Şenliği (3-4 Mayıs 2008) içinde (ss. 216-223).
  6. Ankara.
  7. Buran, A. (2011). Kürtler ve Kürt Dili. Turkish Studies-International Periodical For The Languages, Terature and History of Turkish or Turkic, V(6-3), 43-57.
  8. Caferoğlu, A. (1973). Anadolu Etnik Yapısının Oğuz-Türkmen-Yörük Üçlüsü. İslam Tetkikleri Enstitüsü Dergisi, V(1-4), 75-86.
  9. Çabuk, V. (1979). Yörük. İslam Ansiklopedisi içinde (XIII/430, C. II, ss. 82-96).
  10. İstanbul.
  11. Gündüz, T. (1999). Osmanlı Tarih Yazıcılığında Türk ve Türkmen İmajı. Osmanlı içinde (C. 7, ss. 92-97). Ankara:
  12. Yeni Türkiye Yayınları.
  13. Gündüz, T. (2003). Osmanlı Ekonomisi İçinde Konargöçerler. S. Yalçın (Haz.). 60. Yılında İlim ve Fikir Adamı Prof. Dr. Kazım Yaşar Kopraman’a Armağan içinde (ss. 358-366).
  14. Ankara.
  15. Halaçoğlu, Y. (1996, Nisan). Osmanlı Belgelerine Göre Türk-Etrak Kürd-Ekrad Kelimeleri Üzerine Bir Değerlendirme. Belleten içinde (C. LX, S. 227, ss. 139- 146). Ankara:
  16. Türk Tarih Kurumu. Özönder, S. B. (2000). Osman Bey’in Oğullarına Öğüdüdür. KÖK Sosyal ve Stratejik Araştırmalar Dergisi, Osmanlı Özel Sayısı içinde (ss. 3-10). Ankara:
  17. KÖKSAV. Sümer, F. (1952). Bayatlar. İ. Ü. Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, IV(4), 373-398.
  18. Sümer, F. (1970). Anadolu’da Moğollar. Selçuklu Araştırmaları Dergisi, I(1969), 1- 147. Sümer, F. (1989). Kayı Boyu ve Karakeçililer. Türk Dünyası Tarih Dergisi, 34, 4-8.
  19. Akdağ, M. (1995). Türkiye’nin İktisadi ve İçtimai Tarihi, Cilt 2. İstanbul.
  20. Akgündüz, A. (1990-1992). Osmanlı Kanunnameleri ve Hukukî Tahlilleri. (Cilt. II, V, VII). İstanbul:
  21. Osmanlı Araştırmaları Vakfı. Barbaro, J. (2005). Anadolu’ya ve İran’a Seyahat (T. Gündüz, Çev.). İstanbul:
  22. Yeditepe Yayınevi.
  23. Baykara, T. (1969). Denizli Tarihi: II. Kısım. İstanbul:
  24. Fakülteler Matbaası. Bayraktar, M. (2009). Doğu ve Batı Kaynaklarına Göre Kürtler Türklerin Nesi Oluyor?. Ankara:
  25. BK Yayınları.
  26. Cahen, C. (1979). Osmanlılardan Önce Anadolu’da Türkler. İstanbul:
  27. E Yayınları.
  28. Emecen, M. F. (1989). XVI. Asırda Manisa Kazası. Ankara:
  29. Atatürk Kültür, Dil v