Dergiler / Geosound / 2001 / Cilt: 0 - Sayı: 38

Geochemistry of Plio-Quaternary volcanics around Yeniyapan (Akdağmadeni-Yozgat), Central Anatolia

Yeniyapan yöresinde (Akdağmadeni-Yozgat) Pliyo-Kuvaterner yaşlı volkaniklerin jeokimyası (Orta Anadolu)

Sayfa
1–10
Yayın Tarihi
2022-10-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ana ve iz element verileri bu bazaltların büyük iyon yançaplı elementlerce zenginleştiğini göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Yeniyapan köyü (Akdağmadeni-Yozgat) yöresinde yüzeyleyen Pliyo-Kuvaterner yaşlı volkanik kayaçlar alkali olivin bazaltlarla temsil edilmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ana ve iz element verileri bu bazaltların büyük iyon yançaplı elementlerce zenginleştiğini göstermektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Bütün bu veriler, volkanitlerin zenginleşmiş bir manto kaynağının göreli olarak düşük dereceli bölümsel ergimesiyle oluşan eriyiklerden türediğini ve kuzey-güney yönlü sıkışmaya bağlı olarak gelişen boyuna kırıklardan yüzeye çıktığını göstermektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Yeniyapan köyü (Akdağmadeni-Yozgat) yöresinde yüzeyleyen Pliyo-Kuvaterner yaşlı volkanik kayaçlar alkali olivin bazaltlarla temsil edilmektedir. Ana ve iz element verileri bu bazaltların büyük iyon yançaplı elementlerce zenginleştiğini göstermektedir. Büyük iyon yançaplı element zenginleşmeleri bazaltların zenginleşmiş bir manto kaynağından türediğini belirtebilmektedir. Hareketliliği düşük iz elementlere dayalı jeotektonik ortam ayırtman diyagramı, bu volkaniklerin plaka içi bir ortamda oluştuğunu göstermektedir. Bütün bu veriler, volkanitlerin zenginleşmiş bir manto kaynağının göreli olarak düşük dereceli bölümsel ergimesiyle oluşan eriyiklerden türediğini ve kuzey-güney yönlü sıkışmaya bağlı olarak gelişen boyuna kırıklardan yüzeye çıktığını göstermektedir.

Abstract

Plio-Quaternary volcanics around Yeniyapan village, located at the northeast of the Akdağmadeni (Yozgat), are represented by alkali olivine basalts. Major and trace element data reveal the large-ion lithophile element enrichments for these basaltic rocks suggesting derivation from enriched mantle source. Geotectonic discrimination diagram based on the immobile trace elements show that these basaltic rocks display within-plate character. These data imply that the Plio-Quaternary volcanics in the study area originated from the melts formed by relatively small degree partial melting of the enriched mantle source, and ascended from the longitudinal cracks in the crust which develop due to the north-south shortening.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

EKİCİ, T., ALPASLAN, M., YEŞİLTAŞ, A., OTLU, N. (2022). Geochemistry of Plio-Quaternary volcanics around Yeniyapan (Akdağmadeni-Yozgat), Central Anatolia. Geosound, Cilt: 0 - Sayı: 38, 1–10. https://ajindex.com/articles/524980

Kaynakça (10)

  1. Alpaslan, M., 2000, Pazarcık volkanitinin mineralojik-petrografik ve jeokimyasal özellikleri, Türkiye Jeoloji Bülteni (in press) Boztuğ, D., 2000, S-I-A type intrusive associations: geodynamic significance of synchronism between metamorphism and magmatism in Central Anatolia, Turkey. In: Bozkurt, E., Winchester, J.A. and Piper, A.D. (eds). Tectonics and magmatism in Turkey and surrounding area. Geological Society of London, Spec. Publ., 173,407-424
  2. Cater, J.M.L., Hanna, S.S., Ries, A. And Turner, P., 1991, Tertiary evolution of the Sivas basin, Central Turkey, Tectonophysics, 195,135-149
  3. Clague, D.A. and Frey, F.A., 1982, Petrology and trace element geochemistry of the Honolulu volcanics, Oahu: implications for the oceanic mantle below Hawaii. Journal of Petrol, 23,447-504
  4. Erler, A., Akıman, O., Unan, C, Dalkılıç, F., Geven, A. and Önen, P., 1991, Kaman (Kırşehir) ve Yozgat yörelerindeki Kırşehir masifi magmatik kay açlarının petrolojisi ve jeokimyası. Doğa Turkish Journal of Engineering and Environmental Sciences, 15, 76-100
  5. Fitton, J.G., James, D., Kempton, P.D., Ormerod, D.S. and Leeman, W.P., 1988, The role of the lithospheric mantle in the generation of Late Cenozoic basic magmas in the Western United States. Journal of Petrol., Special Lithosphere issue, 331-349
  6. Govindaraju, K., 1989, 1989 compilation of working values and sample description for 272 geostandards. Geostandards Newsletters, 13,1-113
  7. Göncüoğlu, M.C., Dirik; K., Erler, A. and Yalınız, K., 1994, Orta Anadolu Masifinin doğu kesiminin jeolojisi. Bölüm 4: Orta Anadolu Masifinin Sivas baseni ile ilişkisi, ODTÜ-TPAO Proj. Rep., 135 p. (unpublished) Görür, N., Tüysüz, O. and Şengör, A.M.C., 1998, Tectonic evolution of the Central Anatolian Basins, Interntaional Geology Review, 40, 831-850
  8. Hart, R.A., 1970, Chemical exchange between seawater and deep ocean basalts. Earth and Planetary Sci. Lett., 9, 269-279
  9. Hawkesworth, C.J., Van Calsteren, P., Rogers, N.W. and Menzies, M.A., 1987, Isotope variations in recent volcanics: a trace element perspective. In: Menzies, M.A. and Hawkesworth, C.J. (eds). Mantle metasomatism. Academic Press, London, pp. 365-388
  10. Kampunzu, A.B. and Mohr, P., 1991, Magmatic evolution and petrogenesis in the East Africa Rift System., In: Kampunzu, A.B. and Lubala, R.T. (eds). Magmatism in extensional structural settings, The Phanerozoic African plate, Springer-verlag, pp. 85-137 Koçbulut: F., 1998, Alicik-Kızıllı (Akdağmadeni-Yıldızeli) yöresinin jeolojik özellikleri, tektono